1 00:00:03,190 --> 00:00:09,959 Speaker 1: Blijf scherp. BNR Nieuwsradio. Extra nieuwsuitzending. 2 00:00:09,970 --> 00:00:14,000 Speaker 2: Bas van Werven. Nieuwsuitzending op BNR vanwege de Amerikaanse aanvallen 3 00:00:14,080 --> 00:00:14,440 Speaker 2: op 4 00:00:14,520 --> 00:00:14,940 Speaker 3: Iran 5 00:00:15,460 --> 00:00:20,700 Speaker 3: A short time ago, the United States military began... major 6 00:00:20,739 --> 00:00:29,460 Speaker 3: combat operations in 7 00:00:29,520 --> 00:00:33,340 Speaker 4: Iran. Gij wacht uw tuin. Voor de leden van de 8 00:00:33,450 --> 00:00:35,790 Speaker 4: Israëlse Revolutionaire Vrijheid, de Arme Voortuigen en alle politici, zeg 9 00:00:35,850 --> 00:00:37,170 Speaker 4: ik vanavond dat je je wapens moet laten lopen en 10 00:00:37,190 --> 00:01:03,820 Speaker 3: volledige immuniteit moet hebben. De 11 00:01:03,880 --> 00:01:08,440 Speaker 2: oorlog is gestart. Amerika en Israël hebben vanmorgen vroeg de 12 00:01:08,459 --> 00:01:12,060 Speaker 2: Iraanse hoofdstad Teheran aangevallen. Er zijn explosies te horen te 13 00:01:12,100 --> 00:01:16,160 Speaker 2: zien geweest. Ook in andere steden in Iran zijn er 14 00:01:16,180 --> 00:01:21,860 Speaker 2: doelwitten aangewezen. We hoorden eerder vanmorgen al president Trump verklaren... 15 00:01:21,500 --> 00:01:24,300 Speaker 2: dat het om twee dingen te doen is. Regime change... 16 00:01:24,520 --> 00:01:28,390 Speaker 2: en de beëindiging van het Atroon-programma. Ayatollah Khamenei en president 17 00:01:28,410 --> 00:01:32,250 Speaker 2: Pazeskian zouden dan moeten wijken. Heel duidelijk was de opdracht, 18 00:01:32,310 --> 00:01:35,390 Speaker 2: blijf thuis tegen Iraniërs... wat je net ook hoorde, laat 19 00:01:35,430 --> 00:01:38,050 Speaker 2: ons eerst onze gang gaan... en daarna willen we jullie 20 00:01:38,090 --> 00:01:40,530 Speaker 2: vragen om mee te helpen om het regime omver te brengen. 21 00:01:40,830 --> 00:01:45,680 Speaker 2: Iran reageert met tegenaanvallen. En ook dat wisten we allemaal. 22 00:01:45,740 --> 00:01:49,440 Speaker 2: In de studio buitenlandcommentator Bernhard Hammelburg... en de religiewetenschapper Martine 23 00:01:49,460 --> 00:01:52,000 Speaker 2: van den Berg. Welkom. Fijn dat jullie er zo op 24 00:01:52,040 --> 00:01:56,020 Speaker 2: deze zaterdag even bij kunnen zijn. Goedemiddag. Eigenlijk is het 25 00:01:56,080 --> 00:01:58,880 Speaker 2: iets wat we al zagen aankomen. Meilever 26 00:01:59,400 --> 00:02:03,580 Speaker 5: Eigenlijk speelt het al sinds Trump een tijd geleden zei... 27 00:02:03,000 --> 00:02:08,350 Speaker 5: na die moordpartijen op het Iraanse volk... help is on 28 00:02:08,370 --> 00:02:14,429 Speaker 5: the way... En het sturen van een enorme flooteenheid die 29 00:02:14,470 --> 00:02:17,070 Speaker 5: richting uit... wisten we al dat hij dat van plan was. 30 00:02:17,090 --> 00:02:20,530 Speaker 5: Maar hij zei steeds, en heeft dat ook wel geprobeerd... 31 00:02:19,690 --> 00:02:21,270 Speaker 5: om te kijken of ze op de een of andere manier... 32 00:02:21,110 --> 00:02:25,070 Speaker 5: een diplomatieke oplossing konden vinden. We wisten allemaal, zagen eigenlijk 33 00:02:25,120 --> 00:02:28,040 Speaker 5: allemaal aankomen... dat dat niet zou lukken. En dus heeft 34 00:02:28,060 --> 00:02:32,720 Speaker 5: hij de daad bij het woord gevoegd. Samen met de Israëliërs, 35 00:02:32,780 --> 00:02:37,350 Speaker 5: op een enorme hoeveelheid doelen. Blijkelijk op het uitschakelen van 36 00:02:37,370 --> 00:02:43,669 Speaker 5: die raketinstallaties... en al van de lanceerinrichtingen. En het atoomprogramma. 37 00:02:43,710 --> 00:02:45,840 Speaker 5: Hoewel dat laatste wat wonderlijk is, want hij zei een 38 00:02:45,900 --> 00:02:46,300 Speaker 5: tijdje 39 00:02:46,340 --> 00:02:46,540 Speaker 2: geleden 40 00:02:46,760 --> 00:02:50,100 Speaker 5: dat hij dat al had vernietigd. Obliterated. Maar in elk geval, 41 00:02:50,380 --> 00:02:54,489 Speaker 5: het antwoord daarvan was door Iran... was ook voorspeld en 42 00:02:54,530 --> 00:02:58,870 Speaker 5: is dus ook gebeurd... van een raketaanval op zeven verschillende landen... 43 00:03:03,700 --> 00:03:08,880 Speaker 2: Zometeen gebeurt dat ook. En dat moet toch heel raar voelen. Religiewetenschap, 44 00:03:08,900 --> 00:03:10,579 Speaker 2: Martine van der Weer. Welkom, Martine. Fijn dat je er bent. 45 00:03:10,600 --> 00:03:14,220 Speaker 2: Maar je hebt goede roots, zou ik maar zeggen, in Israël. 46 00:03:14,260 --> 00:03:17,780 Speaker 2: Wat hoor jij zo'n beetje uit de regio? Want mensen 47 00:03:17,810 --> 00:03:22,030 Speaker 2: moeten toch ook... Ook al voorvoelden we het wel schrikken. 48 00:03:22,070 --> 00:03:23,610 Speaker 2: Alle sirenes gaan af. We hoorden het net al even 49 00:03:23,630 --> 00:03:26,950 Speaker 2: in het bandje. In Haifa, Tel Aviv, overal sirenes afgaan. 50 00:03:27,680 --> 00:03:30,320 Speaker 6: Ja, ik denk dat de Israëli's hier zich al wat 51 00:03:30,370 --> 00:03:33,850 Speaker 6: langer op voorbereiden. Dat begon eigenlijk al voor januari, voordat 52 00:03:34,090 --> 00:03:37,710 Speaker 6: Trump deze uitspraak deed. Was het al duidelijk dat wat 53 00:03:37,730 --> 00:03:42,130 Speaker 6: betreft Israël... de Iran-oorlog maar deels gelukt was en dat 54 00:03:42,170 --> 00:03:44,810 Speaker 6: er nog een actie nodig was. Dus de Israëli's hielden 55 00:03:44,850 --> 00:03:46,930 Speaker 6: hier al rekening mee. En ik zag al in november 56 00:03:46,970 --> 00:03:52,370 Speaker 6: dat de bevolking werd voorbereid... op een eventuele nieuwe oorlog. 57 00:03:52,390 --> 00:03:54,350 Speaker 6: Dus de mensen hebben wel de tijd gehad om eraan 58 00:03:54,370 --> 00:03:56,610 Speaker 6: het idee te wennen... dat het dus niet genoeg was 59 00:03:56,650 --> 00:04:01,010 Speaker 6: in juni... En vervolgens zie je dan dat mensen dus 60 00:04:01,030 --> 00:04:04,150 Speaker 6: hun schuilkamers gaan voorbereiden... zorgen dat er water en voedsel is. 61 00:04:04,190 --> 00:04:07,370 Speaker 6: Dat soort dingen zijn eigenlijk allang gebeurd. Maar vervolgens gebeurde 62 00:04:07,410 --> 00:04:10,070 Speaker 6: het niet. En toen kwam natuurlijk toch weer de hoop van... nou, 63 00:04:10,110 --> 00:04:12,580 Speaker 6: misschien valt het wel mee, et cetera. En in die 64 00:04:12,620 --> 00:04:16,419 Speaker 6: zin was het natuurlijk toch tot het eind spannend. Je 65 00:04:16,440 --> 00:04:18,860 Speaker 6: kunt natuurlijk achteraf wel heel makkelijk zeggen... nou ja, het 66 00:04:18,880 --> 00:04:19,080 Speaker 6: was 67 00:04:19,120 --> 00:04:20,060 Speaker 4: duidelijk, want als 68 00:04:20,080 --> 00:04:24,200 Speaker 6: Amerika met zoveel... militaire 69 00:04:24,460 --> 00:04:26,140 Speaker 4: vuurkracht aankomt... 70 00:04:26,200 --> 00:04:28,160 Speaker 6: dan is het een beetje jammer om dan alsnog weg 71 00:04:28,200 --> 00:04:30,170 Speaker 6: te gaan. Maar goed, we weten ook allemaal dat Trump 72 00:04:30,190 --> 00:04:33,990 Speaker 6: onvoorspelbaar is... en dat hij slechte ratings heeft. De Amerikaanse 73 00:04:34,010 --> 00:00:00,000 Speaker 6: bevolking is natuurlijk helemaal niet blij met deze actie. 70 74 00:04:38,170 --> 00:04:40,130 Speaker 6: procent schijnt er niet achter te staan 75 00:04:40,570 --> 00:04:43,610 Speaker 6: Dus in die zin heeft hij zich toch laten overtuigen 76 00:04:43,630 --> 00:04:46,570 Speaker 6: door Netanyahu. En dat is ook een beetje de stemming 77 00:04:46,610 --> 00:04:48,790 Speaker 6: in Israël van... oh, we hebben het weer voor elkaar. 78 00:04:48,810 --> 00:04:50,870 Speaker 6: We hebben de Amerikanen voor ons karretje gespannen 79 00:04:51,450 --> 00:04:54,040 Speaker 2: En toch moet het eng zijn als je... sirenes wordt. 80 00:04:54,060 --> 00:04:56,670 Speaker 2: Ook in Teheran. We hoorden het net al bij ANP inderdaad. 81 00:04:56,710 --> 00:04:59,710 Speaker 2: Iraniërs op de vlucht, uiteraard. Teheran denkt ook van... Enorme 82 00:04:59,750 --> 00:05:01,990 Speaker 2: rijen bij de benzinestations. Je 83 00:05:02,210 --> 00:05:06,240 Speaker 5: ziet ook daar de paniek. En terecht. Die mensen weten 84 00:05:06,279 --> 00:05:12,750 Speaker 5: dat dit menens is... Eén model was een korte klap 85 00:05:12,790 --> 00:05:17,560 Speaker 5: door Amerika... in de hoop dat dan alsnog diplomatiek overleg kwam. 86 00:05:17,620 --> 00:05:20,560 Speaker 5: En als dat zou mislukken, dan een lange klap. Hij 87 00:05:20,600 --> 00:05:24,310 Speaker 5: is dus in één keer doorgestoken naar die langere actie. 88 00:05:24,370 --> 00:05:28,390 Speaker 5: En dat gaat een tijd duren. En dat is, precies 89 00:05:28,410 --> 00:05:31,990 Speaker 5: zoals Martine zegt... Dat is politiek ook een gevaar voor 90 00:05:32,010 --> 00:05:36,320 Speaker 5: de Israëlische regering. Ook voor de Amerikanen. Want een groot 91 00:05:36,360 --> 00:05:39,979 Speaker 5: deel van de Amerikanen wil dat eigenlijk liever niet. Het 92 00:05:40,020 --> 00:05:43,740 Speaker 5: is ook een strijd met het model dat Trump heeft 93 00:05:43,790 --> 00:05:45,539 Speaker 5: geschetst toen hij president werd 94 00:05:45,770 --> 00:05:46,810 Speaker 2: Hij was de peacekeeper 95 00:05:47,470 --> 00:05:50,010 Speaker 5: De politieagent van de wereld te zijn. Er gaan geen 96 00:05:50,070 --> 00:05:53,070 Speaker 5: oorlogen meer beginnen. En nu zegt hij, dit wordt niet 97 00:05:53,110 --> 00:05:55,810 Speaker 5: zomaar een oorlog, maar een grote. En er gaan ook 98 00:05:55,830 --> 00:05:56,820 Speaker 5: Amerikanen sneuvelen. 99 00:06:00,779 --> 00:06:03,960 Speaker 2: Prachtig mooi bruggetje om naar Amerika-consument Jan Posma... in Washington 100 00:06:03,980 --> 00:06:08,789 Speaker 2: te schakelen. Jan, goedemorgen. Goedenacht is het voor jou inmiddels. 101 00:06:09,290 --> 00:06:13,730 Speaker 2: Vroege ochtend. Ook met dit nieuws wakker geworden. Trump gezien 102 00:06:13,770 --> 00:06:18,210 Speaker 2: in een van tevoren getapede videoboodschap. Waar hij inderdaad aangeeft, jongens, 103 00:06:18,270 --> 00:06:21,520 Speaker 2: wat er gebeurt... we gaan een regime change in. We 104 00:06:21,540 --> 00:06:23,660 Speaker 2: willen dat, want dat is de bedreiging voor de wereld... 105 00:06:23,920 --> 00:06:26,620 Speaker 2: dat er nooit een atoomwapen komt in handen van dit 106 00:06:26,660 --> 00:06:29,830 Speaker 2: regime in Iran. Dat is dan de reden dat we aanvallen. 107 00:06:29,890 --> 00:06:33,390 Speaker 2: Maar er gaan ook Amerikaanse slachtoffers vallen. Hoe wordt dat? 108 00:06:33,450 --> 00:06:36,400 Speaker 2: Het is midden in de nacht bij jou... maar krijg 109 00:06:36,440 --> 00:06:39,820 Speaker 2: je al wat reacties bij jou in het land? Nee, 110 00:06:39,860 --> 00:06:40,839 Speaker 2: reacties hebben we nog niet. 111 00:06:40,860 --> 00:06:43,940 Speaker 8: Het is hier inderdaad zes uur ochtends. Dus Amerika wordt 112 00:06:44,000 --> 00:06:47,800 Speaker 8: echt nog wakker met dit nieuws. Maar dat Donald Trump 113 00:06:47,820 --> 00:06:53,610 Speaker 8: dit zegt, inderdaad. Mogelijk Amerikaanse helden die ook verloren kunnen gaan, 114 00:06:53,630 --> 00:06:57,370 Speaker 8: zo zei hij het. Maar dit is een noble mission, 115 00:06:57,410 --> 00:07:01,410 Speaker 8: we doen dit voor onze kinderen. Dit is wel oorlogstaal 116 00:07:01,430 --> 00:07:03,000 Speaker 8: die we ook van Donald Trump... nog niet eerder op 117 00:07:03,020 --> 00:07:04,039 Speaker 8: deze manier gehoord hebben. 118 00:07:04,060 --> 00:07:04,260 Speaker 4: Het ging 119 00:07:04,300 --> 00:07:08,479 Speaker 8: altijd over, als er inzet in andere landen was... ging 120 00:07:08,500 --> 00:07:11,160 Speaker 8: dat niet over Amerikaanse slachtoffers. En dat hij dat nu 121 00:07:11,180 --> 00:07:13,540 Speaker 8: van tevoren al zegt... Maar hij zet het heel erg 122 00:07:13,580 --> 00:07:19,040 Speaker 8: neer als een nationaal veiligheidsprobleem voor Amerika. Iran heeft raketten 123 00:07:19,080 --> 00:07:23,040 Speaker 8: die mogelijk Amerika straks ook zouden kunnen raken. En hij zegt, 124 00:07:23,100 --> 00:07:26,640 Speaker 8: daarom moeten wij wel ingrijpen en daarom is dit geoorloofd. 125 00:07:26,670 --> 00:07:30,090 Speaker 2: Het militaire, inderdaad. Martine zei net al, er is een enorme... 126 00:07:30,870 --> 00:07:33,510 Speaker 2: En ik ook. Enorme armada's samengetrokken. Daar in de staat 127 00:07:33,530 --> 00:07:37,410 Speaker 2: van Hormuz onder meer. Ook opgestoomd vanuit de Indische Oceaan 128 00:07:37,450 --> 00:07:40,369 Speaker 2: nog naar richting Iran. Dat wisten we al. Daar staat 129 00:07:40,390 --> 00:07:43,350 Speaker 2: een hele hoop firepower. Met name, we hoorden het net 130 00:07:43,370 --> 00:07:47,920 Speaker 2: al in het bandje, fighter jets. Jets die over Teheran vliegen. 131 00:07:47,960 --> 00:07:51,060 Speaker 2: Voorlopend dus geen boots on the ground. De enige casualties 132 00:07:51,080 --> 00:07:53,420 Speaker 2: die je zou kunnen gaan verwachten... is inderdaad van de 133 00:07:53,460 --> 00:07:56,780 Speaker 2: raketjes die Iran terugstuurt. Wat hebben we voor idee nu 134 00:07:56,820 --> 00:07:58,720 Speaker 2: over hoe dit militair gaat, Jan? 135 00:08:02,060 --> 00:08:04,040 Speaker 8: Ja, ik vind dat nog best moeilijk in te schatten. 136 00:08:04,060 --> 00:08:07,550 Speaker 8: Wij horen inderdaad, waar Bernard ook net aan memoreert... dit 137 00:08:07,580 --> 00:08:08,690 Speaker 8: gaat nog wel even duren. 138 00:08:08,700 --> 00:08:08,870 Speaker 2: Dit 139 00:08:08,910 --> 00:08:11,610 Speaker 8: zou nog wel vier dagen kunnen duren. Is in ieder 140 00:08:11,630 --> 00:08:15,190 Speaker 8: geval wat hier dan in Amerikaanse media nu ontgaat. Anonieme 141 00:08:15,210 --> 00:08:18,730 Speaker 8: bronnen die dat dan vertellen. Nou ja, dat moeten we 142 00:08:18,770 --> 00:08:21,110 Speaker 8: ook afwachten. Het is nu gaande. Wat ik hier nu 143 00:08:21,150 --> 00:08:24,400 Speaker 8: ook net lees, er zouden geen Britten hebben meegedaan. Dat 144 00:08:24,440 --> 00:08:27,360 Speaker 8: is ook dan iets wat we horen van bronnen. Dus 145 00:08:27,420 --> 00:08:31,280 Speaker 8: echt een Amerikaans-Israelische aanval... Maar we weten gewoon ook nog 146 00:08:31,300 --> 00:08:33,600 Speaker 8: heel veel niet. We weten bijvoorbeeld ook niet of bepaalde 147 00:08:33,620 --> 00:08:37,130 Speaker 8: Britse basis zijn gebruikt... of dat het echt alleen via 148 00:08:37,150 --> 00:08:41,089 Speaker 8: die Amerikaanse vliegdekschepen is gegaan. De USS Ford, die ligt 149 00:08:41,110 --> 00:08:44,970 Speaker 8: daar natuurlijk in de buurt. Het grootste vliegdekschip ter wereld. 150 00:08:45,010 --> 00:08:47,980 Speaker 8: We weten wat voor armada daar allemaal ligt. Ik denk 151 00:08:48,000 --> 00:08:50,439 Speaker 8: de Amerikanen, die kunnen ook heel veel in hun eentje. 152 00:08:50,460 --> 00:08:55,150 Speaker 8: En ja... Terwijl Trump, denk ik wel, heeft getimed op 153 00:08:55,190 --> 00:08:59,090 Speaker 8: een moment... die toch veel mensen zal hebben verrast. We 154 00:08:59,130 --> 00:09:01,729 Speaker 8: wisten dat het zou komen, maar dat het vandaag zou komen. 155 00:09:02,570 --> 00:09:05,330 Speaker 8: Gisteren hoorden we nog dat Rubio komende week naar Israël 156 00:09:05,370 --> 00:09:08,400 Speaker 8: zou gaan. Nou, ik dacht toen bij mezelf... dan zou 157 00:09:08,440 --> 00:09:11,099 Speaker 8: het dus nog wel even uitgesteld kunnen worden. Maar Trump 158 00:09:11,120 --> 00:09:14,040 Speaker 8: heeft in ieder geval dat moment gekozen dat alles daar was. 159 00:09:14,100 --> 00:09:15,960 Speaker 8: Hij kon het doen, hij kon het al een week doen. 160 00:09:16,000 --> 00:09:17,580 Speaker 8: En ja, doet het dan op het moment dat hij 161 00:09:17,600 --> 00:09:19,140 Speaker 8: zelf kiest. En kennelijk uitgebreid 162 00:09:19,160 --> 00:09:19,490 Speaker 5: voorbereid. 163 00:09:19,540 --> 00:09:20,020 Speaker 8: Blijf bij ons, 164 00:09:20,070 --> 00:09:22,530 Speaker 5: Jan Polsma. Nog even één ding. Er staat nog veel 165 00:09:22,550 --> 00:09:25,809 Speaker 5: meer aan militair potentieel. Want er is een gigantische militaire 166 00:09:25,850 --> 00:09:32,329 Speaker 5: basis in Jordanië... in Qatar, in Bahrein. Allemaal enorm veel 167 00:09:32,370 --> 00:09:38,820 Speaker 5: Amerikaans verschil. Inclusief die gevreesde F-22-vliegtuigen. Dat is echt een 168 00:09:38,840 --> 00:09:43,340 Speaker 5: hele gemene die speciaal bedoeld is voor bombardementen. En vandaar 169 00:09:43,400 --> 00:09:47,880 Speaker 5: ook dat Iran op al die plekken waar dat zit 170 00:09:47,920 --> 00:09:51,520 Speaker 5: aanvallen uitvoert. Precies. Die zijn dus duidelijk gericht tegen die 171 00:09:51,559 --> 00:09:52,219 Speaker 5: Amerikaanse 172 00:09:52,260 --> 00:09:54,300 Speaker 2: basis. Ja, zeker. En die zijn er inderdaad. In Abu Dhabi, 173 00:09:54,340 --> 00:09:57,480 Speaker 2: in de Verenigde Arabische Emiraten, Qatar, Bahrein, Kuwait. Daar gaan 174 00:09:57,540 --> 00:10:00,220 Speaker 2: luchtalarmen ook af. Maar ook in Israël. En daar is 175 00:10:00,260 --> 00:10:04,380 Speaker 2: onze correspondent Ralf Dekkers. Die zit in zijn schuilruimte, geloof ik, Ralf. Goedemorgen. 176 00:10:06,309 --> 00:10:11,050 Speaker 9: Ja, inderdaad. Al de derde, vierde, vijfde keer deze ochtend. 177 00:10:11,110 --> 00:10:13,230 Speaker 9: Net voor de eerste keer ook. We lopen net hier 178 00:10:13,250 --> 00:10:15,910 Speaker 9: twee minuten geleden de schuilruimte binnen. Ook voor de eerste 179 00:10:15,950 --> 00:10:18,850 Speaker 9: keer dat we nu echt explosies horen. Of dat is 180 00:10:18,870 --> 00:10:22,010 Speaker 9: van raketten die worden neergehaald. Of dat er iets is neergekomen. 181 00:10:22,050 --> 00:10:26,480 Speaker 9: Dat kan ik moeilijk zien vanuit deze ruimte. Maar ja, inderdaad. 182 00:00:00,000 --> 00:10:32,240 Speaker 9: 35 ballistische raketten zouden al vanuit Iran deze ochtend richting 183 00:10:32,460 --> 00:10:38,800 Speaker 9: Israël zijn afgevuurd. En dat is ongetwijfeld slechts het begin. Ja, 184 00:10:38,860 --> 00:10:40,080 Speaker 9: want dat is wat iedereen 185 00:10:40,100 --> 00:10:44,670 Speaker 2: vreest. Martine zei net al, iedereen is er wel op voorbereid. 186 00:10:44,750 --> 00:10:49,050 Speaker 2: Er werd al water ingeslagen en voedsel en gehamsterd. En 187 00:10:49,100 --> 00:10:50,360 Speaker 2: we maken ons al klaar, klopt dat? 188 00:10:52,960 --> 00:10:56,860 Speaker 9: Ja, in tegenstelling tot bijvoorbeeld de Amerikanen zijn Israëli's ook 189 00:10:56,880 --> 00:10:58,679 Speaker 9: in meerderheid voorstander van die 190 00:10:58,720 --> 00:10:59,120 Speaker 4: militaire 191 00:10:59,140 --> 00:11:02,840 Speaker 9: operatie tegen Iran. Hier is toch een beetje het gevoel, 192 00:11:02,860 --> 00:11:05,160 Speaker 9: we hebben nu drie oorlogen er al op zitten, laten 193 00:11:05,179 --> 00:11:08,340 Speaker 9: we die vierde en hopelijk laatste ook maar doen in 194 00:11:08,360 --> 00:11:11,040 Speaker 9: de hoop dat het dan voor lange tijd rustig zal 195 00:11:11,090 --> 00:11:14,010 Speaker 9: blijven in het land. Maar er is ook een zekere vrees. 196 00:11:14,350 --> 00:11:19,090 Speaker 9: Afgelopen juni werd 85% van de raketten uit Iran neergehaald. 197 00:11:19,110 --> 00:11:21,710 Speaker 9: Maar dat betekent toch dat 15% neerkomt. En die hebben 198 00:11:21,750 --> 00:11:23,969 Speaker 9: toch vrij grote schade destijds aangericht. Daar 199 00:11:24,030 --> 00:11:26,270 Speaker 2: komen we straks mee terug. Ralf Dekkers. We gaan naar 200 00:11:26,320 --> 00:11:29,860 Speaker 2: Patrick Bolder. Defensie-expert van het Haagse Center voor Statistische Studies. 201 00:11:29,920 --> 00:11:33,079 Speaker 2: Luisternaam-kolonel buiten dienst van de luchtmacht. Patrick, goedemorgen. 202 00:11:34,080 --> 00:11:34,450 Speaker 10: Goedemorgen 203 00:11:34,860 --> 00:11:39,460 Speaker 2: Middag is het trouwens. Dank dat je ook bent gekomen. 204 00:11:39,500 --> 00:11:42,490 Speaker 2: Over dat militaire, daar kan jij misschien licht op schijnen. 205 00:11:42,530 --> 00:11:47,710 Speaker 2: Amerikanen hebben daar twee hele grote oorlogswonings liggen. Vliegtuigschepen allebei. 206 00:11:47,770 --> 00:11:51,240 Speaker 2: Israëli's hebben een groot debiet aan vliegtuigen, dat weten we. 207 00:11:51,250 --> 00:11:55,500 Speaker 2: Tot en met F-35's. Dat refereert net al even alle 208 00:11:55,540 --> 00:11:58,280 Speaker 2: bases van Amerikanen in de buurt daar. Die zijn ook 209 00:11:58,300 --> 00:12:01,820 Speaker 2: goed bewapend. Maar het lukt toch, en dat vind ik 210 00:12:01,860 --> 00:12:05,070 Speaker 2: dan wel weer significant, de Iraniërs, om heel veel op 211 00:12:05,090 --> 00:12:07,170 Speaker 2: dit moment van hun raketten af te schieten. Terwijl je 212 00:12:07,190 --> 00:12:09,710 Speaker 2: zou zeggen, het eerste wat je doet, zou mijn idee zijn, 213 00:12:09,730 --> 00:12:11,929 Speaker 2: maar ik ben leek, film je in, is dat je 214 00:12:11,950 --> 00:12:14,250 Speaker 2: die lanceringsrelatie van de Iraniërs kapotknalt. 215 00:12:16,559 --> 00:12:19,380 Speaker 10: Nou, dat klopt voor een deel wel, Bas. Je gaat 216 00:12:19,420 --> 00:12:23,120 Speaker 10: proberen eerst de commandofaciliteiten te vernietigen, zodat de coherentie uit 217 00:12:23,160 --> 00:12:26,660 Speaker 10: die Iraanse verdediging en de Iraanse aanval eruit is. Dat 218 00:12:26,679 --> 00:12:29,000 Speaker 10: de eenheden elkaar niet meer kunnen bereiken, dat ze ook 219 00:12:29,020 --> 00:12:32,370 Speaker 10: niet meer het opperste commando kunnen bereiken. Dan ga je 220 00:12:32,410 --> 00:12:36,809 Speaker 10: de luchtverdediging aanvallen van Iran, zodat je vrijheid van handelen hebt. 221 00:12:36,870 --> 00:12:41,170 Speaker 10: En dan ga je pas de raketten aanvallen. Want je 222 00:12:41,190 --> 00:12:43,220 Speaker 10: wil niet dat die alsnog worden afgeschoten. Dus het is 223 00:12:43,240 --> 00:12:46,000 Speaker 10: wel gefaseerd. En dat wil je wel zo kort mogelijk 224 00:12:46,040 --> 00:12:49,900 Speaker 10: achter elkaar doen. Maar Iran heeft ook alles verspreid de 225 00:12:49,920 --> 00:12:51,949 Speaker 10: afgelopen maanden. Die wisten dat er een aanval zat aan 226 00:12:51,990 --> 00:12:54,250 Speaker 10: te komen. Dat het zo snel zou gebeuren, dat hadden 227 00:12:54,270 --> 00:12:56,309 Speaker 10: ze natuurlijk ook niet verwacht. Ik zelf ook niet eerlijk gezegd. 228 00:12:57,840 --> 00:12:59,420 Speaker 10: Maar dat is wel allemaal moeilijk te treffen. En het 229 00:12:59,440 --> 00:13:02,810 Speaker 10: zijn ook nog eens allemaal raketlanceren installaties. Die staan op wielen, 230 00:13:02,830 --> 00:13:05,090 Speaker 10: dus die hebben geen vaste locaties. Die kan je in 231 00:13:05,110 --> 00:13:08,119 Speaker 10: de bergen verschuilen en dan haal je ze eruit. Dus 232 00:13:08,150 --> 00:13:09,300 Speaker 10: dat is allemaal niet zo eenvoudig. 233 00:13:10,590 --> 00:13:12,510 Speaker 2: En dat lijkt me lastig. En dat hebben ze ook geleerd, 234 00:13:12,530 --> 00:13:17,610 Speaker 2: de Iraniërs, volgens mij. Sinds die twaalfdagelijkse oorlog vorig jaar zomer... 235 00:13:16,740 --> 00:13:20,500 Speaker 2: zijn er al dat soort mobiele lanceerplatforms gekomen. Maar wat 236 00:13:20,540 --> 00:13:23,400 Speaker 2: kunnen ze daarmee afschieten? Zijn dat die Shahed-drones of zijn 237 00:13:23,420 --> 00:13:26,560 Speaker 2: dat ballistische raketten? Of is het eigenlijk alles wat ze willen? 238 00:13:26,580 --> 00:13:30,760 Speaker 2: Want ze hebben een enorm debiet aan luchtwapens 239 00:13:31,660 --> 00:13:35,579 Speaker 10: Het zijn vooral lange afstandsraketten, de ballistische raketten... waar nu 240 00:13:35,679 --> 00:13:38,880 Speaker 10: ook Israël mee getroffen wordt... Shaheds, die zullen ze daar 241 00:13:38,900 --> 00:13:43,220 Speaker 10: niet afvuren. Die zullen ze misschien gebruiken om de Amerikaanse 242 00:13:43,340 --> 00:13:45,520 Speaker 10: USS Abraham Lincoln... die daar in de buurt ligt, om 243 00:13:45,540 --> 00:13:48,189 Speaker 10: die te proberen te belagen. Dat zal heel lastig zijn, 244 00:13:48,230 --> 00:13:53,530 Speaker 10: want die heeft natuurlijk allerlei... luchtverdedigingscapaciteiten ook om zich heen varen. 245 00:13:53,570 --> 00:13:56,150 Speaker 10: Maar wat nu gebruikt wordt voor de Amerikaanse basis... in 246 00:13:56,190 --> 00:14:01,199 Speaker 10: de Golfregio en voor Israël, dat zijn allemaal ballistische raketten... 247 00:14:00,400 --> 00:14:03,660 Speaker 10: waarvan ook een heleboel nieuw zijn natuurlijk... omdat die ook 248 00:14:03,679 --> 00:14:07,959 Speaker 10: een half jaar geleden grotendeels vernietigd zijn... Ja, de grootspraak 249 00:14:08,000 --> 00:14:12,140 Speaker 10: van Trump toen. Want we hebben het Iraans atoomprogramma jaren teruggezet... 250 00:14:11,710 --> 00:14:14,429 Speaker 10: en het is vernietigd, obliterated. Dat blijft dus niet zo 251 00:14:14,450 --> 00:14:17,030 Speaker 10: te zijn, want anders waren die aanvallen ook niet gebeurd. 252 00:14:17,070 --> 00:14:19,110 Speaker 10: En dat geeft al een beetje weer hoe ingewikkeld die 253 00:14:19,150 --> 00:14:22,310 Speaker 10: hele informatieverzameling is. Met name voor ons, die daar toch 254 00:14:22,330 --> 00:14:24,870 Speaker 10: vrij ver vandaan zitten. We zullen het moeten doen met 255 00:14:24,910 --> 00:14:28,330 Speaker 10: snippetjes informatie... en logisch nadenken wat er gebeurt. Ja, het 256 00:14:28,370 --> 00:14:32,370 Speaker 10: logisch nadenken is wel... je probeert eerst de commando-eenheid eruit 257 00:14:32,410 --> 00:14:36,770 Speaker 10: te halen. De eenheid van commando, moet ik zeggen... de luchtverdediging, 258 00:14:36,830 --> 00:14:38,590 Speaker 10: en dan ga je de volgende doelen aanpakken 259 00:14:39,170 --> 00:14:42,470 Speaker 5: Patrick Bernhard hier, een klein vraagje. Gesteld nou dat dat 260 00:14:42,510 --> 00:14:46,900 Speaker 5: allemaal lukt, je schakelt die lancereninstallaties en de raketten uit, 261 00:14:46,940 --> 00:14:48,800 Speaker 5: wat we dan hebben geleerd, en daar heb jij het 262 00:14:48,820 --> 00:14:51,560 Speaker 5: eigenlijk zelf ook al een beetje, binnen de kortste keren 263 00:14:51,580 --> 00:14:55,580 Speaker 5: hebben ze het weer. Dus hoe definieer je nu een overwinning? 264 00:14:55,640 --> 00:14:58,510 Speaker 5: Zelfs als je alle doelen, militaire doelen die je voor 265 00:14:58,530 --> 00:14:59,020 Speaker 5: ogen hebt 266 00:14:59,310 --> 00:14:59,790 Speaker 5: bereikt. 267 00:15:01,400 --> 00:15:04,420 Speaker 10: Ja, nou ja, dat is inderdaad de vraag, Bernard. Maar 268 00:15:04,440 --> 00:15:06,610 Speaker 10: wat zijn eigenlijk de doelen die hij wil bereiken? Dat 269 00:15:06,630 --> 00:15:08,850 Speaker 10: is ook een beetje onduidelijk, dat is regimeverandering. Wie zou 270 00:15:08,870 --> 00:15:12,850 Speaker 10: dat moeten overnemen? Er is geen effectieve oppositie met enige 271 00:15:13,490 --> 00:15:16,270 Speaker 10: kennis van de bureaucratie. Hoe ga je een land runnen? 272 00:15:16,290 --> 00:15:19,640 Speaker 10: We hebben dat gezien in Irak in 2003. Dat land is 273 00:15:19,680 --> 00:15:22,140 Speaker 10: in een burgeroorlog vervallen. Is dat het beeld wat de 274 00:15:22,160 --> 00:15:24,460 Speaker 10: Amerikanen en de Israëli's hebben voor Iran? Nou, misschien de 275 00:15:24,500 --> 00:15:28,180 Speaker 10: Israëli's wel. Kan je alles zomaar vernietigen? Gaat dat lukken? 276 00:15:28,220 --> 00:15:31,750 Speaker 10: We weten dat de Iraniërs... hun raketarsenaal, maar ook hun 277 00:15:31,770 --> 00:15:37,170 Speaker 10: nucleaire arsenaal... hebben voorzien van allerlei betonnen bovendekkingen... aardewallen erboven 278 00:15:37,210 --> 00:15:40,870 Speaker 10: om dat onschadelijker te maken... voor allerlei aanvallen. Die veertien 279 00:15:40,910 --> 00:15:45,830 Speaker 10: bunkerbusters hebben waarschijnlijk toch niet... die grote klap geleverd die 280 00:15:45,870 --> 00:15:48,270 Speaker 10: Trump dacht en zei dat er geleverd was. Dus het 281 00:15:48,310 --> 00:15:50,810 Speaker 10: is ook heel erg moeilijk om alles zomaar te vernietigen. 282 00:15:50,850 --> 00:15:52,670 Speaker 10: En dat is ook het grote gevaar voor de Amerikanen 283 00:15:52,720 --> 00:15:55,340 Speaker 10: als die er straks ingaan... Met Boots on the Ground. 284 00:15:55,380 --> 00:15:58,780 Speaker 10: En eigenlijk preludeert Trump daar wel op voor. Als hij zegt, 285 00:15:58,840 --> 00:16:03,280 Speaker 10: er zullen ook Amerikanen sneuvelen. Ja, dat wordt een bloedbad natuurlijk. 286 00:16:03,300 --> 00:16:07,320 Speaker 10: Dat wordt verschrikkelijk. En de gevolgen voor de regio zijn 287 00:16:07,340 --> 00:16:08,980 Speaker 10: nu al heel groot. Want die zullen alleen maar groter 288 00:16:09,000 --> 00:16:09,140 Speaker 5: worden 289 00:16:09,320 --> 00:16:09,460 Speaker 10: ben ik 290 00:16:09,480 --> 00:16:11,860 Speaker 5: bang. Nog een klein aanvullend vraagje. We hebben het altijd 291 00:16:11,900 --> 00:16:16,090 Speaker 5: over die revolutionaire garde. Dat is het eliteleger van Amerika, 292 00:16:16,130 --> 00:16:19,489 Speaker 5: van Iran. Het zijn er een miljoen of zoiets. En 293 00:16:19,510 --> 00:16:22,630 Speaker 5: dan heb je ook nog die, ik geloof Basha heten ze. 294 00:16:22,710 --> 00:16:26,000 Speaker 5: Die een beetje SA-achtige groepering zou 295 00:16:26,010 --> 00:16:26,200 Speaker 10: ik maar 296 00:16:26,220 --> 00:16:31,060 Speaker 5: zeggen. Hoe sterk zijn die en is het überhaupt mogelijk 297 00:16:31,100 --> 00:16:31,840 Speaker 5: om die te verslaan? 298 00:16:33,560 --> 00:16:40,880 Speaker 10: Ja, allemaal goede vragen, Bernard. Ja, het zijn 150.000 tot 200.000 Republikeinse garders... 299 00:16:40,620 --> 00:16:43,740 Speaker 10: dan echt onder leiding en ook ideologisch steun die dat 300 00:16:43,760 --> 00:16:46,400 Speaker 10: bewindt van Kramernij. En dan heb je ook die Bashir, 301 00:16:46,420 --> 00:16:48,280 Speaker 10: die geheime politie... of die, nou, het is niet meer 302 00:16:48,300 --> 00:16:51,050 Speaker 10: zo geheim... maar die die studenten allemaal hebben doodgeschoten, laat 303 00:16:51,070 --> 00:16:52,570 Speaker 10: ik het zo maar even zeggen. Dat zijn ook nog 304 00:16:52,610 --> 00:16:56,450 Speaker 10: eens een keer 100.000 man. Ook volledig in die hele doctrine 305 00:16:56,490 --> 00:16:59,970 Speaker 10: van Khomeini. En dan heb je het over bijna 300.000 man. Ja, 306 00:16:59,990 --> 00:17:03,090 Speaker 10: die vernietig je niet zomaar, die schaken je niet zomaar uit. 307 00:17:03,650 --> 00:17:05,970 Speaker 10: Als het losse groepjes zijn, dan zijn dat een soort 308 00:17:06,010 --> 00:17:09,870 Speaker 10: van kurilen. Als je daartegen wil vechten, nou, succes. Die 309 00:17:09,990 --> 00:17:11,790 Speaker 10: kan je gewoon niet verslaan. Martine 310 00:17:12,210 --> 00:17:15,320 Speaker 6: Ja, dus ik hoorde vanochtend op de Israëlische televisie... het 311 00:17:15,359 --> 00:17:19,459 Speaker 6: interessante getal van 20 procent van de Iraniërs... zijn op de 312 00:17:19,500 --> 00:17:22,859 Speaker 6: een of andere manier verbonden aan het regime. Er zijn 90 313 00:17:23,140 --> 00:17:28,330 Speaker 6: miljoen Iraniërs. Dus als 20% daarvan... Dat gaat niet alleen 314 00:17:28,350 --> 00:17:30,830 Speaker 6: over mensen die daadwerkelijk een functie hebben... maar ook iedereen daaromheen, 315 00:17:30,850 --> 00:17:36,630 Speaker 6: mensen die daardoor betaald worden, et cetera. Dus dat zijn... 18 316 00:17:36,000 --> 00:17:39,139 Speaker 6: miljoen mensen. 18 miljoen, heel goed. En dat geeft ook 317 00:17:39,180 --> 00:17:44,180 Speaker 6: aan dat je dat niet zomaar omverwerpt... Wat ik ook hoorde, 318 00:17:44,220 --> 00:17:47,260 Speaker 6: zowel in de speech van Trump als van Netanyahu... was 319 00:17:47,280 --> 00:17:49,919 Speaker 6: de oproep aan de Iraniërs om weer de straat op 320 00:17:49,960 --> 00:17:53,860 Speaker 6: te gaan. Trump zei, wacht eerst even tot 321 00:17:53,900 --> 00:17:55,340 Speaker 4: dit stukje voorbij is. Maar 322 00:17:55,359 --> 00:17:59,669 Speaker 6: Netanyahu zei, ga de straat op en zorg. dat je 323 00:17:59,890 --> 00:18:03,639 Speaker 6: het recht in handen neemt. Dus waar ze blijkbaar een 324 00:18:03,660 --> 00:18:05,879 Speaker 6: beetje op rekenen als het gaat over regime change... dat 325 00:18:05,900 --> 00:18:08,220 Speaker 6: is niet een mooi plannetje zoals in Venezuela... maar dat 326 00:18:08,260 --> 00:18:11,639 Speaker 6: is dat Iraniërs zelf het recht in handen nemen. Dat 327 00:18:11,660 --> 00:18:15,330 Speaker 6: is natuurlijk heel idealistisch en mooi. Daarover kwam ook een 328 00:18:15,350 --> 00:18:18,149 Speaker 6: discussie vanochtend op de Israëlische tv. Dat zeiden van ja, 329 00:18:18,210 --> 00:18:22,070 Speaker 6: maar wie komt er dan? En toen zei iemand de 330 00:18:22,090 --> 00:18:25,540 Speaker 6: heel verhelderende woorden... het kan ons eigenlijk niet schelen... Ook 331 00:18:25,560 --> 00:18:28,040 Speaker 6: al komen er een paar generaals aan het hoofd van 332 00:18:28,080 --> 00:18:31,440 Speaker 6: Iran te staan. Het woord democratie viel niet. Het was 333 00:18:31,480 --> 00:18:34,020 Speaker 6: duidelijk dat het ging om regime change. Want dit regime 334 00:18:34,040 --> 00:18:37,830 Speaker 6: moet weg. Maar elk ander regime is blijkbaar acceptabel. Zolang 335 00:18:37,869 --> 00:18:43,050 Speaker 6: Israël maar degene is die in het Midden-Oosten de machtigste 336 00:18:43,090 --> 00:18:45,330 Speaker 6: partij is. En dat vond ik heel inzichtelijk. Dus de 337 00:18:45,369 --> 00:18:48,980 Speaker 6: idealen van de Arabische lente... daar zijn we wel echt 338 00:18:49,040 --> 00:18:49,460 Speaker 2: heel ver 339 00:18:49,480 --> 00:18:50,800 Speaker 6: van verwijderd inmiddels. 340 00:18:51,020 --> 00:18:51,260 Speaker 2: Het gaat 341 00:18:51,280 --> 00:18:52,220 Speaker 6: niet meer over democratie 342 00:18:52,600 --> 00:18:56,080 Speaker 2: Met de kans, wat Patrick terecht duidt net, denk ik... 343 00:18:55,960 --> 00:18:57,580 Speaker 2: is dat je ook de kans loopt dat als je 344 00:18:57,600 --> 00:19:00,510 Speaker 2: dat niet invult... dat je een burgeroorlog krijgt van die 18 345 00:19:00,570 --> 00:19:01,990 Speaker 2: miljoen tegen de rest. 346 00:19:02,030 --> 00:19:02,210 Speaker 5: Dat 347 00:19:02,230 --> 00:19:02,610 Speaker 2: is nog 348 00:19:02,650 --> 00:19:05,310 Speaker 5: iets wat ik me ook altijd afvraag, voor zover ik... 349 00:19:05,820 --> 00:19:09,340 Speaker 5: en ik ken het land een beetje, zoals je weet... 350 00:19:08,740 --> 00:19:15,409 Speaker 5: staat nergens dat de oppositie pro-westers is. Pro-Amerikaans of pro-Israëliërs. 351 00:19:15,430 --> 00:19:19,690 Speaker 5: Dat staat helemaal nergens. Pro-Iraans. Ze zijn pro-Iraans, ja. Dus 352 00:19:19,750 --> 00:19:23,040 Speaker 5: ik moet ook nog maar zien dat wanneer je de 353 00:19:23,080 --> 00:19:27,680 Speaker 5: huidige machthebbers... onthoofd, wegkrijgt, wegschiet, ga zo maar door... wat 354 00:19:27,700 --> 00:19:30,720 Speaker 5: er voor in de plaats komt, nou zo prettig is 355 00:19:30,740 --> 00:19:32,910 Speaker 5: voor ons. Dat moet je nog maar helemaal afwachten. Als 356 00:19:32,970 --> 00:19:34,689 Speaker 2: dat lukt. Maar Patrick, nog even een vraag aan jou. 357 00:19:34,710 --> 00:19:37,889 Speaker 2: Want ik zag vanmorgen Jeremy Bowen... dat is een soort 358 00:19:37,930 --> 00:19:43,760 Speaker 2: slap aftreksel van Bernard Hammelburg... Nou, even aan mijn lichtende voorbeelden, man. 359 00:19:43,820 --> 00:19:47,220 Speaker 2: Ik maak een grapje. Patrick, die had een hele analyse. 360 00:19:47,240 --> 00:19:49,960 Speaker 2: Die zei ook, ze denken vier, vijf dagen. Dat hebben 361 00:19:49,980 --> 00:19:54,630 Speaker 2: we vaker gehoord. Militaire leiders hebben altijd zo'n wat optimistische scoop. 362 00:19:54,670 --> 00:19:58,030 Speaker 2: En die zei, wacht eventjes. De Iraniërs hebben zoveel wapens, 363 00:19:58,050 --> 00:20:01,070 Speaker 2: zoveel luchtwapens... als je die moet targeten, als je ze 364 00:20:01,090 --> 00:20:03,820 Speaker 2: uit de lucht gaat halen... die ballistische raketten, ze blijven 365 00:20:03,840 --> 00:20:06,230 Speaker 2: maar aangevoerd worden... Een dag of vijf, zes kan je 366 00:20:06,250 --> 00:20:08,949 Speaker 2: het nog uit de lucht halen. Daarna ben jij je 367 00:20:08,990 --> 00:20:14,600 Speaker 2: firepower als Israël en Amerika kwijt. En heeft Iran vrij spel. 368 00:20:14,640 --> 00:20:15,490 Speaker 2: En de hond is het eens. 369 00:20:17,090 --> 00:20:21,250 Speaker 10: Ja, dat klopt. En daarom moet je niet raketten uit 370 00:20:21,270 --> 00:20:23,330 Speaker 10: de lucht halen op het moment dat ze gelanceerd zijn. 371 00:20:23,350 --> 00:20:26,010 Speaker 10: Maar je moet zorgen dat je de lanceerinstallaties kunt vernietigen. 372 00:20:26,050 --> 00:20:28,850 Speaker 10: Alleen wat ik al zei, dat zijn allemaal mobiele installaties. 373 00:20:28,950 --> 00:20:32,890 Speaker 10: En je vuurt de raketten af. En je rijdt terug 374 00:20:32,930 --> 00:20:34,990 Speaker 10: naar je berg waar je je in verstopt. Of in 375 00:20:35,010 --> 00:20:38,000 Speaker 10: de kelder van een gebouw. Weet ik veel waar. En 376 00:20:38,300 --> 00:20:41,100 Speaker 10: reken maar op dat die Iraniërs daar behoorlijk op voorbereid zijn. 377 00:20:41,140 --> 00:20:42,719 Speaker 10: Dat hebben ze wel geleerd een 378 00:20:42,760 --> 00:20:43,720 Speaker 5: half jaar geleden. 379 00:20:43,740 --> 00:20:44,000 Speaker 10: Even een 380 00:20:44,040 --> 00:20:47,220 Speaker 5: praktische vraag, Patrick. Nu je dat zo zegt. Hoe lang 381 00:20:47,260 --> 00:20:50,479 Speaker 5: doet zo'n raket erover om zijn doel te bereiken? Want 382 00:20:50,520 --> 00:20:53,650 Speaker 5: je zegt die vrachtauto's kunnen nog wegrijden. Ik heb altijd 383 00:20:53,670 --> 00:20:55,310 Speaker 5: de indruk dat daar wel een minuut of tien of 384 00:20:55,350 --> 00:20:56,530 Speaker 5: twintig overheen kan gaan. 385 00:20:57,600 --> 00:21:01,479 Speaker 10: Ja, zeker. Je bedoelt dat die raket onderweg is. Ja, precies. 386 00:21:01,550 --> 00:21:04,530 Speaker 10: Ik denk, ik ga al tien, vijftien minuten. En dat 387 00:21:04,550 --> 00:21:07,530 Speaker 10: geldt eigenlijk ook wel een beetje voor Bahrein, misschien iets langer. 388 00:21:07,570 --> 00:21:10,389 Speaker 10: Dus je vuurt een raket af. Voordat die al in 389 00:21:10,410 --> 00:21:15,949 Speaker 10: het zicht is van de radarinstallaties, kan jij je... launchen, 390 00:21:16,150 --> 00:21:19,830 Speaker 10: weer inklappen en wegrijden. En het is niet zo dat 391 00:21:19,850 --> 00:21:22,010 Speaker 10: je een archeriegranaat ziet aankomen... en je brengt er meteen 392 00:21:22,030 --> 00:21:25,310 Speaker 10: tegenvuur op uit. Dit duurt wel even. Dus ja, die 393 00:21:25,350 --> 00:21:27,750 Speaker 10: dingen zijn... als je dat slim doet, en dat zullen 394 00:21:27,790 --> 00:21:30,300 Speaker 10: ze inmiddels wel doorhebben... Ja, dan is dat heel moeilijk 395 00:21:30,320 --> 00:21:32,060 Speaker 10: om te treffen. Ja, duidelijk Patrick. 396 00:21:32,080 --> 00:21:35,540 Speaker 2: We gaan nog eventjes, laatste nieuws. Israël telt tot nu 397 00:21:35,560 --> 00:21:39,639 Speaker 2: toe 35 balistische raketten uit Iran. Het grootste deel is onderschept 398 00:21:39,680 --> 00:21:43,210 Speaker 2: of neergekomen in het open gebied. Zo zeggen de Israëliërs zelf. Ralf, 399 00:21:43,250 --> 00:21:45,190 Speaker 2: jij zit nog steeds in Tel Aviv in de schuilruimte. 400 00:21:45,230 --> 00:21:46,590 Speaker 2: Hoor je nog steeds sirenes boven je? 401 00:21:51,140 --> 00:21:54,270 Speaker 9: Nee, het is nu weer even stil, maar net even inhaken. 402 00:21:54,290 --> 00:21:58,929 Speaker 9: Het is inderdaad, wij krijgen tegenwoordig hier een bericht... al 403 00:21:58,990 --> 00:22:02,290 Speaker 9: vijf à tien minuten van tevoren van... ga in de buurt 404 00:22:02,350 --> 00:22:06,550 Speaker 9: van een schuilkelder, ga richting een schuilkelder... want er komt 405 00:22:06,590 --> 00:22:09,959 Speaker 9: binnenkort een luchtalarm. Dat betekent dat ze inderdaad al tijdig 406 00:22:09,980 --> 00:22:13,880 Speaker 9: zo'n raket hebben gezien... dat die in Iran gelanceerd is. 407 00:22:13,920 --> 00:22:15,359 Speaker 9: Dan heb je dus in ieder geval hier in Israël 408 00:22:15,380 --> 00:22:16,459 Speaker 9: nog vijf tot tien minuten de 409 00:22:16,480 --> 00:22:16,899 Speaker 2: tijd... om 410 00:22:16,940 --> 00:22:20,109 Speaker 9: een veilige plek op te zoeken. Tja, vreselijk. Oké. 411 00:22:20,140 --> 00:22:22,970 Speaker 2: En Jan Posma in Amerika nog steeds. Jan, het is 412 00:22:22,990 --> 00:22:27,210 Speaker 2: nog diep in de ochtend bij jou. Half zeven bijna. Zaterdagmorgen. 413 00:22:27,250 --> 00:22:29,590 Speaker 2: Niet ieder Amerikaan is wakker, tenzij ze rondjes gaan lopen 414 00:22:29,630 --> 00:22:32,340 Speaker 2: en hollen. Maar er komen nu wel wat politieke reacties, 415 00:22:32,359 --> 00:22:32,710 Speaker 2: begrijp ik? 416 00:22:34,520 --> 00:22:37,359 Speaker 8: Nou, dat nog niet direct. Maar je kan wel goed 417 00:22:37,580 --> 00:22:40,100 Speaker 8: een beeld geven van wat de reacties zo ongeveer zullen 418 00:22:40,140 --> 00:22:44,600 Speaker 8: zijn hier. Iedereen is natuurlijk tegen Iran. Dat is wel duidelijk. 419 00:22:44,619 --> 00:22:48,650 Speaker 8: Ik denk dat de noodzaak ook wel duidelijk is. Maar 420 00:22:48,690 --> 00:22:50,770 Speaker 8: het hele verhaal wat er dan aan vast zit, daar 421 00:22:50,790 --> 00:22:54,830 Speaker 8: zijn we grote zorgen over. Wat vindt bijvoorbeeld de MAGA-vleugel 422 00:22:55,010 --> 00:22:57,909 Speaker 8: van de Republikeinse partijen van? Want dit is niet Amerika first. 423 00:22:58,790 --> 00:23:01,540 Speaker 8: Regime change, dat is wel echt wat anders dan bijvoorbeeld 424 00:23:01,560 --> 00:23:05,179 Speaker 8: die actie in Venezuela... wat jullie net ook al noemden, 425 00:23:05,200 --> 00:23:11,399 Speaker 8: wat eigenlijk een soort tussenvorm was... waarbij ook Amerikaanse slachtoffers 426 00:23:11,460 --> 00:23:15,400 Speaker 8: eigenlijk bijna uitgesloten waren. Dit is wel echt een ander verhaal. 427 00:23:15,440 --> 00:23:19,850 Speaker 8: En dan heb je gelijk die open wond hier, de Irak-oorlog, Afghanistan-oorlog... 428 00:23:20,690 --> 00:23:23,710 Speaker 8: Dat is wel echt iets waar die magafleugels zich zorgen 429 00:23:23,730 --> 00:23:26,310 Speaker 8: om maken. Maar ook bijvoorbeeld de democraten. Die wilden de 430 00:23:26,330 --> 00:23:31,220 Speaker 8: komende week stemmen over het inperken van Trumps oorlogsmacht in Iran. 431 00:23:31,260 --> 00:23:34,120 Speaker 8: In het huis had daar een meerderheid voor kunnen zijn. 432 00:23:34,400 --> 00:23:37,639 Speaker 8: Want sommige republikeinen wilden daarin ook mee stemmen. Dat is 433 00:23:37,700 --> 00:23:40,179 Speaker 8: opvallend toch. Maar je zag ook bijvoorbeeld dat er een 434 00:23:40,200 --> 00:23:43,730 Speaker 8: paar democraten juist weer tegen... zo'n inperking waren, omdat ze 435 00:23:43,750 --> 00:23:46,590 Speaker 8: dus zeggen... er moet wel wat gebeuren tegen Iran. Dus 436 00:23:46,630 --> 00:23:49,450 Speaker 8: het is echt best wel een ingewikkeld onderwerp hier... waar 437 00:23:49,490 --> 00:23:52,510 Speaker 8: ook wel echt verdeeldheid over is. Maar ik denk wel 438 00:23:52,530 --> 00:23:55,210 Speaker 8: dat je één ding heel duidelijk kan zeggen... deze hele 439 00:23:55,270 --> 00:23:59,950 Speaker 8: grote scepticis als het gaat over een langdurige oorlog. Iedereen 440 00:23:59,990 --> 00:24:02,970 Speaker 8: heeft nog die vorige oorlogen in het hoofd... waar Trump 441 00:24:02,990 --> 00:24:07,280 Speaker 8: natuurlijk ooit in 2016 ook verkiezingen mee won. Dat nooit meer. 442 00:24:08,320 --> 00:24:11,560 Speaker 8: En wat ik ook nog wel wou toevoegen... Martine net 443 00:24:11,600 --> 00:24:16,060 Speaker 8: zei inderdaad, democratie wordt niet genoemd hier in Iran. Op 444 00:24:16,080 --> 00:24:18,720 Speaker 8: de Israëlische TV was dat volgens mij. Dat klinkt ook 445 00:24:18,800 --> 00:24:22,800 Speaker 8: erg hoe Trump zaken benadert op dit moment. Bijvoorbeeld de 446 00:24:22,840 --> 00:24:26,540 Speaker 8: situatie in Venezuela. Daar zei hij ook heel duidelijk van. Ja, 447 00:24:26,600 --> 00:24:29,270 Speaker 8: het gaat ons om zakelijke belangen. Het gaat er ons 448 00:24:29,290 --> 00:24:30,810 Speaker 8: om dat het daar rustig blijft. 449 00:24:31,010 --> 00:24:31,429 Speaker 2: Of dat er 450 00:24:31,450 --> 00:24:35,230 Speaker 8: democratie wordt. Dat werd niet genoemd. Dus ja, je hoort 451 00:24:35,270 --> 00:24:37,680 Speaker 8: enige overeenkomsten daar. Martine 452 00:24:38,230 --> 00:24:42,860 Speaker 6: Ja, ik zie hier... Op de Israëlische TV met één oog. 453 00:24:42,920 --> 00:24:48,060 Speaker 6: Een totaal verwoest huis van Khamenei. Daar is helemaal niks 454 00:24:48,080 --> 00:24:52,820 Speaker 6: meer van over. Dat is één grote grijze blur. Maar goed, 455 00:24:52,840 --> 00:24:56,340 Speaker 6: we weten dus niet waar Khamenei is. Dus of hij 456 00:24:56,359 --> 00:24:59,399 Speaker 6: geraakt is, weet ik niet. Ik krijg hier ook onbevestigde berichten. 457 00:24:59,420 --> 00:25:01,850 Speaker 6: Dat zeg ik er dan maar meteen bij. Dat de 458 00:25:01,880 --> 00:25:06,790 Speaker 6: generaal van de revolutionaire garde gedood is. Dus dat is 459 00:25:06,830 --> 00:25:11,050 Speaker 6: de hoogste in command van de revolutionaire garde. Wat overigens 460 00:25:11,090 --> 00:25:15,270 Speaker 6: niet de enige militaire unit is. Je hebt ook een 461 00:25:16,290 --> 00:25:21,400 Speaker 6: Iraans leger, tot grote verwarring van... van de zaak. Maar goed, 462 00:25:21,420 --> 00:25:24,639 Speaker 6: het is duidelijk dat de bedoeling van deze ochtendaanval was 463 00:25:24,680 --> 00:25:30,879 Speaker 6: om zoveel mogelijk leiders... Ja, ik weet nooit goed hoe 464 00:25:30,900 --> 00:25:31,820 Speaker 6: ik dat netjes moet zeggen. 465 00:25:31,840 --> 00:25:32,820 Speaker 5: Uit te schakelen. 466 00:25:32,859 --> 00:25:35,440 Speaker 6: Uit te schakelen. Ik noem 467 00:25:35,460 --> 00:25:37,740 Speaker 5: het gewoon liquideren. Ja, precies. Het is 468 00:25:37,840 --> 00:25:44,690 Speaker 6: natuurlijk gewoon een liquidatie. En het tweede doel dan wordt genoemd... 469 00:25:44,350 --> 00:25:47,510 Speaker 6: om zoveel mogelijk van die raketinstallaties weg te krijgen. En 470 00:25:47,530 --> 00:25:50,330 Speaker 6: het derde doel is het land zodanig destabiliseren... en dat 471 00:25:50,350 --> 00:25:53,159 Speaker 6: gebeurt ook op dit moment met grotere cyberattacks... waardoor dus 472 00:25:53,200 --> 00:25:56,940 Speaker 6: heel veel sites in Iran niet meer bereikbaar zijn... het 473 00:25:56,980 --> 00:26:00,000 Speaker 6: land zo te destabiliseren dat de mensen die de straat 474 00:26:00,020 --> 00:26:02,609 Speaker 6: op willen... dat ook inderdaad kunnen doen. Maar goed, het 475 00:26:02,650 --> 00:26:06,429 Speaker 6: is een dapper plan. Maar de uitvoering, we hebben er 476 00:26:06,450 --> 00:26:08,500 Speaker 6: net al een aantal keren over gehad... daar zetten we 477 00:26:08,520 --> 00:26:09,350 Speaker 6: al wat haken en ogen aan 478 00:26:09,420 --> 00:26:12,480 Speaker 2: Wellicht wat chaotisch. We zagen over internet gesproken... dat de 479 00:26:12,520 --> 00:26:15,890 Speaker 2: Iraanse regering al meteen het internet tot nul teruggebracht heeft. 480 00:26:15,950 --> 00:26:17,930 Speaker 2: Maar er zijn, zoals we weten, wel Starlink-apparaten. 481 00:26:18,090 --> 00:26:18,300 Speaker 6: Exact 482 00:26:18,570 --> 00:26:21,550 Speaker 2: Zaten ook in koffers van Nederlandse diplomaten. Heel erg niet aangekomen. 483 00:26:21,570 --> 00:26:24,580 Speaker 2: Maar dit terzijde. Patrick Bolder, hartelijk dank. Defensiespecialist van het 484 00:26:24,600 --> 00:26:28,720 Speaker 2: Haag Centrum voor Sterre Studies... voor ons meenemen in dit 485 00:26:28,740 --> 00:26:33,840 Speaker 2: eerste halfuurtje... van deze speciale uitzending... over de aanvallen van 486 00:26:33,859 --> 00:26:37,600 Speaker 2: de Amerikanen en Israëli's op Teheran... en het antwoord van 487 00:26:37,640 --> 00:26:41,659 Speaker 2: Iran op andere landen... waar in de regio allemaal Amerikaanse 488 00:26:41,700 --> 00:26:45,320 Speaker 2: basis zijn. We gaan er zo verder over spreken, uiteraard... 489 00:26:46,030 --> 00:26:47,909 Speaker 2: Dan kijken we ook naar hoe er in Iran naar 490 00:26:47,950 --> 00:26:51,930 Speaker 2: gekeken wordt. En dat doen we onder meer met Sander Terphuis, Nederlands-Iranier. 491 00:26:51,990 --> 00:26:54,230 Speaker 2: Uiteraard Per het Hammelburg in de studio. Martine van den 492 00:26:54,250 --> 00:26:56,830 Speaker 2: Berg is nog steeds bij ons. Dus we kunnen heerlijk 493 00:26:56,850 --> 00:27:00,990 Speaker 2: nog doorfilosofieren... en kijken hoe dit conflict zich verder ontwikkelt. 494 00:27:01,030 --> 00:27:01,669 Speaker 2: Blijf luisteren. 495 00:27:12,450 --> 00:27:13,510 Speaker 1: Bas van Werven. 496 00:27:13,550 --> 00:27:16,409 Speaker 2: Ja, dat is een extra nieuwsuitzending uiteraard... over een conflict 497 00:27:16,430 --> 00:27:21,120 Speaker 2: dat vanmorgen begon. Rond half acht vanmorgen toen kwam dit nieuws. 498 00:27:21,150 --> 00:27:26,459 Speaker 3: A short time ago, the United States military began... major 499 00:27:26,500 --> 00:27:35,220 Speaker 3: combat operations in Iran. 500 00:27:35,280 --> 00:27:53,360 Speaker 4: Achai vach Yotai, Ezochei Israël. To the 501 00:27:53,400 --> 00:27:58,500 Speaker 3: members of the Islamic Revolutionary Guard, the armed forces and 502 00:27:58,540 --> 00:28:02,100 Speaker 3: all of the police, I say tonight that you must 503 00:28:02,160 --> 00:28:06,320 Speaker 3: lay down your weapons and have complete immunity or in 504 00:28:06,340 --> 00:28:08,800 Speaker 3: the alternative face certain death. 505 00:28:09,520 --> 00:28:13,320 Speaker 2: Al dus Donald Trump vanmorgen, half acht, vijf uur geleden. 506 00:28:13,359 --> 00:28:15,619 Speaker 2: En toen hoorden we dit bericht dus ineens. Er is 507 00:28:15,660 --> 00:28:20,320 Speaker 2: wat dat betreft een all-out aanval van Israëliërs en Amerikanen 508 00:28:20,400 --> 00:28:23,159 Speaker 2: op Iran. Daar hebben we het de afgelopen half uur 509 00:28:23,220 --> 00:28:27,540 Speaker 2: over gehad. In de studio naast mij onze buitenlandcommentator Bernhard Hammelburg. 510 00:28:27,580 --> 00:28:30,760 Speaker 2: En religiewetenschapper Martine van den Berg. Met heel veel roots 511 00:28:30,800 --> 00:28:33,790 Speaker 2: en eigenlijk in het goede ingebed, zou ik maar zeggen. 512 00:28:36,710 --> 00:28:39,410 Speaker 2: We kijken natuurlijk allemaal naar de ontwikkeling. Het is vrij vers. 513 00:28:39,470 --> 00:28:41,890 Speaker 2: Er komen nu ook al wat reacties. Ik vroeg Jan Posma, 514 00:28:41,910 --> 00:28:44,650 Speaker 2: die nog steeds bij ons is. Onze correspondent in Amerika al. Ja, 515 00:28:44,670 --> 00:28:46,850 Speaker 2: daar is het zes uur ochtend. Dus daar zijn nog 516 00:28:46,870 --> 00:28:49,950 Speaker 2: niet heel veel reacties. We krijgen wel wat reacties nu. 517 00:28:49,970 --> 00:28:52,870 Speaker 2: Met name vanuit Europa en Australië uiteraard. Ursula von der 518 00:28:52,890 --> 00:28:55,830 Speaker 2: Leyen heeft gezegd dat het Europese blok... nu een groot 519 00:28:55,850 --> 00:29:00,450 Speaker 2: aantal sancties heeft ingeroepen tegen het Iraanse regime. En heeft gezegd, 520 00:29:00,490 --> 00:29:06,480 Speaker 2: we zorgen ervoor dat er zoveel mogelijk druk wordt uitgeoefend... 521 00:29:04,600 --> 00:29:08,560 Speaker 2: op het regime. Om de burgers... burgerbevolking te beschermen en 522 00:29:08,580 --> 00:29:14,110 Speaker 2: het internationaal recht te beschermen. George Meloni heeft gezegd... wij 523 00:29:14,160 --> 00:29:19,450 Speaker 2: uiteraard zijn solidair met de Iraanse burgerbevolking... en uiteraard willen 524 00:29:19,510 --> 00:29:22,190 Speaker 2: we nog steeds van het Iraanse regime... dat er burgerlijke 525 00:29:22,210 --> 00:29:27,260 Speaker 2: en politieke rechten komen. Anthony Albanese heeft gezegd... ons land, Australië, 526 00:29:27,320 --> 00:29:32,810 Speaker 2: staat naast het belangrijke en trotse volk van Iran... in 527 00:29:32,850 --> 00:29:38,230 Speaker 2: hun strijd tegen de oppressie. De Russische buitenlandse minister... Of 528 00:29:38,270 --> 00:29:41,590 Speaker 2: het ministerie van Buitenlandse Zaken. Uiteraard heeft gezegd. We vinden 529 00:29:41,610 --> 00:29:45,990 Speaker 2: dit totaal gekkenhuis. Wat u hier doet. Dit is roekeloos. 530 00:29:46,050 --> 00:29:50,130 Speaker 2: U overtreedt het internationaal recht. Iran heeft overigens al opgeroepen. 531 00:29:50,150 --> 00:29:54,100 Speaker 2: Om de Veiligheidsraad bij elkaar te krijgen. En de Britten 532 00:29:54,120 --> 00:29:58,180 Speaker 2: hebben gezegd. Wij willen geen verdere escalatie. Naar een groter 533 00:29:58,220 --> 00:30:01,800 Speaker 2: regionaal conflict. En daarbij nog even opgemerkt. Wij zijn niet 534 00:30:01,840 --> 00:30:08,170 Speaker 2: betrokken bij deze aanvallen. Opgetekend uit de wereld. En in 535 00:30:08,190 --> 00:30:10,030 Speaker 2: Amerika wachten we nog steeds op reacties. Maar laten we 536 00:30:10,090 --> 00:30:15,010 Speaker 2: even gaan naar Sander Terphuis. Hij is bij ons op afstand. Jurist, mensenrechtenverdediger. 537 00:30:15,330 --> 00:30:18,430 Speaker 2: Komt uit Iran. Is Nederlandse-Iranier. Zo zeg ik het toch goed, 538 00:30:18,590 --> 00:30:19,880 Speaker 2: meneer Terphuis. Goedemorgen. 539 00:30:19,930 --> 00:30:21,459 Speaker 11: Ja hoor, helemaal correct. Goedendag. 540 00:30:25,240 --> 00:30:26,640 Speaker 2: Wat hoort u op dit moment? We hoorden net van 541 00:30:26,660 --> 00:30:32,230 Speaker 2: de ANPL mensen die chaos weg proberen te vluchten. Benzinestations 542 00:30:32,270 --> 00:30:37,930 Speaker 2: die overbevolkt zijn met wachtenden. Wat hoort u terug uit 543 00:30:38,070 --> 00:30:38,960 Speaker 2: Teheran 544 00:30:39,890 --> 00:30:43,800 Speaker 11: Ik hoorde vanochtend vroeg wel wat een en ander uit Teheran... 545 00:30:43,240 --> 00:30:45,580 Speaker 11: en ook uit het Noordoosten, waar ook een ander deel 546 00:30:45,600 --> 00:30:49,160 Speaker 11: van mijn familie woont... Maar die verbinding werd helaas vrij 547 00:30:49,180 --> 00:30:54,870 Speaker 11: snel afgebroken. Het internet is weer afgesloten, telecommunicatie is weer 548 00:30:54,890 --> 00:30:58,910 Speaker 11: door het regime afgesloten. Dus het verkrijgen van contact wordt 549 00:30:58,930 --> 00:31:04,510 Speaker 11: steeds moeilijker. Maar het voelde wel alsof de Iraanse vervolking 550 00:31:04,530 --> 00:31:07,110 Speaker 11: dat aanvoelde. Zo moet ik het formuleren. Vannacht hoorde ik 551 00:31:07,130 --> 00:31:11,130 Speaker 11: al berichten van... Ja, want de Iraanse delegatie in Geneve 552 00:31:11,150 --> 00:31:14,430 Speaker 11: had allemaal mooie woorden. Er ging nog een ronde enzovoort. 553 00:31:14,470 --> 00:31:17,350 Speaker 11: Maar de Amerikaanse delegatie had slechts volstaan met één woord... 554 00:31:17,190 --> 00:31:21,710 Speaker 11: namelijk disappointed. Die vonden maar niks. En de Iraanse minister 555 00:31:21,730 --> 00:31:23,730 Speaker 11: van Buitenland Zaken maakte een heel verhaal van... Dus het 556 00:31:23,750 --> 00:31:25,690 Speaker 11: ging al gerucht van het kan hopelijk wel tot de 557 00:31:25,710 --> 00:31:28,390 Speaker 11: aanval leiden. Maar wat u zegt, mensen zijn toch wel 558 00:31:28,430 --> 00:31:30,250 Speaker 11: echt in paniek. Dat is wat ik vanochtend vroeg hoorde 559 00:31:30,290 --> 00:31:32,690 Speaker 11: van u. Wij zoeken zoveel mogelijk kelders op. Dat was 560 00:31:32,730 --> 00:31:33,200 Speaker 11: wel duidelijk 561 00:31:33,780 --> 00:31:35,820 Speaker 2: Nou zei Trump vanmorgen in zijn toespraak... die acht minuten 562 00:31:35,860 --> 00:31:37,080 Speaker 2: duurde van de vorige tijd, was dit. 563 00:31:56,130 --> 00:32:01,410 Speaker 3: Nou, wat dat 564 00:32:01,610 --> 00:32:05,230 Speaker 2: betreft, meneer Terpuis... we horen het is een soort doe-het-zelf-oplossing 565 00:32:05,270 --> 00:32:08,320 Speaker 2: van regime change. Wij bombarderen eerst de zaak plat en 566 00:32:08,340 --> 00:32:11,020 Speaker 2: daarna moet je het zelf gaan doen. Maar zitten Iraniërs 567 00:32:11,040 --> 00:32:14,000 Speaker 2: wel te wachten? We zeiden net al eventjes hier aan 568 00:32:14,040 --> 00:32:17,800 Speaker 2: tafel in de studio... wacht even, Iran is geen westers land... 569 00:32:18,310 --> 00:32:22,229 Speaker 2: Het is ook geen Saoedisch land of een Arabisch land. 570 00:32:22,250 --> 00:32:24,460 Speaker 2: Het is een Euraziatisch land. En dat is het. En 571 00:32:24,680 --> 00:32:29,000 Speaker 2: anders is het niet. Zitten Iraniërs te wachten op deze 572 00:32:29,020 --> 00:32:30,520 Speaker 2: acties van de Amerikanen en de Israëli's? 573 00:32:32,080 --> 00:32:35,120 Speaker 11: Hoe pijnlijk en gek het ook klinkt... moet ik dit 574 00:32:35,160 --> 00:32:39,920 Speaker 11: volmondig met ja beantwoorden. Ik heb een collega die mij vroeg... 575 00:32:40,030 --> 00:32:45,530 Speaker 11: je vaderland, je moederland... dat klinkt ook heel basaal... en 576 00:32:45,550 --> 00:32:54,350 Speaker 11: heel gek... maar alsjeblieft doen. Nogmaals, 47 jaar onderdrukking... onvrijheid, marteling, verkrachting... executies, 577 00:32:54,390 --> 00:32:56,790 Speaker 11: dit moet echt aflopen. U heeft het zelf ook gezien... 578 00:32:56,490 --> 00:33:02,800 Speaker 11: afgelopen weken, duizenden doden. Een regime dat eigenlijk... Bevolking afslacht, 579 00:33:02,820 --> 00:33:06,320 Speaker 11: come on. En nogmaals, hoe gek het ook klinkt, het 580 00:33:06,340 --> 00:33:09,180 Speaker 11: moet uit Iran zelf komen. En ik hoop echt dat 581 00:33:09,220 --> 00:33:12,380 Speaker 11: de bevolking ook de power en het vermogen heeft om 582 00:33:12,400 --> 00:33:16,020 Speaker 11: hierna samen te zorgen voor een veilige en vrije verkiezingen. 583 00:33:16,710 --> 00:33:19,330 Speaker 11: Maar wat Trump nu doet, en ik moet ook zeggen, 584 00:33:19,350 --> 00:33:21,410 Speaker 11: misschien worden mijn linkse vrienden er niet erg blij van, 585 00:33:21,430 --> 00:33:24,920 Speaker 11: maar ik zeg het toch even. Kijk, het regime van Obama, 586 00:33:24,940 --> 00:33:27,140 Speaker 11: die heeft toen zelf een atomdeal mogelijk gemaakt. En op 587 00:33:27,160 --> 00:33:31,640 Speaker 11: die manier dit schandelijke regime aan de macht gehouden. En 588 00:33:31,840 --> 00:33:34,810 Speaker 11: Joe Biden heeft dat ook niet doorgepakt. Dus hoe dat 589 00:33:34,830 --> 00:33:37,550 Speaker 11: went of keert, Trump doet een heleboel foute dingen. Maar 590 00:33:37,590 --> 00:33:40,530 Speaker 11: in dit geval, als het aankomt op een vrij Iran 591 00:33:40,570 --> 00:33:45,750 Speaker 11: en een vrije bevolking, Persen, wij zijn Persen, dan... dan 592 00:33:45,950 --> 00:33:48,620 Speaker 11: zou ik zeggen, just do it, en doorpakken 593 00:33:48,660 --> 00:33:50,680 Speaker 2: nu. Nou, dit gaat u het volgende partijcongres van de 594 00:33:50,700 --> 00:33:54,340 Speaker 2: PvdA moeten uitleggen... denk ik, meneer Terpuis, maar dat er zijn. 595 00:33:54,380 --> 00:33:56,480 Speaker 2: Laten we even naar iets... een keel rekensom die Martine 596 00:33:56,500 --> 00:33:58,760 Speaker 2: van den Berg hier mooi maakte. Die zei, wacht even, 90 597 00:33:58,640 --> 00:34:02,670 Speaker 2: miljoen Iraniërs. Als je kijkt naar het aandeel revolutionaire garden... 598 00:34:02,510 --> 00:34:04,670 Speaker 2: en eigenlijk alles wat afhankelijk is van de moelaars... dat 599 00:34:04,770 --> 00:34:08,710 Speaker 2: is 20 procent van de bevolking, 18 miljoen mensen... die het loopje 600 00:34:08,750 --> 00:34:12,209 Speaker 2: niet zomaar om. Ook niet als je goed bedoelt... Joe 601 00:34:12,250 --> 00:34:14,390 Speaker 2: Average op straat met een teerhand, toch? 602 00:34:18,090 --> 00:34:26,520 Speaker 11: Meneer Terpenhuis? Ja, excuus. Die percentages kloppen, dat klopt helemaal. 603 00:34:26,560 --> 00:34:33,070 Speaker 11: Maar u moet zich voorstellen dat bij dat regime aanhang... 604 00:34:32,750 --> 00:34:36,230 Speaker 11: of hun manschappen, zeg maar, hun kant... daar zit ook 605 00:34:36,270 --> 00:34:38,830 Speaker 11: een klein deel... en dat ga ik vanavond ook in 606 00:34:38,850 --> 00:34:41,489 Speaker 11: een uitgebreide podcast vertellen... daar zit een klein deel, die 607 00:34:41,530 --> 00:34:45,500 Speaker 11: zijn echte fanatici... die zijn vanuit ideologisch gedreven... Die hebben 608 00:34:45,520 --> 00:34:50,640 Speaker 11: dat ook... bijvoorbeeld Ghamanei is de rechterhand geweest altijd van Khomeini... 609 00:34:50,260 --> 00:34:53,120 Speaker 11: de stichter van het islamitische regime. Dus die zullen echt 610 00:34:53,140 --> 00:34:55,799 Speaker 11: in trouw blijven. En er is ook een deel van 611 00:34:55,840 --> 00:34:59,250 Speaker 11: de revolutionaire garde... die het gewoon geweldig leven hebben in Iran. 612 00:34:59,310 --> 00:35:01,610 Speaker 11: Omdat ze de record van de Iraanse economie ook in 613 00:35:01,630 --> 00:35:05,010 Speaker 11: de hand hebben. Die zullen trouw blijven. Maar een heleboel 614 00:35:05,070 --> 00:35:07,070 Speaker 11: zitten er ook gewoon pragmatici bij. Die denken, nou, we 615 00:35:07,090 --> 00:35:09,270 Speaker 11: hebben het op zich wel goed voor elkaar. Dus van 616 00:35:09,290 --> 00:35:12,290 Speaker 11: die 18 miljoen die u noemde... Daar is ook, nu horen wij, 617 00:35:12,330 --> 00:35:14,450 Speaker 11: en dat is het laatste bericht dat ik kreeg, dat 618 00:35:14,489 --> 00:35:16,700 Speaker 11: er al heel wat huizen worden gekocht bij wijze van 619 00:35:16,719 --> 00:35:20,419 Speaker 11: spreken in Moskou, in Dubai enzovoort, dat men al ook 620 00:35:20,460 --> 00:35:23,560 Speaker 11: eigenlijk heeft een beetje voorgesorteerd op het moment dat men... 621 00:35:25,760 --> 00:35:28,009 Speaker 11: Dus ik weet niet wat er van de 18 miljoen uiteindelijk overblijft, 622 00:35:28,030 --> 00:35:31,910 Speaker 11: maar als dit doorzet... En nog iets, zelden is het 623 00:35:31,950 --> 00:35:34,650 Speaker 11: Iraanse regime in al die jaren zo verzwakt geweest, want 624 00:35:34,670 --> 00:35:38,000 Speaker 11: ze hebben geen of nauwelijks vrienden meer in het Midden-Oosten. Kijk, 625 00:35:38,020 --> 00:35:42,600 Speaker 11: wat voor steun krijgen ze nu? Voorheen was dat bijvoorbeeld Hezbollah, 626 00:35:42,620 --> 00:35:49,130 Speaker 11: die vanuit Libanon vele raketten kon afschieten, Houthis in Jemen enzovoort. 627 00:35:50,330 --> 00:35:53,330 Speaker 11: En die dan allemaal weg. Dus als hij dit goed uitpakt, 628 00:35:53,350 --> 00:35:55,710 Speaker 11: het Iraanse regime... Trouwens, mensen gaan nu ook wel de 629 00:35:55,730 --> 00:35:58,529 Speaker 11: straat op. Dus die is er ook. Dus ik denk 630 00:35:58,550 --> 00:36:01,330 Speaker 11: dat als hij dit echt stevig doorzet... kan het ook 631 00:36:01,370 --> 00:36:05,280 Speaker 11: voor het Pezers nieuwjaar, 21 maart, dan is dat Pezers nieuwjaar... 632 00:36:04,719 --> 00:36:06,560 Speaker 11: dan kunnen we echt een feest gaan vieren. 633 00:36:06,739 --> 00:36:11,420 Speaker 5: Meneer Terphuis, Bernard hier. Ik heb een kort vraagje dat 634 00:36:11,460 --> 00:36:13,500 Speaker 5: ik altijd heb. Daar hebben wij ook wel eens over gesproken. 635 00:36:13,540 --> 00:36:17,339 Speaker 5: Waar staat dat de oppositie, als die aan de macht 636 00:36:17,360 --> 00:36:23,200 Speaker 5: zou komen... pro-Amerikaans of pro-Israelis of pro-Westers is. Mijn indruk 637 00:36:23,239 --> 00:36:26,950 Speaker 5: is altijd dat die ook voor een belangrijk deel bestaat... 638 00:36:26,530 --> 00:36:31,450 Speaker 5: uit de revolutionaire van destijds. En dat die weliswaar bezwaar hebben... 639 00:36:31,230 --> 00:36:36,750 Speaker 5: tegen dit vreselijk onderdrukkende leiderschap. Maar dat dat niet zegt 640 00:36:36,790 --> 00:36:38,370 Speaker 5: dat ze pro-ons zijn. 641 00:36:40,650 --> 00:36:43,489 Speaker 11: Ja, dat is een goeie. Kijk, er is ook wel 642 00:36:43,510 --> 00:36:45,950 Speaker 11: eens gezegd, meneer Habbelburg, we hebben er uitgebreid over gesproken 643 00:36:45,969 --> 00:36:48,790 Speaker 11: in het verleden, dat kan ook zo zijn dat die 644 00:36:48,810 --> 00:36:51,450 Speaker 11: revolutionaire garde, en dat bedoel ik ook met dat deel 645 00:36:51,489 --> 00:36:56,950 Speaker 11: pragmatici in het regime van Iran, in hun entourage, dat 646 00:36:56,989 --> 00:36:59,960 Speaker 11: zij zelfs voor zouden kunnen kiezen om gamanij af te 647 00:37:00,000 --> 00:37:05,040 Speaker 11: zetten en een paar van dat soort extremistische radicale denkers 648 00:37:05,080 --> 00:37:07,500 Speaker 11: af te zetten. En ook zo een beetje signaal aan 649 00:37:07,520 --> 00:37:09,779 Speaker 11: de ene kant aan het Iraanse volk te laten zien 650 00:37:09,820 --> 00:37:13,300 Speaker 11: van kijk, We gaan nu echt wel een verandering mogelijk maken. 651 00:37:13,340 --> 00:37:16,040 Speaker 11: Dat is een variant. Maar alleen diep in het hart 652 00:37:16,080 --> 00:37:18,219 Speaker 11: van de persen... en daar kan ik toch ook echt 653 00:37:18,239 --> 00:37:21,689 Speaker 11: wel jong generatie ook zeker daartoe rekenen... die zeggen, ja, 654 00:37:21,730 --> 00:37:25,469 Speaker 11: niet zozeer pro-Israël... want ja, dat is ook gewoon bepaalde 655 00:37:25,510 --> 00:37:29,230 Speaker 11: gevoelens bij sommigen... maar die zeggen, wij willen vrij zijn. 656 00:37:30,989 --> 00:37:33,400 Speaker 11: Mijn nichtje zegt bijvoorbeeld, als ik naar de universiteit ga... 657 00:37:33,239 --> 00:37:35,240 Speaker 11: ik wil ook zonder hoofddoek, ik wil met mijn wapperende 658 00:37:35,260 --> 00:37:37,719 Speaker 11: haren op de fiets. Waarom? zou het niet in mogen. 659 00:37:37,820 --> 00:37:39,719 Speaker 11: Het is niet zoals je het pro-Amerika of wat dan 660 00:37:39,760 --> 00:37:44,850 Speaker 11: ook begon. Freedom at all. Vrijheid voor iedereen. Dat gevoel 661 00:37:44,870 --> 00:37:47,810 Speaker 11: leeft het wel echt wel wel degelijk. En u weet, 662 00:37:47,830 --> 00:37:51,319 Speaker 11: meneer Hammelburg, ik denk dat 30% van Iraniërs is nu 663 00:37:51,380 --> 00:37:55,279 Speaker 11: onder 25 jaar... Dus een groot deel van de jonge generatie 664 00:37:55,300 --> 00:37:59,030 Speaker 11: wil gewoon vrij zijn. En weg met al die angst. Kijk, 665 00:37:59,070 --> 00:38:02,190 Speaker 11: een leven in vrijheid is het ultieme geluk. Dat weet 666 00:38:02,230 --> 00:38:04,950 Speaker 11: ik uit mijn eigen ervaring. Een leven in angst, dat 667 00:38:04,989 --> 00:38:07,799 Speaker 11: is het ultieme pech hebben eigenlijk. Zo moet ik het 668 00:38:07,840 --> 00:38:08,280 Speaker 11: zien 669 00:38:08,739 --> 00:38:11,060 Speaker 2: Dank, Sander Terpuis. Oh, nee, er is nog een vraag, Martine. 670 00:38:11,750 --> 00:38:15,370 Speaker 6: Ja, ik kijk even naar het verleden. We hebben natuurlijk 671 00:38:15,390 --> 00:38:19,799 Speaker 6: in Irak gezien hoe dat dan gaat... als zo'n regimechange plaatsvindt. 672 00:38:19,880 --> 00:38:23,440 Speaker 6: En ook het huidige Syrië. Ik ken een aantal Syriërs 673 00:38:23,480 --> 00:38:26,480 Speaker 6: in Nederland... die nog niet staan te juichen omdat er 674 00:38:26,500 --> 00:38:26,760 Speaker 6: zoveel 675 00:38:26,840 --> 00:38:27,480 Speaker 4: vrijheid is. Die 676 00:38:27,500 --> 00:38:30,100 Speaker 6: nog steeds heel erg bang zijn om terug te gaan. 677 00:38:30,140 --> 00:38:33,279 Speaker 6: Dus ik vraag me inderdaad wel af... wat is de 678 00:38:33,300 --> 00:38:39,280 Speaker 6: kans dat dat vreedzaam verloopt... en er niet allerlei subgroepen 679 00:38:39,300 --> 00:38:41,200 Speaker 6: de wapens opnemen tegen elkaar... 680 00:38:45,620 --> 00:38:48,520 Speaker 11: Serieus risico, serieus gevaar. Want u weet het, in Iran 681 00:38:48,540 --> 00:38:51,219 Speaker 11: hebben wij de Koerden, de Turken. We hebben daar binnen 682 00:38:51,239 --> 00:38:55,489 Speaker 11: nog de Baluchis. Een taal van allerlei minderheden. En die 683 00:38:55,510 --> 00:39:00,469 Speaker 11: zijn ook behoorlijk vernederd en afgeslacht door dit regime. Dus 684 00:39:00,510 --> 00:39:02,989 Speaker 11: die zitten allemaal op wraak te wachten. Het enige wat 685 00:39:03,050 --> 00:39:04,920 Speaker 11: ik hoop, en dat ook met mijn familie en vrienden 686 00:39:05,460 --> 00:39:07,960 Speaker 11: met wie ik spreek... Die zeggen van het zou prachtig 687 00:39:08,000 --> 00:39:09,880 Speaker 11: zijn als de zoon van de Shah... die is ook 688 00:39:09,900 --> 00:39:12,180 Speaker 11: nog niet genoemd, maar er is al Pahlavi... die toch 689 00:39:12,200 --> 00:39:14,680 Speaker 11: naar Iran komt en die boven alle partijen staat... en 690 00:39:14,700 --> 00:39:17,410 Speaker 11: die als een soort tussenpaals dient, dat dan weer wel. 691 00:39:17,450 --> 00:39:19,830 Speaker 11: En die dat dan met de steun van het Westen... 692 00:39:19,410 --> 00:39:23,190 Speaker 11: en daarom hoop ik echt de Europese leiders nu opstaan... 693 00:39:22,430 --> 00:39:27,469 Speaker 11: om daar een beetje vergelijkbaar met de tijd in Joegoslavië... 694 00:39:26,450 --> 00:39:30,149 Speaker 11: om daar vrije en veilige verkiezingen te houden... zodat ook 695 00:39:30,190 --> 00:39:34,180 Speaker 11: al die minderheden zich vertegenwoordiger voelen... in een nieuw Iraans parlement... 696 00:39:34,280 --> 00:39:38,880 Speaker 11: En met een geweldige grondwet, wat de rechten van iedereen herkent. 697 00:39:38,900 --> 00:39:41,620 Speaker 11: Daar was ik zelf gaande bereid om mee te schrijven. 698 00:39:41,640 --> 00:39:44,239 Speaker 11: Dat het op die manier een nieuw elan, een nieuw 699 00:39:44,280 --> 00:39:49,620 Speaker 11: tijdperk inricht. Met inderdaad ruimte voor minderheden, met respect voor mensenrechten. 700 00:39:49,680 --> 00:39:52,089 Speaker 11: Als dit gebeurt, dan zou het goed gaan. Anders wordt 701 00:39:52,110 --> 00:39:55,930 Speaker 11: dat inderdaad denk ik ook een onderlinge massaslachting. Misschien met 702 00:39:55,969 --> 00:39:58,950 Speaker 11: al die minderheden bij elkaar. Dat is een serieuze vrees. 703 00:39:59,170 --> 00:39:59,370 Speaker 11: Goed 704 00:39:59,390 --> 00:40:05,109 Speaker 2: graag. Dus ja, dat is niet de man die het 705 00:40:05,130 --> 00:40:07,689 Speaker 2: land kan leiden. Maar als ik het mag zeggen, dat 706 00:40:07,730 --> 00:40:07,969 Speaker 2: geloof 707 00:40:07,989 --> 00:40:11,740 Speaker 5: ik ook niet. Ik geloof dat hij het best goed bedoelt, hoor. 708 00:40:11,820 --> 00:40:14,540 Speaker 5: En ik geloof ook echt niet dat hij zich wil 709 00:40:14,580 --> 00:40:17,960 Speaker 5: presenteren als de nieuwe koning of keizer. Hij zegt zelf, 710 00:40:18,000 --> 00:40:21,939 Speaker 5: ik wil bijdragen aan een democratiseringsproces. En ik zie wel 711 00:40:21,980 --> 00:40:23,360 Speaker 5: of ik daar wel of niet een rol in heb. 712 00:40:23,400 --> 00:40:26,140 Speaker 5: Dat klinkt heel sympathiek. Maar mijn indruk is dat zijn 713 00:40:26,160 --> 00:40:29,060 Speaker 5: aanhang toch nog steeds... heel gering is, omdat heel veel 714 00:40:29,080 --> 00:40:32,750 Speaker 5: mensen de associatie krijgen... met het Franciaanse regime, en dat 715 00:40:32,790 --> 00:40:33,969 Speaker 5: beviel ze ook niet. Nee, 716 00:40:34,010 --> 00:40:36,290 Speaker 2: precies. Maar dat is wat u ook zegt, meneer Terp. 717 00:40:36,310 --> 00:40:39,940 Speaker 2: Dit zou een transitie, een soort tussenpauze kunnen zijn... gesteund 718 00:40:39,980 --> 00:40:41,980 Speaker 2: vanuit de partijen om 719 00:40:42,000 --> 00:40:45,180 Speaker 11: tot een goed einde te komen. Ik denk, de woord 720 00:40:45,219 --> 00:40:48,960 Speaker 11: aanhang is misschien ook niet helemaal juist gekozen, gezien inderdaad 721 00:40:48,980 --> 00:40:53,340 Speaker 11: de gevoelens bij, als je bijvoorbeeld met mijn oudere familieleden 722 00:40:53,390 --> 00:40:56,310 Speaker 11: zou spreken, dan hadden ze die SAVAK erbij, u kent het, 723 00:40:56,330 --> 00:41:00,430 Speaker 11: die vreselijke... En dat wordt meteen dan op één adem 724 00:41:00,469 --> 00:41:03,029 Speaker 11: genoemd en dan zeggen ze weg ermee. Maar het interessante is, 725 00:41:03,050 --> 00:41:05,469 Speaker 11: en ik praat echt wel veel met mensen die naar 726 00:41:05,489 --> 00:41:08,640 Speaker 11: de universiteit, aan de universiteit studeren, nieuwe generatie, die zeggen 727 00:41:08,680 --> 00:41:11,400 Speaker 11: inderdaad laat hem maar komen, want hij is hoog opgeleid, 728 00:41:11,420 --> 00:41:14,200 Speaker 11: hij heeft in Amerika gestudeerd, hij spreekt goed middellijke talen, 729 00:41:14,219 --> 00:41:17,259 Speaker 11: gewoon dat soort aspecten. En dan inderdaad dienen als tussenpaals, 730 00:41:17,300 --> 00:41:19,800 Speaker 11: boven de partijen. En hij heeft ook zelfs letterlijk gezegd, 731 00:41:20,219 --> 00:41:22,950 Speaker 11: ik hoef geen troon, ik hoef niet dit, ik hoef 732 00:41:22,969 --> 00:41:26,270 Speaker 11: niet dat, maar tijdelijk dienen voor Persië, voor mijn land, 733 00:41:26,290 --> 00:41:26,850 Speaker 11: en dan ben ik weg. 734 00:41:27,750 --> 00:41:31,390 Speaker 2: Sander Terpuis, Mensenrechtenverdeling Afkomstig uit Iran. Dank voor uw toelichting. 735 00:41:31,410 --> 00:41:34,510 Speaker 2: En uiteraard, we gaan eventjes nog naar het laatste nieuws. 736 00:41:34,550 --> 00:41:36,979 Speaker 2: Israël meldt net, en dat doet dat dan de Times 737 00:41:37,020 --> 00:41:41,879 Speaker 2: of Israel... dat inderdaad de commandant van de revolutionaire garde... 738 00:41:41,300 --> 00:41:46,000 Speaker 2: generaal Mohamed Pakpour inderdaad zou zijn doodgemaakt. Geliquideerd, zei je net, 739 00:41:46,020 --> 00:41:48,390 Speaker 2: mooie Martine. Dat is zo, we weten nog niks van 740 00:41:48,430 --> 00:41:54,029 Speaker 2: de moela's. Jij vertelde, Ghamenei's huis is met de grond gelijkgemaakt... 741 00:41:53,450 --> 00:41:55,170 Speaker 2: maar er gaan geruchten dat hij weg was... 742 00:41:56,180 --> 00:42:00,739 Speaker 6: Er is geen bevestiging dat hij dood is... maar er 743 00:42:00,900 --> 00:42:05,990 Speaker 6: staat hier wel in het Hebraeus... Israël nistale gazel, dat 744 00:42:06,010 --> 00:42:09,310 Speaker 6: wil zeggen... Israël heeft geprobeerd om hem om te leggen... 745 00:42:09,010 --> 00:42:11,370 Speaker 6: en het is dus nog niet duidelijk of dat is gelukt. 746 00:42:11,410 --> 00:42:13,590 Speaker 6: Als hij in dat huis was, waarvan we nu de 747 00:42:13,630 --> 00:42:16,730 Speaker 6: beelden zien... dan geef ik hem weinig kans, maar ik 748 00:42:16,770 --> 00:42:22,129 Speaker 6: denk toch... dat deze man wel in een beschermde kelder zat. 749 00:42:22,489 --> 00:42:25,250 Speaker 6: Het zou toch vreemd zijn als hij gewoon in zijn 750 00:42:25,270 --> 00:42:25,689 Speaker 6: bed lag... 751 00:42:25,969 --> 00:42:29,299 Speaker 2: Stel dat je hem inderdaad liquideert. Is het dan niet 752 00:42:29,340 --> 00:42:33,680 Speaker 2: zo dat die moelaars gewoon een andere man naar voren schuiven... 753 00:42:32,900 --> 00:42:34,839 Speaker 2: die gewoon overneemt en die de revolutionaire garde 754 00:42:34,880 --> 00:42:39,680 Speaker 5: aanstuurt? Het is een levant ding. Amerikanen hebben het ook 755 00:42:39,700 --> 00:42:43,509 Speaker 5: een beetje. Dat idee dat als je de kop van 756 00:42:43,530 --> 00:42:46,310 Speaker 5: de slang afslaat, dan is de slang verslagen. Maar nee, 757 00:42:46,350 --> 00:42:48,130 Speaker 5: ik ben er met jou eens. Ik geloof er niks van. 758 00:42:48,150 --> 00:42:49,870 Speaker 5: Dan komt er gewoon weer een ander. Ja hoor, precies. 759 00:42:49,890 --> 00:42:52,350 Speaker 5: Staat er een JD Vans op, maar dan... Precies. Ja, 760 00:42:52,370 --> 00:42:52,870 Speaker 5: dat hebben we ook 761 00:42:53,050 --> 00:42:55,600 Speaker 6: gezien bij Hamas. Er was natuurlijk ook heel erg van, 762 00:42:55,620 --> 00:42:58,860 Speaker 6: als we een Martinoir hebben... dan houdt het allemaal op. Nou, 763 00:42:58,880 --> 00:43:01,120 Speaker 6: daar is geen sprake van. En elke keer weer wordt 764 00:43:01,160 --> 00:43:04,180 Speaker 6: de leider gedood... en staat de volgende alweer klaar. 765 00:43:04,219 --> 00:43:06,060 Speaker 2: We hadden het eventjes met Sander ook over die proxies. 766 00:43:06,080 --> 00:43:08,250 Speaker 2: Dat vond ik een interessante opmerking. Die zeiden, ja, we 767 00:43:08,270 --> 00:43:09,969 Speaker 2: horen eigenlijk niks van de Houthis in Jemen... en we 768 00:43:09,989 --> 00:43:13,670 Speaker 2: horen ook niks meer van Hezbollah en Hamas. Die zijn 769 00:43:13,710 --> 00:43:15,090 Speaker 2: er allemaal niet meer. Is dat zo? 770 00:43:16,030 --> 00:43:19,250 Speaker 6: Ze zijn er nog wel degelijk. Twee dagen geleden is 771 00:43:19,310 --> 00:43:23,230 Speaker 6: in Libanon nog een aantal grote aanvallen geweest... tegen Hezbollah, 772 00:43:23,250 --> 00:43:26,210 Speaker 6: en dat was natuurlijk hierom. Dat werd toen ook gezegd. 773 00:43:26,630 --> 00:43:31,880 Speaker 6: Wat Israël deed de afgelopen weken... is zoveel mogelijk strategische bombardenten... 774 00:43:31,280 --> 00:43:35,520 Speaker 6: ook in Gaza, ook in Libanon. En ook de Houthis 775 00:43:35,540 --> 00:43:38,860 Speaker 6: worden nauwlettend in de gaten gehouden. Die hebben overigens wel 776 00:43:38,880 --> 00:43:42,140 Speaker 6: blijkbaar gezegd dat ze mee gaan doen... maar of ze 777 00:43:42,180 --> 00:43:44,089 Speaker 6: daarin toe in staat zijn, dat 778 00:43:44,120 --> 00:43:44,319 Speaker 4: weten 779 00:43:44,340 --> 00:43:48,870 Speaker 6: we niet... Maar Hezbollah is zeker niet totaal verslagen. En 780 00:43:48,890 --> 00:43:51,029 Speaker 6: die hebben natuurlijk ook weer even tijd gehad... om hun 781 00:43:51,050 --> 00:43:54,970 Speaker 6: wapenvoorraden aan te leveren. Dat is wel moeilijker, omdat Syrië 782 00:43:55,010 --> 00:43:59,690 Speaker 6: als tussenland... tussen Iran en Libanon een soort van problematisch 783 00:43:59,730 --> 00:44:04,259 Speaker 6: is geworden. Maar de berichten zijn dat dat toch wel 784 00:44:04,280 --> 00:44:06,860 Speaker 6: weer wapens zijn. En vandaar ook die aanvallen van Israël 785 00:44:06,880 --> 00:44:07,299 Speaker 6: deze week. 786 00:44:09,739 --> 00:44:12,550 Speaker 5: Even strategisch denk ik, dan is het voor die groepen 787 00:44:12,590 --> 00:44:15,850 Speaker 5: heel handig... om heel even te wachten tot deze eerste 788 00:44:15,890 --> 00:44:18,950 Speaker 5: ronde voorbij is. En om dan met hun barrage te 789 00:44:18,989 --> 00:44:22,169 Speaker 5: komen als ze het materiaal hebben. En mijn grootste angst 790 00:44:22,190 --> 00:44:24,049 Speaker 5: is wat dat betreft de Houthis. Daar weten we het 791 00:44:24,070 --> 00:44:27,529 Speaker 5: minst van, maar ik denk dat die nog behoorlijk bewapend zijn. 792 00:44:27,570 --> 00:44:30,890 Speaker 5: En dat is vervelend, want die bedreigen niet alleen Israël... 793 00:44:30,530 --> 00:44:34,009 Speaker 5: vanuit een andere kant, maar ook... De straat van Hormoes 794 00:44:34,070 --> 00:44:34,690 Speaker 5: en dat 795 00:44:34,710 --> 00:44:36,069 Speaker 2: hele gebied. Het 796 00:44:36,489 --> 00:44:41,850 Speaker 5: scheepvaartgebied. Dus dat is ook internationaal een bijzonder lastig ding. 797 00:44:41,890 --> 00:44:45,799 Speaker 5: En ik ben nu al benieuwd hoe dit allemaal gaat 798 00:44:45,840 --> 00:44:49,980 Speaker 5: vallen op de beurzen... als die maandagmorgen opengaan. Maar ik 799 00:44:50,020 --> 00:44:50,720 Speaker 5: vrees het ergste. 800 00:44:52,030 --> 00:44:54,969 Speaker 2: Zo'n blitzkrieg. Nou, we gaan zien of dat inderdaad gaat lukken... 801 00:44:54,670 --> 00:44:57,940 Speaker 2: binnen vier, vijf dagen daar een regime change te krijgen. 802 00:44:57,960 --> 00:44:59,620 Speaker 2: We gaan nog even naar Ralf Dekkers, onze man in 803 00:44:59,640 --> 00:45:02,859 Speaker 2: Tel Aviv. Ralf, op dit moment, hoe staat het erbij 804 00:45:02,880 --> 00:45:03,120 Speaker 2: bij jou? 805 00:45:05,390 --> 00:45:10,430 Speaker 9: Op dit moment rustig. Ik hoor een hoop helikopters overvliegen. Nee, 806 00:45:10,450 --> 00:45:16,219 Speaker 9: zoals gezegd, inderdaad, die aanval op Gamenei... daar openen alle 807 00:45:16,260 --> 00:45:21,719 Speaker 9: nieuwszenders hier mee. Er wordt hier gezegd dat het een 808 00:45:21,739 --> 00:45:25,259 Speaker 9: succesvolle actie was. Maar de zender zei er al meteen 809 00:45:25,280 --> 00:45:28,110 Speaker 9: zelf bij... wij zijn gebonden aan militaire censuur en we 810 00:45:28,130 --> 00:45:31,290 Speaker 9: mogen niet alles weghalen. Of dat betekent dat het daadwerkelijk 811 00:45:31,330 --> 00:45:34,069 Speaker 9: succes heeft of niet. Maar in ieder geval, men is 812 00:45:34,110 --> 00:45:38,670 Speaker 9: hier vrij optimistisch... over hoe die eerste ronde is gegaan 813 00:45:38,710 --> 00:45:41,969 Speaker 9: met aanvallen op Iraanse doelen. Ik 814 00:45:41,989 --> 00:45:46,250 Speaker 5: heb nog even een heel geestig appje van een vriend... 815 00:45:45,850 --> 00:45:48,490 Speaker 5: die mee zit te luisteren in Israël, naar deze uitzending. 816 00:45:48,510 --> 00:45:52,339 Speaker 5: Hij zegt, tijdens jullie reclame konden wij even de schuilkamer uit. 817 00:45:55,910 --> 00:45:59,200 Speaker 2: Toch vrees ik. Hoe zien de dagen eruit, Ralf, wat 818 00:45:59,219 --> 00:46:01,840 Speaker 2: dat betreft? Wat denk je? Is het tussen hoop en 819 00:46:01,860 --> 00:46:03,790 Speaker 2: vrees en inderdaad vlak bij de schuilruimte blijven? 820 00:46:05,150 --> 00:46:07,930 Speaker 9: Ja, het was een beetje een bizarre ochtend voor mij persoonlijk. 821 00:46:07,950 --> 00:46:08,370 Speaker 9: We waren 822 00:46:08,390 --> 00:46:08,489 Speaker 7: de 823 00:46:08,510 --> 00:46:12,509 Speaker 9: slingers aan het ophangen voor de jongste, de verjaardag. Die 824 00:46:12,530 --> 00:46:15,150 Speaker 9: verjaardag wordt nu dus in zijn slaapkamer gevierd, want dat 825 00:46:15,210 --> 00:46:17,759 Speaker 9: is de beschermde ruimte in ons huis 826 00:46:18,170 --> 00:46:23,739 Speaker 9: Dus daar worden de cadeautjes momenteel uitgepakt. Maar het blijft 827 00:46:23,780 --> 00:46:28,480 Speaker 9: onzeker wat de komende dagen gaat brengen. Ik neem aan 828 00:46:28,520 --> 00:46:32,000 Speaker 9: dat we nog niet de bombardementen... of tenminste de luchtaanvallen 829 00:46:32,020 --> 00:46:36,020 Speaker 9: van Iran gezien... zoals in juni toen hier echt overal 830 00:46:36,160 --> 00:46:40,029 Speaker 9: rook opsteek... in die skyline van Tel Aviv. Dat is 831 00:46:40,050 --> 00:46:42,550 Speaker 9: nog niet het geval. Maar wat niet is, dat kan 832 00:46:42,590 --> 00:46:45,969 Speaker 9: nog komen. En die Shiïtische milities... In Irak, die hebben 833 00:46:46,010 --> 00:46:49,430 Speaker 9: net al gezegd dat ze tot de aanval zullen overgaan. 834 00:46:49,690 --> 00:46:53,550 Speaker 9: Hezbollah heeft nog ongeveer 20 tot 30 procent van zijn arsenaal over, 835 00:46:53,590 --> 00:46:53,750 Speaker 2: zo 836 00:46:53,770 --> 00:46:57,450 Speaker 9: schat Israël in. En dan inderdaad die Houthis daar nog bovenop. 837 00:46:57,469 --> 00:47:00,680 Speaker 9: Dus er is nog flink wat slagkracht vanuit Iran en 838 00:47:00,700 --> 00:47:01,890 Speaker 9: zijn bondgenoten dat ingezet kan 839 00:47:01,910 --> 00:47:03,940 Speaker 2: worden. Ja, en je hoorde net Bernhard al zeggen, het 840 00:47:03,980 --> 00:47:06,760 Speaker 2: zou heel goed kunnen dat iedereen even afwacht, al die proxies, 841 00:47:06,780 --> 00:47:08,739 Speaker 2: totdat de eerste golf geweest is en de Iraniërs de 842 00:47:08,760 --> 00:47:11,400 Speaker 2: klap hebben gevangen. En dan komt de rest nog even 843 00:47:11,440 --> 00:47:12,020 Speaker 2: op gang. 844 00:47:12,080 --> 00:47:14,629 Speaker 9: Is dat jouw inschatting ook? Dat denk ik. Dat denk 845 00:47:14,670 --> 00:47:17,009 Speaker 9: ik ook. En ik neem aan dat er toch in 846 00:47:17,050 --> 00:47:20,149 Speaker 9: ieder geval voor Hezbollah... en ook de Houthis denk ik wel, 847 00:47:20,170 --> 00:47:22,790 Speaker 9: dat er nog enige druk vanuit Iran nodig is... om 848 00:47:22,830 --> 00:47:27,840 Speaker 9: die te laten overgaan tot nieuwe aanvallen. Hezbollah natuurlijk, zware 849 00:47:27,880 --> 00:47:30,779 Speaker 9: klappen toegebracht al door Israël. Die zitten ook niet te 850 00:47:30,820 --> 00:47:33,540 Speaker 9: wachten op een nieuwe strijd. Jemen ging net weer wat rustiger. 851 00:47:33,560 --> 00:47:39,589 Speaker 9: Dus ongetwijfeld zullen ze in actie komen als Iran daartoe opdraagt. 852 00:47:39,610 --> 00:47:41,330 Speaker 9: Maar met frisse tegenzin. 853 00:47:41,860 --> 00:47:44,180 Speaker 2: Nou, nu lekker naar de zoon, want die is jarig, Ralf. 854 00:47:44,200 --> 00:47:48,380 Speaker 2: Dat is veel belangrijker. Ja, dankjewel. Vanuit Israël, onze correspondent 855 00:47:48,400 --> 00:47:51,799 Speaker 2: in Tel Aviv, Ralf Dekkers. We gaan even naar Amerika nog. 856 00:47:51,840 --> 00:47:54,910 Speaker 2: Jan Polsma. Jan, want Amerika wordt meteen wakker zo meteen. 857 00:47:54,969 --> 00:47:57,370 Speaker 2: Als het een beetje mee zit, gaan toch de eerste 858 00:47:57,390 --> 00:48:00,250 Speaker 2: vroege vogels op zaterdag hun bed uit. Je schetsel even 859 00:48:00,270 --> 00:48:01,700 Speaker 2: in hoeverre er steun is voor wat Trump nu doet. 860 00:48:01,739 --> 00:48:04,500 Speaker 2: En we krijgen de midterm-elections in november. Het is misschien 861 00:48:04,520 --> 00:48:06,520 Speaker 2: een beetje vroeg om daar nu over te praten. We 862 00:48:06,580 --> 00:48:09,360 Speaker 2: weten dat in de approval rates dat hij er slecht 863 00:48:09,380 --> 00:48:13,089 Speaker 2: voor staat. Dat is interim. Hij heeft gezegd, ik ben 864 00:48:13,110 --> 00:48:16,070 Speaker 2: de man die oorlogen gaat beëindigen. En hij is er 865 00:48:16,090 --> 00:48:17,989 Speaker 2: nu weer eentje begonnen. En weer een, zeg ik, omdat 866 00:48:18,010 --> 00:48:20,610 Speaker 2: hij er al vaker eentje begonnen is. Wat verwacht je? 867 00:48:20,640 --> 00:48:22,080 Speaker 2: Wat gaat de reactie zijn van de Amerikanen? 868 00:48:22,989 --> 00:48:25,489 Speaker 8: Ja, dit wordt denk ik een dag en een weekend... 869 00:48:25,210 --> 00:48:28,830 Speaker 8: met heel veel discussie daarover. Met natuurlijk gelijk de mensen 870 00:48:28,870 --> 00:48:31,220 Speaker 8: die ook achter Trump gaan staan... want dat is altijd zo, 871 00:48:31,260 --> 00:48:33,359 Speaker 8: eigenlijk wat hij ook doet. Het is natuurlijk altijd een 872 00:48:33,380 --> 00:48:38,000 Speaker 8: groepje opiniemakers... en ook een MAGA-achterban die zo achter hem 873 00:48:38,040 --> 00:48:40,239 Speaker 8: gaan staan... Maar ik denk dat we het er ook 874 00:48:40,260 --> 00:48:42,450 Speaker 8: heel veel over gaan hebben. Juist over wat jij noemt, 875 00:48:42,630 --> 00:48:45,910 Speaker 8: wat voor enorme gok dit ook is voor Donald Trump. 876 00:48:45,950 --> 00:48:48,509 Speaker 8: Nu zijn ze hier ook nog overal aan het analyseren. 877 00:48:48,550 --> 00:48:51,049 Speaker 8: Wat is daar eigenlijk aan het gebeuren? Maar in de 878 00:48:51,070 --> 00:48:52,430 Speaker 8: loop van de dag gaan we het er natuurlijk ook 879 00:48:52,469 --> 00:48:54,989 Speaker 8: over hebben... wat zijn de gevolgen voor de VS? En 880 00:48:55,010 --> 00:48:59,230 Speaker 8: dat Trump in die toespraak van hem Amerikaanse slachtoffers noemt... 881 00:48:58,950 --> 00:49:03,790 Speaker 8: dat dat kan gebeuren, dat hij dat aankondigt, dat is 882 00:49:03,850 --> 00:49:06,610 Speaker 8: echt wel... ongekend voor hem. Dat horen wij Donald Trump 883 00:49:06,670 --> 00:49:10,660 Speaker 8: eigenlijk nooit zeggen. Het gaat hier dus over een mogelijke 884 00:49:10,700 --> 00:49:17,040 Speaker 8: regime change... waar hij ook op toespeelt in die toespraak. 885 00:49:17,080 --> 00:49:21,120 Speaker 8: Hier heeft echt iedereen Irak en Afghanistan nog in het achterhoofd. 886 00:49:23,500 --> 00:49:27,040 Speaker 8: Het risico dat dit een veel langer conflict gaat worden... 887 00:49:26,840 --> 00:49:32,750 Speaker 8: waar Amerika ingesleept kan worden, dit is het tegenovergestelde... heeft, 888 00:49:32,810 --> 00:49:35,410 Speaker 8: ook bij de laatste campagne. Hij is de president van vrede, 889 00:49:35,450 --> 00:49:38,950 Speaker 8: zegt hij. Nou, daar moet eerst dus oorlog voor komen. 890 00:49:39,010 --> 00:49:41,170 Speaker 8: En dat is denk ik, dat weet ik wel zeker, 891 00:49:41,190 --> 00:49:42,930 Speaker 8: dat is echt voor een groot deel van de Amerikanen 892 00:49:42,969 --> 00:49:45,589 Speaker 8: helemaal niet waar zij op gestemd hebben en waarop zij 893 00:49:45,640 --> 00:49:47,560 Speaker 8: zitten te wachten. En dan heb je nog de vraag natuurlijk, 894 00:49:47,580 --> 00:49:50,640 Speaker 8: kloppen die redenen nou voor deze aanval? Trump zegt het 895 00:49:50,680 --> 00:49:53,840 Speaker 8: vol overtuiging. Dus ik denk dat hier met het oog 896 00:49:53,860 --> 00:49:56,740 Speaker 8: op de midterms inderdaad heel veel gesproken zal worden over 897 00:49:56,760 --> 00:49:59,030 Speaker 8: het grote risico dat Donald Trump hier neemt 898 00:49:59,260 --> 00:50:02,280 Speaker 5: Ja, heel kort. Het hangt er vanaf of het plan 899 00:50:02,300 --> 00:50:04,810 Speaker 5: dat hij heeft of wie dat kan uitvoeren. Als dat 900 00:50:04,850 --> 00:50:07,489 Speaker 5: binnen vijf of zes dagen achter de rug is... en 901 00:50:07,510 --> 00:50:09,650 Speaker 5: de zaak komt op de een of andere manier tot 902 00:50:09,670 --> 00:50:14,690 Speaker 5: een oplossing... of een kalmering of wat dan ook, of normalisering... 903 00:50:13,469 --> 00:50:16,630 Speaker 5: dan is dat op 3 november wel weer vergeten. Maar als het, 904 00:50:16,650 --> 00:50:20,759 Speaker 5: zoals Jan waarschuwt, uit de hand loopt... dan is het 905 00:50:20,840 --> 00:50:24,100 Speaker 5: echt een hele ernstige tegenslag voor Dornsum. 906 00:50:24,580 --> 00:50:26,219 Speaker 2: Ja, dat denk ik ook. En het punt is dat 907 00:50:26,239 --> 00:50:28,660 Speaker 2: we dan inderdaad... Stel dat nog, Jan, want er is 908 00:50:28,680 --> 00:50:31,410 Speaker 2: niet over gesproken. Hij impliceert dan wel dat er mensen 909 00:50:31,450 --> 00:50:35,770 Speaker 2: zouden kunnen omkomen. We hebben ook gezegd, het zou kunnen betekenen... 910 00:50:34,930 --> 00:50:36,969 Speaker 2: dat er boots on the ground komen. Maar het kan 911 00:50:37,030 --> 00:50:39,250 Speaker 5: ook dat hij het heeft over al die bases die 912 00:50:39,270 --> 00:50:40,300 Speaker 5: worden aangevallen 913 00:50:41,030 --> 00:50:43,049 Speaker 5: En die kans is groter dat daar Amerika... Maar dat 914 00:50:43,070 --> 00:50:46,779 Speaker 5: zijn tamelijk open en blootliggende stukken grotten... waar al die 915 00:50:46,800 --> 00:50:50,320 Speaker 5: vliegtuigen staan. Dat is niet afgedekt. Dus daar kunnen inderdaad 916 00:50:50,360 --> 00:50:50,819 Speaker 5: mensen omkomen. 917 00:50:51,400 --> 00:50:54,919 Speaker 6: En over boots on the ground, een militaire logica... is 918 00:50:54,940 --> 00:50:58,600 Speaker 6: natuurlijk dat je een regime change niet veroorzaakt door luchtaanvallen. 919 00:50:58,640 --> 00:51:00,980 Speaker 6: Op één uitzondering na, en dat was Servië, geloof ik. 920 00:51:01,000 --> 00:51:03,900 Speaker 6: Maar verder zijn er geen enkele regime changes geweest op 921 00:51:03,940 --> 00:51:07,799 Speaker 6: deze manier. Dus het zou toch heel goed kunnen dat uiteindelijk... 922 00:51:07,390 --> 00:51:09,589 Speaker 6: die boots on the ground er moet komen als dit 923 00:51:09,670 --> 00:51:13,629 Speaker 6: is wat Amerika echt wil. Want dat is inderdaad de vraag. 924 00:51:13,670 --> 00:51:17,250 Speaker 6: Is dit een soort PR-campagne? Of is het echt de 925 00:51:17,290 --> 00:51:22,390 Speaker 6: bedoeling om hier maandenlang... in het zand van het Midden-Oosten 926 00:51:22,410 --> 00:51:23,570 Speaker 6: te ontsloffen 927 00:51:24,370 --> 00:51:26,240 Speaker 2: We gaan het zien. Ik wil jullie in ieder geval 928 00:51:26,320 --> 00:51:30,200 Speaker 2: ontzettend bedanken. Bernhard Hammelburg, onze buitenlandcommentator. En Martina van den Berg, 929 00:51:30,219 --> 00:51:33,500 Speaker 2: die als religiewetenschapper... en kenner van het Midden-Oosten zat. Fijn 930 00:51:33,520 --> 00:51:38,500 Speaker 2: dat we een uur nieuws hebben kunnen brengen aan je. Uiteraard, 931 00:51:38,540 --> 00:51:42,180 Speaker 2: blijf BNR volgen, want je krijgt... Altijd updates. En je 932 00:51:42,219 --> 00:51:46,550 Speaker 2: kunt hierna luisteren naar In het Defensief. Fantastisch mooie podcast. 933 00:51:46,590 --> 00:51:48,430 Speaker 2: Met onze collega Michal van der Toorn en Ria Katz. 934 00:51:48,450 --> 00:51:51,969 Speaker 2: Over hoe we de Nederlandse defensieindustrie opbouwen. Dat is misschien 935 00:51:52,410 --> 00:51:55,049 Speaker 2: wel belangrijker dan ooit. En uiteraard, je kunt terecht bij 936 00:51:55,070 --> 00:51:59,910 Speaker 2: ons liveblog. Tot zover de extra liveshow hier. Maar nogmaals, 937 00:51:59,950 --> 00:52:02,460 Speaker 2: als je op de hoogte wil blijven, je weet het. BNR, 938 00:52:02,500 --> 00:52:03,920 Speaker 2: blijf je scherp. En dan weet je ook wat er 939 00:52:03,940 --> 00:52:04,500 Speaker 2: morgen gebeurt.