WEBVTT - Als Trumps Iran-campagne mislukt 0:00:04.190 --> 0:00:18.570 Donderdag 5 0:00:11.660 --> 0:00:13.860 maart. Welkom bij Boekestein in de Wijk. Op zoek naar 0:00:13.900 --> 0:00:16.800 de nieuwe wereldorde. Zoals elke dinsdag en donderdag beantwoorden we 0:00:16.840 --> 0:00:20.940 vragen van onze luisteraars... die u kunt sturen naar boekesteinindewijk.bnr.nl. 0:00:21.100 --> 0:00:23.300 Vandaag natuurlijk weer over de oorlog in Iran en de 0:00:23.320 --> 0:00:32.159 mogelijke implicaties daarvan. En over Adolf Hitler. Dat vind ik 0:00:32.200 --> 0:00:35.460 altijd goed. Het is gewoon een interessante figuur. Daar kan 0:00:35.500 --> 0:00:39.659 je altijd leuke vergelijkingen mee maken. Dus dat zo dadelijk. 0:00:39.690 --> 0:00:41.890 Maar ik begin even met twee vragen die ik op 0:00:41.909 --> 0:00:45.550 diepte uit de boekensenderijk inbox over de Iraanse aanval op die... 0:00:46.090 --> 0:00:48.510 Britse militaire basis op Cyprus, we hadden het er gisteren 0:00:48.550 --> 0:00:51.970 al even kort over. Wanneer Van Polen die zegt, is 0:00:52.010 --> 0:00:55.490 dit hiermee niet een aanval op een NAVO-lid, de Britten daar, 0:00:55.570 --> 0:01:00.130 en zou dan artikel 5 van kracht moeten worden? Bjorn Gasseling 0:01:00.380 --> 0:01:03.820 vraagt dan, ja, Cyprus is EU-lid, dus moet dan niet 0:01:04.560 --> 0:01:06.680 ons artikel 5 worden ingeroepen. 0:01:08.500 --> 0:01:12.160 Nou, weet je, Cyprus is geen NAVO-lid, maar wel EU-lid. 0:01:12.220 --> 0:01:16.110 Dat is de eerste opmerking. Het tweede is, zoals we 0:01:16.190 --> 0:01:18.510 al vaak uitgelegd hebben, de EU heeft nog wel een 0:01:18.550 --> 0:01:23.970 stevige bijstandsclausule dan dat artikel 5 van de NAVO-lid. En verder, 0:01:23.990 --> 0:01:27.330 je ziet dus ook, dat is interessant, Macron heeft dus zijn... 0:01:28.510 --> 0:01:32.750 vliegkampschip gestuurd, heeft ook Cyprus genoemd. Van luister eens, dat 0:01:32.770 --> 0:01:37.110 is een EU. Frankrijk denkt natuurlijk Europees. Die vindt dat 0:01:37.190 --> 0:01:40.330 Europa een grotere rol moet spelen. Dus die reageert daar 0:01:40.370 --> 0:01:44.670 dan dus ook op. Ook Starmer heeft natuurlijk op gereageerd. 0:01:46.840 --> 0:01:50.420 Omdat het een Britse plaats is. Griekenland ook. 0:01:50.480 --> 0:01:56.360 Nee, maar nou even de vraag. GELACH Artikel 5. Laten we 0:01:56.400 --> 0:02:00.610 even naar de werkingskracht van artikel 5 werken. Dus een aanval 0:02:00.630 --> 0:02:04.670 tegen één lidstaat is een aanval tegen alle. Kan een 0:02:04.710 --> 0:02:10.440 aanval op een Britse basis... oftewel een basis in een niet-NAVO-lid... 0:02:11.870 --> 0:02:18.200 Kan dat leiden tot het inroepen van artikel 5? Het antwoord 0:02:18.260 --> 0:02:23.859 is ja. En dat heeft te maken met het feit... 0:02:22.940 --> 0:02:27.740 dat het binnen de geografische beperking ligt van het NAVO. 0:02:27.760 --> 0:02:32.489 En de geografische beperking van het NAVO-gebied... is vastgelegd in artikel 6. 0:02:32.169 --> 0:02:35.889 Dus dat is ten noorden van de Cavescare-kring. Dus ja, 0:02:35.910 --> 0:02:43.919 dat kan. Je kunt het dus omvragen... nadat er eerst 0:02:43.960 --> 0:02:49.160 een artikel 4-procedure is afgelopen. Oftewel, dan ga je consulteren. 0:02:49.200 --> 0:02:52.760 En dan moeten de lidstaten zeggen van... ja, dit is 0:02:52.780 --> 0:02:56.170 een artikel 5-situatie. En dan moeten ze tot een politieke 0:02:56.210 --> 0:03:01.890 besluit komen... dat artikel 5 kan worden ingeroepen. Dus het antwoord 0:03:01.930 --> 0:03:09.830 is ja, dat kan. Dan artikel 42.7 van het EU-verdrag... Dat 0:03:09.870 --> 0:03:17.750 kan Cyprus doen. Dat kan dus gewoon. En dan krijg 0:03:17.780 --> 0:03:21.940 je eigenlijk dezelfde discussie. Dan komt er een consultatie en 0:03:21.960 --> 0:03:24.980 dan moet er een politiek besluit worden genomen... of dit 0:03:25.000 --> 0:03:32.430 dus inderdaad collectieve verdediging rechtvaardigt. Nou, als je gewoon hiernaar kijkt, 0:03:32.470 --> 0:03:35.630 dan denk ik dat... Het logisch is dat er op 0:03:35.650 --> 0:03:38.400 dit ogenblik geen enkele aanvraag is gedaan... voor een artikel 0:03:38.460 --> 0:03:44.240 4-procedure of een beroep op 42.7. Dat is allemaal niet gebeurd. 0:03:44.300 --> 0:03:47.660 En daarvoor is denk ik gewoon ook de aanval te klein. 0:03:47.720 --> 0:03:52.740 En daarvoor moet je ook constateren dat... Zo'n drone of 0:03:52.750 --> 0:03:54.200 wat dan ook, dat moet je nog wel uit de 0:03:54.240 --> 0:03:56.560 lucht kunnen plikken. Als je dat niet kan als basis, 0:03:56.580 --> 0:03:58.960 dan heb je wel een probleem. Dus ik denk niet 0:03:59.000 --> 0:04:00.760 dat dit wordt 0:04:00.780 --> 0:04:05.720 gezien als collectieve verdediging. Misschien dus meer interessant politiek, dat 0:04:05.760 --> 0:04:09.160 dat Franse signaal van we sturen een vliegtuigschip volgens mij... 0:04:10.190 --> 0:04:13.190 hebben ze ook Nederland gevraagd om een vergat te sturen. 0:04:13.210 --> 0:04:18.010 Dus dat daar wel een soort van Europese verdediging in zit. 0:04:18.050 --> 0:04:22.110 Het is meer solidariteit dan dat het militair echt puur 0:04:22.170 --> 0:04:24.049 een ozaak is. Maar ik denk dat het goed is 0:04:24.089 --> 0:04:27.349 dat dat gebeurt. En dat je laat zien van we 0:04:27.370 --> 0:04:33.630 accepteren gewoon niet dit soort aanvallen op onze belangen. Daar 0:04:33.650 --> 0:04:34.430 komt het feitelijk op neer. 0:04:35.910 --> 0:04:38.710 Heb ik hier Victor van der Wel met een spannende vraag. 0:04:38.730 --> 0:04:41.190 Die zegt, ik lees op Twitter dat er een... Het 0:04:41.210 --> 0:04:44.480 stond ook buiten Twitter, even gecheckt. Dat er een grote 0:04:44.540 --> 0:04:47.880 aardbeving was in Iran met een kracht van 4,4. Het epicentrum 0:04:47.900 --> 0:04:52.219 lag in de Kiraj-regio, 10 kilometer diepte. Hier vlakbij is een 0:04:52.240 --> 0:04:55.500 nucleair onderzoekscentrum. Gezien de diepte en de timing zou je 0:04:55.520 --> 0:04:57.720 dus kunnen denken... Israël en de VS hebben daar met 0:04:57.740 --> 0:05:02.590 succesvol aanval uitgevoerd... Of de Iraniërs hebben een kernproef gedaan. 0:05:02.630 --> 0:05:10.020 Victor's vraag is wat jullie ervan denken. Of Iran misschien 0:05:10.060 --> 0:05:12.740 toch al tot zo'n oploffing in staat zou zijn. 0:05:13.890 --> 0:05:16.779 Er is een derde verklaring voor die enorme knal. En 0:05:16.800 --> 0:05:20.520 dat is gewoon dat Iran heeft ook tektonische spanningen, zoals 0:05:20.800 --> 0:05:25.940 dat zo mooi heet. En de aardbeving was overigens niet 4.4, 0:05:25.880 --> 0:05:28.790 maar die was 4.3. Is dat belangrijk? Dit is voor dit jaar. Oh, 0:05:28.810 --> 0:05:29.550 dat is heel 0:05:29.589 --> 0:05:30.890 aardig dan. 0:05:30.910 --> 0:05:31.370 Je 0:05:31.390 --> 0:05:34.430 bent echt een man van de dingen. Ja, dat doet 0:05:34.490 --> 0:05:37.950 toch wat precies. Maar dat komt dus vaker voor. Het 0:05:37.990 --> 0:05:40.880 is een gebied dat gewoon twee lagen op elkaar lopen 0:05:40.900 --> 0:05:44.600 te beuken. Dus ik geloof niet dat we hier allemaal 0:05:45.220 --> 0:05:47.940 spannende verhalen over hoeven te vertellen. Het is waarschijnlijk een 0:05:47.960 --> 0:05:49.200 doodgewone aardbeving 0:05:49.820 --> 0:05:55.250 Nee, maar bovendien, kijk, als het gaat over kernwapens en Iran. 0:05:55.310 --> 0:05:57.710 Ik heb tot nu toe zelfs Trump niet horen zeggen 0:05:57.750 --> 0:06:02.120 dat Iran kernwapens heeft. Er is alles daarvoor waar hij... 0:06:03.220 --> 0:06:07.099 Die overleggen we ook in Genève. Om ervoor te zorgen 0:06:07.120 --> 0:06:09.440 dat dat voorkomen zou moeten worden. Op dat punt heeft 0:06:09.460 --> 0:06:12.840 natuurlijk Iran elke regel overtreden die er maar is. Ze 0:06:12.860 --> 0:06:17.870 zijn gewoon doorgegaan met verrijken. Ze hebben het internationale atoomenergieagentschap 0:06:17.890 --> 0:06:22.050 buiten de deur gehouden. Op allerlei geheime locaties zijn ze 0:06:22.089 --> 0:06:25.810 gaan rommelen. Met zaken die te maken hebben met kernwapens. 0:06:25.850 --> 0:06:27.610 Dus ja, niet dat het een fout land is op 0:06:27.630 --> 0:06:31.050 dit gebied. Dat is wel zeker. Maar het is ook... 0:06:33.190 --> 0:06:38.410 Dus ik denk dat je dat gewoon kan wegstrepen. Stel 0:06:38.430 --> 0:06:40.770 je nou voor dat ze een kernwapen zouden hebben, zouden 0:06:40.790 --> 0:06:43.910 ze die gaan inzetten? Ja, dat denk ik wel. We 0:06:43.970 --> 0:06:47.790 hadden het gisteren over dat er toch een regime is 0:06:47.830 --> 0:06:50.800 met God aan zijn zijde en het martelaarschap, dat staat 0:06:50.830 --> 0:06:53.640 hoog in het vaandel geschreven. Dus dan is het ook 0:06:53.680 --> 0:06:56.660 werkelijk geen probleem om een kernwapen in te zetten... om 0:06:56.680 --> 0:06:59.940 vervolgens een kernwapen over je heen te krijgen en alles. 0:07:00.000 --> 0:07:03.609 En iedereen gaat kapot en dood. Dus ja, dan zouden 0:07:03.620 --> 0:07:05.090 ze dat denk ik wel gedaan hebben. Het is wel 0:07:05.110 --> 0:07:09.390 een apokalyptisch regime wat dat betreft. Maar goed, die hebben 0:07:09.410 --> 0:07:12.060 ze dus niet. Dus het is een hypothetische discussie 0:07:12.550 --> 0:07:14.690 Ja, behalve dat, we hebben het ook wel eens eerder gehad... 0:07:14.590 --> 0:07:17.790 over wat dan de breakout time van Iran zou zijn. 0:07:17.830 --> 0:07:21.420 Dus hoe ver ze af zouden zijn... van de productie 0:07:21.460 --> 0:07:23.740 van een wapen als ze willen. En we weten natuurlijk 0:07:23.760 --> 0:07:25.900 niet wat er allemaal is beschadigd... en wat ze nog 0:07:25.920 --> 0:07:28.020 hebben liggen en of ze daarbij kunnen... of dat dat 0:07:28.060 --> 0:07:32.480 heel diep onder het puinbedolven ligt. Maar als ze zouden 0:07:32.520 --> 0:07:36.640 kunnen binnen korte termijn een wapen maken... dat was eerder 0:07:36.660 --> 0:07:40.020 ook wel de inschatting dat ze dat dan zouden kunnen... 0:07:39.440 --> 0:07:40.560 is dan nu niet het moment. 0:07:42.090 --> 0:07:44.390 Ja, maar dan moet je dus niet onder vuur liggen. 0:07:44.410 --> 0:07:46.720 Dan moet je dat toch wel in een zekere rust 0:07:46.740 --> 0:07:49.460 kunnen doen. En dan moet je niet de bommen boven 0:07:49.500 --> 0:07:54.540 je inslaan. Daar is het nu gewoon te laat voor. 0:07:54.560 --> 0:07:59.400 Maar kijk, het is bekend dat ze 400 kilogram 60% verrijkt 0:07:59.480 --> 0:08:03.050 uranium hebben. En dat was ook inzet van de discussies 0:08:03.110 --> 0:08:08.780 in Genève. Dat moest dan worden terugverrijkt. naar 30% en 0:08:08.800 --> 0:08:12.400 sommigen zeiden nee het moet zelfs naar 3,7% of iets 0:08:12.740 --> 0:08:15.160 ergens en dat waren de getallen die ook stonden in 0:08:15.180 --> 0:08:20.420 de Iran deal dus maar we weten gewoon niet waar 0:08:20.440 --> 0:08:23.900 die 400 kilo ligt sommige mensen zeggen van ja die zitten 0:08:23.940 --> 0:08:28.260 onder de grond want de ingangen naar die opslagplaatsen en 0:08:28.300 --> 0:08:35.060 die verrijkingsfabrieken die zijn Tegelijkertijd waren er geruchten dat er 0:08:35.080 --> 0:08:40.260 met vrachtwagens verrijkt materiaal uit de fabrieken werden gehaald. Die 0:08:40.300 --> 0:08:43.230 vervolgens dan weer werden getroffen en dat het elders is opgebracht. 0:08:45.650 --> 0:08:48.510 Misschien weten de inlichtingendiensten het wel... maar dat vraag ik 0:08:48.530 --> 0:08:52.030 me zelfs ook af in dit geval... omdat ook vanuit 0:08:52.090 --> 0:08:55.960 Israël gewoon daar helemaal niks komt. En dit is wel 0:08:56.000 --> 0:09:00.380 belangrijk om dat te noemen... waar dat spul ligt als 0:09:00.420 --> 0:09:04.580 een aanleiding... als een excuus voor de huidige operatie die 0:09:04.620 --> 0:09:05.310 plaatsvindt 0:09:06.200 --> 0:09:09.820 Dus dan moet je dat echt gewoon op tafel leggen... 0:09:09.660 --> 0:09:13.130 want daarmee heb je een heel krachtig argument... Om te 0:09:13.170 --> 0:09:16.069 zeggen van deze operatie moet doorgaan. Want als je dus 0:09:16.110 --> 0:09:19.830 inderdaad die 400 kilogram hebt. Met 60% verrijkt. Dan ben je 0:09:19.870 --> 0:09:24.960 in staat om uit mijn hoofd gezegd. 9 atoombommen te maken. 0:09:25.000 --> 0:09:27.699 En dan zou je dat ook binnen relatief korte tijd. 0:09:27.740 --> 0:09:31.240 Verder kunnen verrijken tot laten we zeggen 90%. Om een 0:09:31.260 --> 0:09:33.540 kernwapen te kunnen gebruiken. te kunnen maken. 0:09:33.580 --> 0:09:37.439 En terwijl de bom bevallen is misschien wat lastig... maar 0:09:37.460 --> 0:09:40.380 je zou misschien wel kunnen zeggen... stel dat dit regime 0:09:40.400 --> 0:09:43.870 deze oorlog overleeft... wat zou ze dan nog weer houden 0:09:43.920 --> 0:09:45.030 om te gaan voor de bom 0:09:45.510 --> 0:09:49.790 Nee, maar dat is natuurlijk waar. Noord-Korea bewijst dus dat 0:09:49.809 --> 0:09:53.189 als je zo'n bom hebt... dat niemand je aanvalt. En 0:09:53.210 --> 0:09:55.510 de Ayatollahs die nu nog leven... dat zijn er een 0:09:55.530 --> 0:09:57.750 hoop trouwens... die denken ook van ja, we hadden wel 0:09:57.770 --> 0:09:59.670 een fatwa tegen die bom... maar het is toch een 0:09:59.690 --> 0:10:02.080 verrekte handig om zo'n bom te hebben. Om dit soort 0:10:02.120 --> 0:10:04.080 ellende tegen te houden. Ja, helemaal 0:10:04.120 --> 0:10:11.360 waar. Daarom is wat er nu ook gebeurt zo risicovol. 0:10:11.400 --> 0:10:15.650 En ook voor de positie van en Netanyahu en voor 0:10:15.670 --> 0:10:20.410 de Amerikaanse president Trump. Dat als deze operatie op niks 0:10:20.450 --> 0:10:24.670 uitloopt en er komt niet echt een nieuw regime die ophoudt. 0:10:25.679 --> 0:10:29.410 met het steunen van de strijdgroepen in het Midden-Oosten en 0:10:29.450 --> 0:10:33.490 de productie van nucleaire wapens. Dan zullen ze dat in 0:10:33.510 --> 0:10:38.209 ieder geval zo doen dat dat zoveel mogelijk achter de 0:10:38.250 --> 0:10:40.410 schermen gebeurt. En op een gegeven moment hebben ze een bom. 0:10:40.450 --> 0:10:43.750 En dan heb je inderdaad precies de situatie zoals we 0:10:43.770 --> 0:10:46.240 die hebben met Noord-Korea. En 0:10:46.700 --> 0:10:47.380 dan is het allemaal 0:10:47.400 --> 0:10:47.730 mislukt 0:10:48.100 --> 0:10:51.089 Dan is dus de hele operatie mislukt. En weet je, 0:10:51.130 --> 0:10:55.480 je kan dus heel snel van 60% naar 90% kunnen lezen. 0:10:55.510 --> 0:10:59.400 Alleen dan moet je die kernkom nog op een raket zetten. 0:10:59.420 --> 0:11:01.600 Dat is niet gemakkelijk. En het is ook helemaal niet 0:11:01.679 --> 0:11:03.710 gemakkelijk als er bommen op je hoofd vallen 0:11:04.400 --> 0:11:08.140 Nee, dus ik denk dat dat een scenario is dat 0:11:08.179 --> 0:11:12.250 op dit ogenblik niet aan de orde is. Maar wel, 0:11:12.290 --> 0:11:15.210 het scenario is absoluut aan de orde als de oorlog 0:11:15.230 --> 0:11:19.030 voorbij is en er komt een regime... te zitten waarvan 0:11:19.080 --> 0:11:21.180 Trump heeft gezegd... nou, het zou best kunnen zijn dat 0:11:21.200 --> 0:11:23.780 het volgende regime nog veel erger is. Nou, dat is 0:11:23.800 --> 0:11:25.810 dus dit 0:11:27.679 --> 0:11:31.429 Dan gaan wij gezellig naar Joeri die ons de groetjes doet... 0:11:33.130 --> 0:11:34.329 Waarom zitten wij dan niet? 0:11:34.370 --> 0:11:40.910 Ja. In de podcast van afgelopen dinsdag... schrijft hij, noemde Rob... 0:11:40.460 --> 0:11:43.440 China de lachende derde van de oorlog in Iran. Maar, 0:11:43.480 --> 0:11:46.720 vraagt hij... Iran was toch een proxy, een bondgenoot van China? 0:11:46.740 --> 0:11:49.240 Daar hebben we het ook wel over gehad, hè? En 0:11:49.260 --> 0:11:52.099 het feit dat de Iraanse leiding is vermoord... kan je 0:11:52.120 --> 0:11:54.190 dat dan ook niet zien als een boodschap... aan iedere 0:11:54.230 --> 0:11:56.349 dictator in de wereld? Dat als je in het kamp 0:11:56.370 --> 0:11:59.170 van China zit... je niet wordt beschermd. 0:11:59.690 --> 0:12:00.770 Ja. Het 0:12:00.830 --> 0:12:00.870 is 0:12:01.030 --> 0:12:06.170 meer het kamp van Rusland op dit ogenblik. Want de 0:12:06.210 --> 0:12:09.290 Russen hebben gewoon echt overal een probleem. In mindere mate 0:12:09.340 --> 0:12:13.459 voor China. Natuurlijk had China ook goede relaties met Maduro 0:12:13.500 --> 0:12:17.860 en Venezuela. Maar ik denk nog meer voor Rusland. En 0:12:17.900 --> 0:12:21.500 het hele punt is dat Rusland een ander land is. 0:12:21.520 --> 0:12:26.120 Het is uiteindelijk een hele kleine economie. Het is geen 0:12:26.179 --> 0:12:31.090 echte mondiale speler. En is dus ook buitengewoon kwetsbaar voor 0:12:31.130 --> 0:12:36.550 het wegvallen van Maduro. Het wegvallen van Cuba. Het wegvallen 0:12:36.570 --> 0:12:41.350 van een hele stevige aanwezigheid in Syrië. Ga zo maar 0:12:41.370 --> 0:12:45.309 door in dit geval Iran. China is gewoon echt een 0:12:45.350 --> 0:12:48.650 wereldspeler en heeft heel andere belangen. En het belang van 0:12:48.700 --> 0:12:52.280 China is eigenlijk... om toch een soort van werkbare relatie 0:12:52.300 --> 0:12:55.600 te houden met de Verenigde Staten... om niet op rampkoers 0:12:55.620 --> 0:12:59.679 te komen liggen met dat land. En ja, dus dat 0:12:59.720 --> 0:13:03.200 is echt een hele andere positie. Nee, kijk, China kan 0:13:03.240 --> 0:13:07.560 inderdaad een lachende derde worden... als deze operatie mislukt. En 0:13:07.600 --> 0:13:09.760 daarom is, nou ja, dat hebben we al vaker gezegd... 0:13:09.500 --> 0:13:13.620 dat wat er gebeurt in Iran met die oorlog... Daardoor 0:13:13.640 --> 0:13:18.220 staat heel veel op het spel, ook voor Trump. En 0:13:18.559 --> 0:13:21.300 als dit dus niet goed gaat, dan leidt dat tot 0:13:21.360 --> 0:13:23.839 een verdere verzwakking van de Verenigde Staten. En dan zul 0:13:23.860 --> 0:13:25.580 je zien dat nog veel meer landen zich van de 0:13:25.620 --> 0:13:29.040 Amerikanen gaan afkeren. Dat zien we trouwens nu al gebeuren. 0:13:29.250 --> 0:13:32.250 Veel landen zeggen dat natuurlijk niet. Maar je ziet dat 0:13:32.270 --> 0:13:35.469 Amerika door deze operatie in de wereld feitelijk steeds verder 0:13:35.510 --> 0:13:38.790 alleen komt te staan. Dat zeggen landen niet, dat zeggen 0:13:38.830 --> 0:13:40.650 leiders niet. Maar dat is natuurlijk wel wat er aan 0:13:40.690 --> 0:13:41.130 de hand is. 0:13:42.710 --> 0:13:46.000 En weet je, als deze operatie lukt, dan is het 0:13:46.050 --> 0:13:50.140 inderdaad wel zo... dat even wordt getoond, wordt gedemonstreerd aan 0:13:50.160 --> 0:13:53.760 de wereld... dat China is weliswaar een bondgenoot van de Iran, 0:13:53.780 --> 0:13:56.420 maar die deed niet zoveel. In die zin heeft Judy 0:13:56.440 --> 0:14:02.819 wel gelijk. En de tweede aspect is dat China wordt... 0:14:02.160 --> 0:14:07.079 als de olieprijs enorm gaat stijgen en zo en allemaal gedonder... 0:14:06.260 --> 0:14:09.930 dan wordt China nog afhankelijker van Rusland. En dat wil 0:14:09.970 --> 0:14:12.210 China eigenlijk niet. Die wil ook een beetje afstand houden. 0:14:13.540 --> 0:14:17.720 Dus het is heel genuanceerd. Perfect 0:14:18.980 --> 0:14:27.950 Dan gaan we nu eindelijk naar Adolf Hitler. Een Godwin. Heerlijk. 0:14:27.970 --> 0:14:35.070 Meer Godwins in de podcast. Maar eerst even dit. Welkom terug. 0:14:35.150 --> 0:14:41.350 Egbert Janszol vraagt het volgende. 80 jaar geleden heette het 0:14:41.370 --> 0:14:45.190 Duitsland über alles en Gestapo. Nu heet het MAGA en 0:14:45.230 --> 0:14:48.489 worden door ICE ongewenste mensen uit hun huizen gesleurd. Toen 0:14:48.510 --> 0:14:51.390 besloot Hitler dat hij olie nodig had en hij opende 0:14:51.450 --> 0:14:54.390 een tweede front richting Rusland en Oekraïne om levensruim uit 0:14:54.430 --> 0:14:57.040 te breiden en toegang tot olie uit het Kaspische zeegebied 0:14:57.060 --> 0:15:00.500 veilig te stellen. Nu wil Trump Groenland veroveren voor zeldzame 0:15:00.560 --> 0:15:04.880 aardbetalen en toegang tot toekomstig olie. Hij heeft de Venezolaanse 0:15:04.940 --> 0:15:09.380 olie onder controle gekregen en een Nieuw front begonnen in 0:15:09.400 --> 0:15:13.900 Iran om daar ook de olie te pakken. Trump heeft 0:15:13.940 --> 0:15:18.510 ook Europa gedwongen te betalen voor Amerikaanse wapens aan Oekraïne. 0:15:18.530 --> 0:15:21.470 Dus daar maakt hij ook alweer winst op. Nou, Hitler 0:15:21.510 --> 0:15:26.940 die struikelde over imperial overreach. Poetin heeft met Oekraïne ook 0:15:27.240 --> 0:15:32.160 daarmee te maken. Wanneer struikelt Trump over imperial overreach? Imperial 0:15:32.200 --> 0:15:36.160 Business Overeer. Lekker. Dank voor 0:15:36.200 --> 0:15:40.690 deze vraag. Ik denk niet dat dit begonnen is. Deze oorlog. 0:15:40.730 --> 0:15:48.100 Wat hij suggereert. Om vanuit Iran. De olie onder controle. 0:15:48.120 --> 0:15:49.860 Door Amerika te krijgen. Ik denk dat dat niet het 0:15:49.920 --> 0:15:53.240 geval is. Die veel meer... Voor het karretje is de 0:15:53.300 --> 0:15:56.880 spanner van Netanyahu en hij had die strijdkrachten daar nu 0:15:56.940 --> 0:15:59.790 eenmaal toch. Hij was boos dat de Iraniërs niet toegaven 0:15:59.810 --> 0:16:04.330 in Genève. Dus hij krijgt dit soort dingen. Maar wat 0:16:04.370 --> 0:16:07.310 weer wel waar is, is dat Oekraïne in wezen een 0:16:07.330 --> 0:16:11.170 verdienmodel is geworden voor de Verenigde Staten. Want ze bemoeien 0:16:11.200 --> 0:16:13.480 zich niet meer met de oorlog, maar ze verkopen via 0:16:13.540 --> 0:16:19.330 Europa wapens aan Oekraïne. En nou imperial overstretch, want zo 0:16:19.350 --> 0:16:21.729 heet het namelijk. Het is niet overreach, het is overstretch, 0:16:21.770 --> 0:16:24.650 is de formele term. Maar dat 0:16:24.790 --> 0:16:29.810 maakt niet uit. Die imperial overstretch zit hierin. Trump is 0:16:29.830 --> 0:16:34.250 nu actief. In Oekraïne speelt hij een bepaalde rol, waarbij 0:16:34.270 --> 0:16:37.540 hij eigenlijk gewoon Poetin steunt. Daar doet hij wat. In 0:16:37.560 --> 0:16:40.890 het Midden-Oosten wil hij wat doen. En hij is ook 0:16:40.910 --> 0:16:44.950 bezig met een handelsoorlog die heel slecht voor Europa uitpakt. Nou, 0:16:44.970 --> 0:16:48.650 de imperial overstretch zit hierin dat als je China als 0:16:48.670 --> 0:16:51.980 de grote vijand beschouwt... dan zou ik proberen Europa als 0:16:52.020 --> 0:16:55.720 bondgenoot te behouden. Daar zit dus een element van hubris, 0:16:55.740 --> 0:17:00.000 van overmoed in. En dat betekent dat uiteindelijk gaat Trump 0:17:00.020 --> 0:17:02.640 hier een grote prijs voor betalen. Want het is gewoon 0:17:02.680 --> 0:17:05.629 te veel. Hij heeft te veel hooi op zijn vork, hè. 0:17:06.119 --> 0:17:09.680 Verder nog even, die gotten moeten we even niet laten lopen. 0:17:09.820 --> 0:17:13.290 Je moet ontzettend oppassen met vergelijking met de Tweede Wereld. 0:17:13.330 --> 0:17:17.410 Hitler was dus bezig met de holocaust. En wat AIS 0:17:17.430 --> 0:17:22.320 doet is allemaal verschrikkelijk, maar dat is niet een... Mensen 0:17:22.359 --> 0:17:26.500 gaan niet naar concentratiekampen toe... waarbij ze allemaal worden vermoord. 0:17:26.520 --> 0:17:32.920 Dus dat moeten we wel eventjes schoonhouden. 0:17:32.940 --> 0:17:33.260 Maar 0:17:33.300 --> 0:17:33.780 vinden jullie 0:17:33.820 --> 0:17:39.879 wel een Amerika-uber-alles-strategie... die je kunt vergelijken met vroeger tijden 0:17:40.470 --> 0:17:44.750 Nee, dat kan je niet vergelijken. Daarvoor is het te bespotuurig. 0:17:44.810 --> 0:17:49.369 En dan zie ik natuurlijk ook bij sommige mensen... Die 0:17:49.390 --> 0:17:51.230 zeggen ja, die de wijk heeft het absoluut niet door. 0:17:51.270 --> 0:17:53.330 Want hier is echt een genie in het Witte Huis 0:17:53.369 --> 0:17:57.580 aan het werk. Die juist door die wispelturigheid de hele 0:17:57.600 --> 0:18:00.480 wereld op het verkeerde been zet. Ja, de wereld wordt 0:18:00.500 --> 0:18:03.800 ook inderdaad continu op het verkeerde been gezet. Maar wil 0:18:03.859 --> 0:18:08.399 je iets bereiken en wil je een grotere machtsfactor worden. 0:18:08.440 --> 0:18:11.410 Dan is het wel handig dat je militaire operaties slagen. 0:18:11.430 --> 0:18:14.290 En niet al te veel geld kosten. Vraag maar aan 0:18:14.630 --> 0:18:18.939 Boes de Jonge. die de oorlog in Irak begon. En 0:18:18.980 --> 0:18:23.040 daar heeft hij uiteindelijk financieel gezien wel spijt van gekregen. 0:18:23.060 --> 0:18:25.980 Want die oorlog is ontzettend duur geworden... omdat hij niet 0:18:26.020 --> 0:18:29.760 ophield binnen een paar dagen. Wat vaak te doen gebruikelijk 0:18:29.800 --> 0:18:32.780 is bij dit soort leiders... die denken, nou, dat doen 0:18:32.800 --> 0:18:35.010 we even in een paar dagen. Dat is nu ook 0:18:35.790 --> 0:18:41.270 weer gezegd. Onder andere, die defense moet een grote klap worden... 0:18:40.930 --> 0:18:43.330 maar hij mag niet te lang duren. Dat kun je 0:18:43.369 --> 0:18:48.690 van tevoren niet voorspellen... Maar die oorlog was zo duur 0:18:48.730 --> 0:18:53.119 dat daardoor het begrotingsakkoord is opgedreven en daardoor kwam Amerika 0:18:53.140 --> 0:18:57.060 ook in een ongelukkige positie terecht toen de financiële crisis uitbrak. 0:18:57.460 --> 0:19:02.770 Dus dat was wel een voorbeeld van imperial overschets waarbij 0:19:02.830 --> 0:19:08.129 ook de relatieve machtspositie door die hele reactie van Amerika 0:19:08.190 --> 0:19:15.080 op 9-11... ja, toch eigenlijk ertoe bij heeft gedragen dat 0:19:15.119 --> 0:19:18.590 er een relatief machtsverval intrat. En dat betekent niet dat 0:19:18.640 --> 0:19:24.129 Amerika armer werd, maar dat andere landen eigenlijk omhoog konden komen. 0:19:24.170 --> 0:19:27.169 En dat zullen we nu ook zien. Dus wat je 0:19:27.210 --> 0:19:32.450 nu ziet is dat het effect hiervan is dat Europa 0:19:32.490 --> 0:19:41.920 nu nog sneller zal proberen om economisch, militair te worden 0:19:41.980 --> 0:19:46.670 en meer afstand kan nemen van Amerika. Dat gaat ook 0:19:46.710 --> 0:19:51.820 gebeuren natuurlijk met China. Die ziet natuurlijk wat hier aan 0:19:51.840 --> 0:19:58.750 de hand is en zal waarschijnlijk... Datzelfde geldt ook voor India. 0:19:58.770 --> 0:20:01.220 Die gaat ook veel meer. Nou dat weet ik wel 100% zeker. 0:20:01.240 --> 0:20:04.200 Want dat heb ik zelf horen zeggen. Die zal dus 0:20:04.240 --> 0:20:08.340 ook veel meer gaan kijken naar de Europese Unie. Dus 0:20:08.380 --> 0:20:11.800 het gevolg hiervan is. Is dat je dus eigenlijk een 0:20:11.840 --> 0:20:15.720 veilige isolatie krijgt van de Verenigde Staten. Die ze al 0:20:15.760 --> 0:20:19.120 versterkt hebben door zich te concentreren op het westelijk halfrond. 0:20:19.240 --> 0:20:27.590 Dus die imperial overstretch is er gewoon... En dat kan 0:20:27.630 --> 0:20:31.070 wel eens een keer hele onvoorspelbare consequenties hebben voor de 0:20:31.090 --> 0:20:35.490 Verenigde Staten. En als Trump er niet meer is als president, 0:20:35.510 --> 0:20:37.790 dan kan een volgende president wel eens tot de conclusie 0:20:37.830 --> 0:20:40.859 komen dat het in zeer belangrijke mate A is gebeurd 0:20:40.900 --> 0:20:43.800 met de soft power van Amerika, dus de aantrekkingskracht als 0:20:43.840 --> 0:20:49.159 leuk en gezellig land. En B, met de machtspositie in 0:20:49.200 --> 0:20:51.820 de wereld, omdat die verschoven is door het 0:20:51.859 --> 0:20:55.609 toedoen van Trump. Ja, en wat belangrijk ook is, is 0:20:55.650 --> 0:21:01.359 de achtergrond van Trump. Trump was tijdens de Irakoorlog 2003 hartstikke tegen, 0:21:01.380 --> 0:21:05.369 want hij vond dat dus een nation building war. Dat 0:21:05.510 --> 0:21:07.889 vond hij een war van choice, vond hij, en niet 0:21:07.910 --> 0:21:11.860 een war van necessity. Hij was er hartstikke op tegen. 0:21:11.900 --> 0:21:16.939 En nu noemt hij dat een woke war ook. Nou, 0:21:16.980 --> 0:21:20.790 hij was eigenlijk ook tegen allemaal foreign entanglements. Dat je 0:21:20.810 --> 0:21:23.590 dus allemaal oorlogen zou beginnen. Nou, het interessante, als je 0:21:23.609 --> 0:21:25.609 een boek hierover zou schrijven... dan zou je dus laten 0:21:25.650 --> 0:21:29.470 zien hoe ver Trump daarvan is afgeweken nu. Het begon 0:21:29.490 --> 0:21:32.470 natuurlijk al met al die opmerkingen over Groenland. Het begon 0:21:32.490 --> 0:21:35.490 natuurlijk ook met Venezuela... waar volgens mij Rubio ook wel 0:21:35.540 --> 0:21:40.040 een echte architect van was. En nu... Het geeft gewoon aan. 0:21:40.060 --> 0:21:45.640 Hoe ongelooflijk inconsistent. Soms denk ik wel eens. De aandachtspannen 0:21:45.660 --> 0:21:50.650 van Trump. Is vergelijkbaar met die van een fruitvlieg. Hij 0:21:50.690 --> 0:21:53.230 is niet consistent. Hij zwarmert gewoon 0:21:53.270 --> 0:21:58.470 wat. Misschien nog even. Grilligheid kan inderdaad een wapen zijn. 0:21:58.510 --> 0:22:05.090 Maar ik denk voor vastgoed. bezig bent met onderhandelingen, gewoon 0:22:05.130 --> 0:22:08.790 over hele concrete zaken, zoals een berg stenen, genaamd wat 0:22:08.810 --> 0:22:12.790 dan een gebouw vormt. En het gaat om geld. En 0:22:12.830 --> 0:22:15.630 het gaat om de prijs die je daarvoor moet betalen. 0:22:15.650 --> 0:22:18.470 En concessies die je wil afdwingen. Dan kan de gilligheid 0:22:18.520 --> 0:22:21.800 denk ik, en weglopen, dat is ook een hele duidelijke 0:22:21.820 --> 0:22:28.990 tactiek bij onderhandelingen, kan goed werken. Maar bij de internationale 0:22:29.010 --> 0:22:32.389 betrekkingen is dat echt wat anders. Want bij de internationale 0:22:32.410 --> 0:22:36.210 betrekkingen heb je te maken met soevereinde landen... die hun 0:22:36.230 --> 0:22:42.760 positie willen verdedigen ten opzichte van een grootmacht die grillig is. 0:22:42.940 --> 0:22:45.600 Want dat is namelijk te risicovol voor jou. Dus wat 0:22:45.640 --> 0:22:50.340 er nu gebeurt, is echt het ABC van de internationale betrekkingen. 0:22:50.359 --> 0:22:56.659 Dus je hebt een... Een supermacht, Amerika, die zich gillig gedraagt. 0:22:56.700 --> 0:22:58.649 En je ziet dat het een enorme gevolg heeft in 0:22:58.670 --> 0:23:01.930 de rest van de wereld. En die is zich zo 0:23:01.970 --> 0:23:04.149 aan het positioneren dat ze minder kwetsbaar worden voor de 0:23:04.170 --> 0:23:06.240 Verenigde Staten. En uiteindelijk gaat dat op kosten van de 0:23:06.260 --> 0:23:09.060 positie van Amerika zelf. Dat is gewoon echt het ABC 0:23:09.080 --> 0:23:10.200 van internationale betrekkingen. 0:23:11.280 --> 0:23:16.020 Ik ken overigens onder onze luisteraars een hele goede vastgoedadvocaat... 0:23:14.960 --> 0:23:17.700 die mij altijd zegt dat het in de normale vastgoedwereld 0:23:17.740 --> 0:23:21.230 echt niet zo aan toe gaat... als Trump en zijn 0:23:21.250 --> 0:23:25.490 kornuiten doen. Maar dat terzijde, ik denk dat we dus 0:23:25.510 --> 0:23:29.050 kunnen concluderen... dat Trump met zijn beleid eigenlijk zijn eigen 0:23:29.090 --> 0:23:32.369 weerstand organiseert... en daar het risico loopt dat hij het 0:23:32.390 --> 0:23:37.490 tegendeel bereikt van wat hij eigenlijk beoogt. Net als... destijds 0:23:37.550 --> 0:23:40.490 Adolf Hitler. Toch hebben we toch nog een mooie Godwin 0:23:40.530 --> 0:23:43.600 erin zitten. Gelukkig ja. Ik dacht dat je er nooit 0:23:43.640 --> 0:23:44.200 op zou komen. 0:23:44.220 --> 0:23:46.320 Bedankt weer. Tot 0:23:46.359 --> 0:23:46.600 morgen.