WEBVTT - Cybercrime

0:00:00.030 --> 0:00:02.670
<v Speaker 1>Vroeger was dat zeg maar een clubje jongens die op

0:00:02.690 --> 0:00:06.229
<v Speaker 1>de slaapkamer zaten en hun ding deden. Je zei net,

0:00:06.410 --> 0:00:08.470
<v Speaker 1>nu is het ook van de straat. Dat is zeg

0:00:08.490 --> 0:00:10.030
<v Speaker 1>maar dat proces wat je... Ja, dus

0:00:10.590 --> 0:00:13.460
<v Speaker 2>je ziet dat phishing is gewoon populair bij jongens die

0:00:13.470 --> 0:00:16.680
<v Speaker 2>misschien anders in... Wat is phishing? Phishing is het vissen

0:00:16.700 --> 0:00:21.700
<v Speaker 2>naar gegevens waarmee vervolgens bijvoorbeeld een pincode of een bankgegeven...

0:00:21.200 --> 0:00:25.340
<v Speaker 2>of waar vervolgens heel snel een kaart leeggehaald kan worden. Ja, ja.

0:00:25.710 --> 0:00:27.870
<v Speaker 2>En wat je ziet is in dat proces dat daar

0:00:27.910 --> 0:00:32.860
<v Speaker 2>jongens die misschien anders... in andere vormen van criminaliteit actief

0:00:32.900 --> 0:00:36.100
<v Speaker 2>zouden zijn... zich daar naartoe hebben verplaatst. Omdat het effectief

0:00:36.159 --> 0:00:38.120
<v Speaker 2>is en omdat je er geld mee kunt verdienen. En

0:00:38.140 --> 0:00:40.380
<v Speaker 2>hoe is de pak als dan? Nou ja, dat hangt

0:00:40.400 --> 0:00:43.760
<v Speaker 2>er vanaf hoe goed je het doet. Maar het is

0:00:43.800 --> 0:00:46.880
<v Speaker 2>best lastig om het helemaal zonder digitale sporen te doen.

0:00:46.900 --> 0:00:51.320
<v Speaker 1>Maar als jij cliënten bijstaat in dit cybercrime gebeuren. Heb

0:00:51.340 --> 0:00:53.600
<v Speaker 1>je het dan over de jongens die de gegevens stelen?

0:00:53.620 --> 0:00:55.440
<v Speaker 1>Of heb je het over de jongens die op straat

0:00:55.480 --> 0:00:56.950
<v Speaker 1>met die gegevens aan de haal gaan? Ja

0:00:57.090 --> 0:00:59.430
<v Speaker 2>vooral dat laatste. Daar is de pakkans veel groter. Het

0:00:59.450 --> 0:01:02.910
<v Speaker 2>begint natuurlijk, dat is altijd degene die daadwerkelijk gaan pinnen. Ja,

0:01:02.950 --> 0:01:05.149
<v Speaker 2>die pakkans is nabij de 100% als

0:01:05.190 --> 0:01:05.589
<v Speaker 1>zij hun

0:01:05.610 --> 0:01:10.210
<v Speaker 2>bank passen. En vervolgens hoe verder weg. Maar ja... gegevens

0:01:10.250 --> 0:01:12.569
<v Speaker 2>die ergens in Rusland op een server staan, zeg maar.

0:01:12.590 --> 0:01:14.770
<v Speaker 2>Want een groot probleem voor de opsporing is natuurlijk het

0:01:14.810 --> 0:01:16.169
<v Speaker 2>internationale karakter.

0:01:16.230 --> 0:01:16.470
<v Speaker 3>Wat

0:01:16.590 --> 0:01:19.630
<v Speaker 2>bedoel je? Het kent geen grenzen, want het is digitaal

0:01:20.430 --> 0:01:24.890
<v Speaker 2>Dus ja, je kunt katvangers uit Rusland of Oekraïne gebruiken. Ja,

0:01:24.940 --> 0:01:27.980
<v Speaker 2>die zijn niet meer terug te vinden. Het is wel

0:01:28.020 --> 0:01:29.040
<v Speaker 2>een boeiende wereld,

0:01:29.080 --> 0:01:31.120
<v Speaker 1>hè, Flokkie? Het is zeker een boeiende wereld, maar het

0:01:31.160 --> 0:01:33.000
<v Speaker 1>is een beetje de overgang, denk ik, van de oude

0:01:33.020 --> 0:01:38.120
<v Speaker 1>klimaliteit naar de nieuwe klimaliteit. Digitaal inbreken, gewoon. Ja, en

0:01:38.140 --> 0:01:40.580
<v Speaker 1>je hebt er natuurlijk weinig voor nodig. Of weinig, je

0:01:40.600 --> 0:01:42.000
<v Speaker 1>hebt er veel voor nodig. Maar je hebt in principe

0:01:42.020 --> 0:01:45.500
<v Speaker 1>alleen maar een goed stel hersens nodig. En die interesse

0:01:45.520 --> 0:01:48.260
<v Speaker 1>voor tutors. Eigenlijk iedereen kan dit doen. Je hoeft geen

0:01:48.280 --> 0:01:50.420
<v Speaker 1>mensen op straat te bedreigen of af te persen... of

0:01:50.460 --> 0:01:52.480
<v Speaker 1>geweld te gebruiken om dit te doen. Heb jij nou

0:01:52.500 --> 0:01:53.060
<v Speaker 1>het idee,

0:01:53.080 --> 0:01:56.320
<v Speaker 3>Christiel Visser... dat de overheid er anders tegenaan is gaan kijken?

0:01:56.340 --> 0:01:58.980
<v Speaker 3>Want als ik aan hackers denk... en ik ben echt

0:01:59.000 --> 0:02:01.610
<v Speaker 3>een bejaarde uit de jaren tachtig wat dat betreft... maar

0:02:01.640 --> 0:02:06.730
<v Speaker 3>toen waren hackers iets exotisch, iets nieuws... bekende bedrijven als

0:02:06.770 --> 0:02:10.900
<v Speaker 3>bijvoorbeeld Access for All, later overgenomen door KPN. Dat is

0:02:10.940 --> 0:02:14.940
<v Speaker 3>ontstaan vanuit die hack-wereld. Dus het werd altijd gezien als

0:02:14.980 --> 0:02:17.100
<v Speaker 3>een soort digitaal kattenkwaad, heb ik het een beetje

0:02:17.120 --> 0:02:18.299
<v Speaker 2>het idee.

0:02:18.340 --> 0:02:19.140
<v Speaker 3>Is daar een kentering

0:02:19.180 --> 0:02:21.980
<v Speaker 2>aan? Ja, zeker. Heel nadrukkelijk. Ik denk echt dat, ja,

0:02:22.020 --> 0:02:25.210
<v Speaker 2>in het begin waren de straffen laag. En nu zie je,

0:02:25.230 --> 0:02:28.869
<v Speaker 2>we hebben natuurlijk de LOVS-oriëntatiepunten. Dat zijn, ik noem het even,

0:02:28.910 --> 0:02:31.820
<v Speaker 2>richtlijnen voor rechters of... Orientatiepunten,

0:02:31.960 --> 0:02:32.460
<v Speaker 1>letterlijk.

0:02:32.520 --> 0:02:35.000
<v Speaker 2>Als je richtlijnen zegt, dat vinden ze nooit zo leuk.

0:02:35.020 --> 0:02:35.200
<v Speaker 2>Die

0:02:35.240 --> 0:02:36.720
<v Speaker 1>zijn voltooid. Daar waren we net

0:02:36.760 --> 0:02:37.530
<v Speaker 2>over in

0:02:37.590 --> 0:02:38.010
<v Speaker 1>het begin

0:02:38.150 --> 0:02:41.690
<v Speaker 2>Maar in ieder geval, daar zijn bedragen voor fraude. Maar

0:02:41.730 --> 0:02:47.049
<v Speaker 2>je ziet nu bij cybercrime dat ze juist hoger straffen...

0:02:45.650 --> 0:02:50.290
<v Speaker 2>dan die oriëntatiepunten. Terwijl, ja, dat vind ik wel ingewikkeld.

0:02:50.310 --> 0:02:54.650
<v Speaker 2>Want waarom is dit nou strafwaardiger dan klassieke fraude?

0:02:54.710 --> 0:02:55.010
<v Speaker 1>Ja,

0:02:55.050 --> 0:02:55.490
<v Speaker 2>dat snap ik.

0:02:56.430 --> 0:02:59.440
<v Speaker 1>Nou, daar kan ik je wel iets over zeggen, Chris. Kijk,

0:02:59.520 --> 0:03:02.320
<v Speaker 1>ik denk dat je ook wel ziet, zowel bijvoorbeeld in sextortionzaken,

0:03:02.520 --> 0:03:05.480
<v Speaker 1>maar ook in dit soort zaken, waarbij digitaal eigenlijk gegevens

0:03:05.500 --> 0:03:10.880
<v Speaker 1>worden verkregen of gestolen, waarbij vervolgens mensen worden afgeperst. Dat

0:03:10.919 --> 0:03:13.090
<v Speaker 1>vind ik niet, zeg maar, een reguliere fraude, zoals we

0:03:13.130 --> 0:03:17.770
<v Speaker 1>die vaak zien. Dat je met een vervalsloon een loonverklaring,

0:03:17.810 --> 0:03:20.510
<v Speaker 1>een hypotheek aanvraagt, zeg maar wat. Dat is natuurlijk het

0:03:20.550 --> 0:03:25.590
<v Speaker 1>hele punt. Kijk, die digitale Dat digitale misdrijven is eigenlijk,

0:03:25.630 --> 0:03:28.560
<v Speaker 1>je denkt, er is niet heel veel voor nodig. Geen geweld,

0:03:28.590 --> 0:03:30.620
<v Speaker 1>geen braak, je hoeft niet naar huis binnen te treden,

0:03:30.660 --> 0:03:33.240
<v Speaker 1>wat dan ook. Maar wat er vervolgens op de straat

0:03:33.280 --> 0:03:36.300
<v Speaker 1>mee gebeurt, is natuurlijk best wel heftig, toch? Dat is

0:03:36.340 --> 0:03:38.530
<v Speaker 1>eigenlijk gewoon een klassieke afwisseling. High impact crimes

0:03:39.400 --> 0:03:42.990
<v Speaker 2>Nee, dat zie ik ook wel. Maar het lijkt nu

0:03:43.000 --> 0:03:45.410
<v Speaker 2>weer een beetje soms de andere kant op door te slaan.

0:03:45.970 --> 0:03:47.750
<v Speaker 3>Wil je weten hoe dit afloopt? Of wil je het

0:03:47.770 --> 0:03:51.560
<v Speaker 3>hele verhaal horen? Dat kan. Via bnr.nl slash proforma kun

0:03:51.570 --> 0:03:54.440
<v Speaker 3>je lid worden... en krijg je toegang tot alle afleveringen

0:03:54.480 --> 0:04:00.760
<v Speaker 3>en alle exclusieve content. Inclusief napleiten. Advertentievrij. Ga naar bnr.nl

0:04:00.780 --> 0:04:01.540
<v Speaker 3>slash proforma.