1 00:00:02,990 --> 00:00:04,310 Speaker 1: TV GELDERLAND 2021. 2 00:00:09,830 --> 00:00:13,450 Speaker 2: Niels Heidhuis en Liesbeth Staats. Goed dat je luistert. Dit 3 00:00:13,490 --> 00:00:17,170 Speaker 2: is het nieuws om mee thuis te komen van donderdag 26 maart. Ja, 4 00:00:17,210 --> 00:00:19,790 Speaker 2: met natuurlijk dat nieuws over Ajax. De club werd al 5 00:00:19,850 --> 00:00:24,189 Speaker 2: eerder gehackt en gewaarschuwd, maar hield dat toen stil. En 6 00:00:24,210 --> 00:00:27,190 Speaker 2: Forum voor Democratie won in verschillende gemeenten op 18 maart bij 7 00:00:27,210 --> 00:00:30,870 Speaker 2: de gemeenteraadsverkiezingen. Maar nauwelijks een week later valt de fractie 8 00:00:30,910 --> 00:00:34,629 Speaker 2: op een paar plekken alweer uit elkaar. En onze Europa-verslaggever 9 00:00:34,670 --> 00:00:38,730 Speaker 2: volgde de speech van NAVO-chef Rutte. We beginnen bij Ajax. 10 00:00:40,420 --> 00:00:45,589 Speaker 3: Ja, wat Ajax had in 2017 te maken met een datalek... 11 00:00:44,590 --> 00:00:48,610 Speaker 3: dat werd ontdekt door ethisch hacker Abdul Rasnab. Dat datalek 12 00:00:48,630 --> 00:00:52,770 Speaker 3: stopte de voetbalclub vervolgens in de doofpot... via een geheimhoudingsovereenkomst 13 00:00:52,810 --> 00:00:56,130 Speaker 3: die BNR heeft ingezien. Onder die overeenkomst staat de handtekening 14 00:00:56,150 --> 00:00:59,480 Speaker 3: van Rasnab... en ook die van toenmalig Ajax-directeur Edwin van 15 00:00:59,520 --> 00:01:03,280 Speaker 3: der Sar. Rasnab ontdekte eerder deze maand ook een hack 16 00:01:03,320 --> 00:01:06,540 Speaker 3: bij Ajax... en meldde dat toen aan RTL Nieuws. Intussen 17 00:01:06,560 --> 00:01:10,400 Speaker 3: heeft de voetbalclub aangifte gedaan tegen deze ethisch hacker. ethisch hacker. 18 00:01:10,580 --> 00:01:12,640 Speaker 3: We praten over het met Bart van Rijsbeek van de 19 00:01:12,660 --> 00:01:16,380 Speaker 3: onderzoeksredactie van BNR. Je hebt je in dit verhaal verdiept, Bart. 20 00:01:16,420 --> 00:01:19,680 Speaker 3: Gisteren werd dus bekend dat er een hack was bij Ajax, 21 00:01:19,700 --> 00:01:22,120 Speaker 3: maar het verhaal begint dus eigenlijk al jaren geleden. Wat 22 00:01:22,180 --> 00:01:24,010 Speaker 3: ontdekte ethisch hacker Rasnab toen 23 00:01:24,360 --> 00:01:28,530 Speaker 4: Eigenlijk hetzelfde als begin deze maand, namelijk een groot datalek 24 00:01:28,560 --> 00:01:33,250 Speaker 4: bij Ajax. Weer waren het eigenlijk Ja, klant- en personeelsgegevens 25 00:01:33,290 --> 00:01:37,830 Speaker 4: die zomaar konden worden ingezien. Eigenlijk een beetje de boosdoener 26 00:01:37,850 --> 00:01:40,750 Speaker 4: was eigenlijk het ticketbedrijf... dat Ajax in de armen heeft genomen. 27 00:01:40,800 --> 00:01:46,300 Speaker 4: Dat is een extern bedrijf. Eventum. Eventum was het toen in 2017. 28 00:01:45,160 --> 00:01:49,680 Speaker 4: En inmiddels is er een ander bedrijf dat Ajax in 29 00:01:49,700 --> 00:01:54,900 Speaker 4: de armen heeft genomen. En allebei hebben die een best wel... 30 00:01:53,380 --> 00:01:56,660 Speaker 4: een cyberbeveiliging zo lekker als een mandje. Dus je kunt 31 00:01:56,700 --> 00:02:02,240 Speaker 4: eigenlijk met speelsgemak allemaal... klantgegevens in zien. 32 00:02:02,280 --> 00:02:06,780 Speaker 3: Ja, en zelfs klantgegevens veranderen. Zo kwam deze ethisch hacker 33 00:02:06,820 --> 00:02:10,390 Speaker 3: er dus onlangs achter... dat je ook kon zien wie 34 00:02:10,410 --> 00:02:11,550 Speaker 3: een stadionverbod had gekregen. Ja, 35 00:02:11,570 --> 00:02:14,169 Speaker 4: je kon stadionverboden, kon je zelfs gewoon schappen... of je 36 00:02:14,190 --> 00:02:19,010 Speaker 4: kon iemand anders een stadionverbod aansmeren. Je kon seizoenskaarten wisselen. Ja, 37 00:02:19,030 --> 00:02:22,799 Speaker 4: seizoenskaarten wisselen, je toegang verschaffen tot de skybox. Van alles 38 00:02:22,860 --> 00:02:23,440 Speaker 4: en nog wat 39 00:02:23,800 --> 00:02:28,180 Speaker 3: Maar even naar 2017, want kennelijk speelt dit risico al langer 40 00:02:28,220 --> 00:02:28,700 Speaker 3: bij Ajax... 41 00:02:29,250 --> 00:02:32,030 Speaker 4: Ja, klopt. En toen heeft Ajax dit eigenlijk onder de 42 00:02:32,070 --> 00:02:32,960 Speaker 4: pet gehouden. 43 00:02:32,970 --> 00:02:35,480 Speaker 3: Want die grafnaam heeft dat aangekaart. Hij ontdekte dit als 44 00:02:35,520 --> 00:02:37,700 Speaker 3: ethisch hacker. Dat wil zeggen, hij hackt. Maar dat doet 45 00:02:37,720 --> 00:02:40,240 Speaker 3: hij dus om verswakheden te vinden. En hij heeft Ajax 46 00:02:40,260 --> 00:02:41,260 Speaker 3: daarop gewezen. 47 00:02:41,300 --> 00:02:43,980 Speaker 4: Ja, in 2017. En toen was hij nog vrij jong. En 48 00:02:44,220 --> 00:02:46,440 Speaker 4: is hij naar eigen zeggen best wel onder druk gezet... 49 00:02:46,200 --> 00:02:51,390 Speaker 4: om een geheimhoudingsovereenkomst te ondertekenen. Dat ging, als ik hem 50 00:02:51,410 --> 00:02:53,510 Speaker 4: moet geloven, ook best wel ruw eraan toe... in het 51 00:02:53,550 --> 00:02:56,190 Speaker 4: kantoor van Ajax. En toen heeft hij toch maar getekend 52 00:02:56,210 --> 00:02:57,890 Speaker 4: bij het kruisje. Want het was toch een beetje het 53 00:02:57,930 --> 00:03:01,540 Speaker 4: idee van... Wij zijn het grote Ajax. Ja, wat heb 54 00:03:01,580 --> 00:03:03,940 Speaker 4: jij eigenlijk tegen ons te bieden? Dat 55 00:03:03,980 --> 00:03:04,079 Speaker 3: is 56 00:03:04,100 --> 00:03:08,209 Speaker 4: zelfs racistisch bejegend. Ja, dat zegt hij wel inderdaad. Dat 57 00:03:08,230 --> 00:03:10,669 Speaker 4: het woord kut Marokkaan wel gevallen is. Ja, niemand gelooft 58 00:03:10,690 --> 00:03:12,790 Speaker 4: in kut Marokkaan. Nee, zoiets ja. 59 00:03:12,830 --> 00:03:16,330 Speaker 2: Maar tegenwoordig is het toch zo als ethisch hackers... een 60 00:03:18,110 --> 00:03:22,760 Speaker 2: lekke plek ontdekken in je organisatie... dat bedrijven zeggen, dankjewel, 61 00:03:22,800 --> 00:03:24,700 Speaker 2: dat gaan we heel snel dichten, dat lek... 62 00:03:24,740 --> 00:03:25,720 Speaker 4: Dat zou je denken, ja. 63 00:03:25,780 --> 00:03:28,019 Speaker 2: En bedankt voor de service. 64 00:03:28,080 --> 00:03:30,940 Speaker 4: Uiteindelijk is hij dus wel naar Duitsland afgereisd om het 65 00:03:30,980 --> 00:03:34,200 Speaker 4: lek te dichten. Tenminste, daar ging hij vanuit. Dat heeft 66 00:03:34,220 --> 00:03:36,780 Speaker 4: hij zelfs op eigen houtje moeten doen. Later kreeg hij 67 00:03:36,800 --> 00:03:42,400 Speaker 4: wel de brandstofkosten gedeclareerd. Maar uiteindelijk ging dat toch wel lastiger. 68 00:03:42,440 --> 00:03:45,150 Speaker 4: En bleek ook gewoon een deel van het datalek nog 69 00:03:45,210 --> 00:03:48,450 Speaker 4: open te zijn. Uitgerekend John van Schip heeft daar nog 70 00:03:48,470 --> 00:03:49,070 Speaker 4: in 2019 op gewezen. Oh? Ja. 71 00:03:52,050 --> 00:03:57,339 Speaker 3: Maar goed, hij heeft dus wel een geheimhoudersovereenkomst getekend. En 72 00:03:57,740 --> 00:03:59,920 Speaker 3: in 2024 komt Rasnam erop terug. Gaat hij 73 00:03:59,940 --> 00:04:03,580 Speaker 4: opnieuw naar Ajax? Waarom eigenlijk? Nou, eigenlijk omdat hij ouder 74 00:04:03,600 --> 00:04:05,930 Speaker 4: en wijzer... en dan ga je toch een beetje overdenken 75 00:04:05,970 --> 00:04:08,410 Speaker 4: van ben ik wel goed behandeld? En toen heeft hij 76 00:04:08,430 --> 00:04:11,970 Speaker 4: contact gezocht met Ajax. Toen is hij ook uitgenodigd op kantoor. 77 00:04:12,010 --> 00:04:15,880 Speaker 4: En toen heeft hij ook als genoegdoening een seizoenkaart aangeboden gekregen. 78 00:04:15,900 --> 00:04:20,669 Speaker 4: Een excuses. En daarmee leek de kous af, maar dit 79 00:04:20,690 --> 00:04:28,200 Speaker 4: jaar ging hij opnieuw... alle veiligheidssystemen tegen het licht houden 80 00:04:28,220 --> 00:04:30,580 Speaker 4: van alle Eredivisieclubs. En toen kwam Ajax er weer als 81 00:04:30,610 --> 00:04:31,540 Speaker 4: slechts uit 82 00:04:32,210 --> 00:04:34,289 Speaker 4: Toen nam hij weer contact op en een beetje een 83 00:04:34,390 --> 00:04:38,230 Speaker 4: déjà vu... maar toen werd toch weer een beetje hem gewezen... 84 00:04:38,520 --> 00:04:43,330 Speaker 4: Die geheimhoudingsovereenkomst die hij heeft ondertekend. En dat schoot eigenlijk 85 00:04:43,350 --> 00:04:46,289 Speaker 4: in het verkeerde keelgat. En daarop heeft hij eigenlijk contact 86 00:04:46,330 --> 00:04:48,310 Speaker 4: gezocht met RTL Nieuws. 87 00:04:48,370 --> 00:04:48,670 Speaker 3: Ja, 88 00:04:48,730 --> 00:04:50,210 Speaker 4: om die nieuwe onthulling te doen. 89 00:04:50,230 --> 00:04:54,130 Speaker 3: Maar hield die geheimhoudingsverklaring niet in... dat hij dit dus 90 00:04:54,170 --> 00:04:57,469 Speaker 3: allemaal niet zou vertellen? En dat hij ook niet weer 91 00:04:57,510 --> 00:04:59,710 Speaker 3: opnieuw zoiets zou doen bij Ajax. 92 00:04:59,730 --> 00:05:04,620 Speaker 4: Dat klopt, ja. Hij mocht niet meer zich toegang verschaffen... 93 00:05:04,520 --> 00:05:09,600 Speaker 4: tot die privacygevoelige data. Hij mocht ook niet Ajax-medewerkers meer benaderen. 94 00:05:09,620 --> 00:05:10,860 Speaker 4: Dat staat allemaal zwart op wit 95 00:05:11,279 --> 00:05:16,200 Speaker 4: Maar dan heeft hij misschien ook een overeenkomst geschonden. Ja, 96 00:05:16,220 --> 00:05:18,039 Speaker 4: dat zou je misschien wel kunnen zeggen. En daarom heeft 97 00:05:18,260 --> 00:05:19,480 Speaker 4: Ajax ook aangifte 98 00:05:19,520 --> 00:05:20,409 Speaker 3: gedaan 99 00:05:21,350 --> 00:05:28,339 Speaker 4: De aangifte wegens... Ja, dan moet je bij de politie zijn... 100 00:05:28,000 --> 00:05:31,740 Speaker 4: wat Ajax in de aangifte heeft gestaan. Maar volgens mij 101 00:05:31,779 --> 00:05:33,520 Speaker 4: laat de inhoud zich wel raden. 102 00:05:33,540 --> 00:05:41,300 Speaker 3: Ajax wil niet reageren, vooralsnog. Nee, vooralsnog niet. Maar goed, 103 00:05:41,339 --> 00:05:44,580 Speaker 3: jij hebt wel met je redactie vastgesteld... hoe dit is 104 00:05:44,620 --> 00:05:47,240 Speaker 3: gegaan aan de hand van de aanwijzingen van Rasnap. 105 00:05:47,279 --> 00:05:47,660 Speaker 4: Ja, precies. 106 00:05:47,680 --> 00:05:48,020 Speaker 3: Hij heeft zijn 107 00:05:48,040 --> 00:05:51,000 Speaker 4: verhaal gedaan. En dat verhaal ook onderbouwd met documenten. We 108 00:05:51,020 --> 00:05:56,190 Speaker 4: hebben ook inzage gehad... een geheimhoudingsovereenkomst. En ja, we hebben 109 00:05:56,210 --> 00:05:59,099 Speaker 4: ook gekeken van... hoe kansrijk is zo'n aangifte nou? En 110 00:05:59,140 --> 00:06:01,860 Speaker 4: in principe is het wel het uitgangspunt... van het openbaar 111 00:06:01,900 --> 00:06:06,650 Speaker 4: ministerie van... wij vervolgen ethisch hackers niet. Er zitten natuurlijk 112 00:06:06,670 --> 00:06:08,780 Speaker 4: wel wat haken en ogen aan. Kijk, als jij... Je 113 00:06:08,800 --> 00:06:11,900 Speaker 4: kan niet onder het mond van ethisch hekken... je allerlei 114 00:06:12,120 --> 00:06:15,570 Speaker 4: klantgegevens en andere gevoelige data toe-eigenen. Dus het moet wel 115 00:06:15,610 --> 00:06:19,430 Speaker 4: proportioneel zijn. En er moet natuurlijk een maatschappelijk belang bij 116 00:06:19,470 --> 00:06:19,850 Speaker 4: gebaten 117 00:06:19,890 --> 00:06:24,109 Speaker 3: zijn. Het is best opvallend dat zo'n voetbalclub inderdaad niet zegt... oké, 118 00:06:24,450 --> 00:06:26,570 Speaker 3: we hebben het niet goed op orde, bedankt 119 00:06:27,600 --> 00:06:29,920 Speaker 4: En dan toch aangifte gaat doen. Ja, ook nu. Ja, 120 00:06:29,960 --> 00:06:32,320 Speaker 4: ik heb wel het idee, volgens mij, dat Ajax nu 121 00:06:32,360 --> 00:06:37,430 Speaker 4: iets minder heftig reageert dan in 2017 122 00:06:37,020 --> 00:06:39,479 Speaker 4: Maar uiteindelijk zie je toch wel dat ze, ja, toch 123 00:06:39,500 --> 00:06:42,320 Speaker 4: een beetje, volgens mij, als ik de hekker moet geloven, 124 00:06:42,350 --> 00:06:44,230 Speaker 4: dan zei hij ook van, kreeg hij toch een beetje 125 00:06:44,270 --> 00:06:46,920 Speaker 4: het verwijt van, ja, wat wil je nu? Hij wilde 126 00:06:46,940 --> 00:06:49,940 Speaker 4: natuurlijk gewoon dat het data-lek gedicht zou 127 00:06:49,960 --> 00:06:53,060 Speaker 3: worden. Ja, precies. Of dat nog gaat gebeuren, dat blijf 128 00:06:53,080 --> 00:06:56,789 Speaker 3: jij ongetwijfeld ook volgen. Dank je wel voor deze zaak. 129 00:06:56,830 --> 00:06:59,390 Speaker 3: Bart van Rijswijk van de BNR-onderzoeksredactie 130 00:07:04,420 --> 00:07:07,760 Speaker 2: De Europese landen hebben dit jaar duidelijke inspanningen geleverd om 131 00:07:07,800 --> 00:07:11,700 Speaker 2: hun defensieuitgaven op te drijven. Dat zegt NAVO-chef Mark Rutte 132 00:07:11,720 --> 00:07:14,790 Speaker 2: tijdens de presentatie van het jaarlijkse rapport van de NAVO. 133 00:07:14,810 --> 00:07:18,110 Speaker 2: In 2025 werden de investeringen in defensie voor het tweede jaar 134 00:07:18,150 --> 00:07:23,110 Speaker 2: op rij met bijna 20 procent verhoogd. Europa-verslaggever Michal van der 135 00:07:23,150 --> 00:07:24,980 Speaker 2: Toorn heeft het gevolgd. Goedemiddag 136 00:07:25,470 --> 00:07:28,380 Speaker 2: Het klinkt een beetje alsof Rutte een tevreden meester is. 137 00:07:28,560 --> 00:07:29,400 Speaker 2: Het 138 00:07:29,600 --> 00:07:33,780 Speaker 5: was zeker zijn deel... waar voor de vragen van de 139 00:07:33,800 --> 00:07:36,220 Speaker 5: journalisten was een verhaal... dat we de hele tijd van 140 00:07:36,260 --> 00:07:39,230 Speaker 5: Rutte horen. Het was een heel bijzonder jaar voor de NAVO, 141 00:07:39,250 --> 00:07:43,050 Speaker 5: benadrukte hij... waarin een historische beslissing is gemaakt... namelijk dat 142 00:07:43,070 --> 00:07:45,590 Speaker 5: de Europese landen steeds meer doen voor hun eigen veiligheid. 143 00:07:46,310 --> 00:07:50,550 Speaker 6: En als Europese ben ik trots op wat we doen. 144 00:07:50,590 --> 00:07:55,540 Speaker 6: De enorme progres die wordt gemaakt. We investeren omdat het 145 00:07:55,560 --> 00:07:59,860 Speaker 6: belangrijk is om de bedreigingen die we bepalen te kunnen adresseren. 146 00:07:59,960 --> 00:08:04,200 Speaker 6: Rusland blijft de meest belangrijke en directe bedreiging aan de 147 00:08:04,220 --> 00:08:06,080 Speaker 6: veiligheid in de Euro-Atlantische omgeving. 148 00:08:06,530 --> 00:08:09,890 Speaker 2: Ja, klinkt inderdaad wel als een tevreden hoofdmeester. Maar het 149 00:08:09,930 --> 00:08:12,990 Speaker 2: was ook een tussenstand, deze speech... over de defensieuitgaven van 150 00:08:13,030 --> 00:08:16,060 Speaker 2: de NAVO-landen als geheel. Hoe doet Nederland het in dat rijtje? 151 00:08:16,080 --> 00:08:22,220 Speaker 5: Nou, best goed. Nederland heeft de oude NAVO-norm voor defensieuitgaven... 152 00:08:20,820 --> 00:08:24,100 Speaker 5: vorig jaar, toen de deadline verliep, ruim gehaald. Toen kwam 153 00:08:24,140 --> 00:08:29,140 Speaker 5: Nederland volgens de NAVO uit op 2,59 procent van het BBP. 154 00:08:29,160 --> 00:08:30,050 Speaker 5: Moest 2 procent 155 00:08:30,060 --> 00:08:31,690 Speaker 2: zijn, toch? Dat is 156 00:08:31,730 --> 00:08:35,570 Speaker 5: niet het geval, blijkt uit het rapport... Voor alle Europese landen, 157 00:08:35,610 --> 00:08:41,730 Speaker 5: met name Zuid-Europese landen, die haalden het net. Spanje, Portugal, Canada, 158 00:08:41,770 --> 00:08:46,270 Speaker 5: België en Albanië precies 2%. Dus die hebben het erom gedaan. 159 00:08:46,309 --> 00:08:50,900 Speaker 5: Italië en Tsjechië hadden een uitgave van 2,1%, dus net 160 00:08:50,940 --> 00:08:53,679 Speaker 5: iets beter. Maar goed, inmiddels is er natuurlijk een nieuwe 161 00:08:53,700 --> 00:09:00,220 Speaker 5: norm afgesproken, 5%. En daarvan 3,5% voor harde defensieuitgaven. Dat 162 00:09:00,260 --> 00:09:04,860 Speaker 5: haalde Polen, Litouwen en Letland afgelopen jaar al. De Amerikanen 163 00:09:04,900 --> 00:09:07,020 Speaker 5: zelf overigens nog niet 164 00:09:07,980 --> 00:09:10,800 Speaker 2: Maar goed, inmiddels is er dus die nieuwe norm van 5%. 165 00:09:12,040 --> 00:09:15,080 Speaker 2: Maar is er dan ook gemonitord of de landen voor 166 00:09:15,100 --> 00:09:16,720 Speaker 2: dat streefgetal goed op weg zijn? 167 00:09:17,390 --> 00:09:21,710 Speaker 5: Nou, volgens Rutte, die zei natuurlijk tijdens de persconferentie... dat 168 00:09:21,730 --> 00:09:25,370 Speaker 5: hij hoopt dat deze trend wordt doorgezet en dat ook verwacht. 169 00:09:25,470 --> 00:09:30,030 Speaker 5: Er komt ook nog een andere tussenstand van die weg 170 00:09:30,050 --> 00:09:37,570 Speaker 5: naar 5% in 2029. Kijken of dat dan nodig is. Maar... Ja, 171 00:09:37,590 --> 00:09:40,179 Speaker 5: het verschilt wel per land. Bijvoorbeeld landen als Nederland hebben 172 00:09:40,200 --> 00:09:44,140 Speaker 5: het in hun begroting al vastgelegd. Zo zijn er wel 173 00:09:44,160 --> 00:09:46,620 Speaker 5: meer landen die dat hebben gedaan. Maar andere landen, zoals 174 00:09:46,660 --> 00:09:49,890 Speaker 5: bijvoorbeeld Spanje, die strillen openlijk tegen... wat ze voor de 175 00:09:49,929 --> 00:09:52,590 Speaker 5: naamfoto opdeden en wat ze nu ook al doen. Dus 176 00:09:52,650 --> 00:09:55,130 Speaker 5: er is wel een verschil, maar de algehele trend is wel... 177 00:09:55,590 --> 00:09:58,370 Speaker 5: steeds meer wordt geïnvesteerd in defensie... en ook dat de 178 00:09:58,390 --> 00:09:59,890 Speaker 5: defensieindustrie steeds groter wordt. 179 00:10:00,790 --> 00:10:03,540 Speaker 2: Iets anders. Rutte krijgt de laatste weken, ook dit weekend 180 00:10:03,559 --> 00:10:06,459 Speaker 2: trouwens weer... kritiek op zijn houding ten opzichte van de 181 00:10:06,480 --> 00:10:09,820 Speaker 2: Verenigde Staten. Misschien wel ten opzichte van Trump ook. Sommige 182 00:10:09,840 --> 00:10:13,090 Speaker 2: diplomaten zeggen hij heeft zijn hand overspeeld. Te veel bij 183 00:10:13,130 --> 00:10:17,929 Speaker 2: Trump geslijmd. Bijvoorbeeld in de kwestie Iran. Dit was een persbijeenkomst. 184 00:10:17,970 --> 00:10:19,150 Speaker 2: Gingen daar ook nog vragen over? 185 00:10:19,410 --> 00:10:22,730 Speaker 5: Natuurlijk. En toen werd het interessant. Toen de journalisten vragen 186 00:10:22,750 --> 00:10:27,740 Speaker 5: mochten stellen. Hem werd ook tijdens de persconferentie verweten... andere 187 00:10:27,780 --> 00:10:30,420 Speaker 5: dingen te zeggen hierover dan wat hij eerder in de 188 00:10:30,460 --> 00:10:33,740 Speaker 5: media had gezegd. Een beetje een Rutiaans trucje misschien dat 189 00:10:33,760 --> 00:10:36,059 Speaker 5: we hier in Nederland wel kennen. Dit was zijn antwoord 190 00:10:36,100 --> 00:10:37,300 Speaker 5: op die dat verwijt. 191 00:10:38,870 --> 00:10:43,030 Speaker 6: Wow. 192 00:10:43,070 --> 00:10:47,580 Speaker 5: Ja, een beetje oneindelijk. I'm still saying the same. Ja, precies. 193 00:10:47,600 --> 00:10:51,140 Speaker 5: Maar uiteindelijk gaf Rutte toe dat hij wel degelijk iets inbrengt... 194 00:10:50,760 --> 00:10:55,160 Speaker 5: tegen de beledigingen van Trump. Dus hij ontkrachtte daarmee toch 195 00:10:55,240 --> 00:10:56,780 Speaker 5: wel een beetje het verwijt... dat hij de hele tijd 196 00:10:56,800 --> 00:10:59,429 Speaker 5: krijgt dat hij te veel zou slijmen. En hij wijst 197 00:10:59,450 --> 00:11:02,890 Speaker 5: erop dat Europa meer tijd nodig heeft om te helpen... 198 00:11:02,570 --> 00:11:04,969 Speaker 5: een eind te maken aan de Iraanse blokkade van de 199 00:11:04,990 --> 00:11:08,710 Speaker 5: straat van Hormuz. Omdat ook de VS hun bondgenoten, hun 200 00:11:08,730 --> 00:11:12,209 Speaker 5: Europese bondgenoten... niet over die aanval hebben ingelicht 201 00:11:12,660 --> 00:11:14,949 Speaker 2: Maar je hoorde wel dat hij een beetje oncomfortabel was 202 00:11:15,160 --> 00:11:17,000 Speaker 5: Ja, hij was ook een beetje moe, had ik het idee. 203 00:11:17,040 --> 00:11:18,960 Speaker 5: Hij zei de hele tijd good morning, terwijl het in 204 00:11:19,000 --> 00:11:21,600 Speaker 5: de middag was. Maar goed, dat terzijde. Ook nog wel 205 00:11:21,620 --> 00:11:24,300 Speaker 5: interessant op dit gebied... was een vraag van het Oekraïense 206 00:11:24,340 --> 00:11:25,760 Speaker 5: persbureau Intervax. 207 00:11:25,800 --> 00:11:33,520 Speaker 7: Washington Post, Just Reported. Dat Pentagon might consider to deliver, 208 00:11:33,580 --> 00:11:39,470 Speaker 7: redirect weapons which is going to Ukraine to Middle East. 209 00:11:39,490 --> 00:11:41,069 Speaker 7: So what do you know about it? 210 00:11:41,840 --> 00:11:47,030 Speaker 5: Ja, dus ze vraagt hier... gaan de Amerikaanse wapens die 211 00:11:47,050 --> 00:11:50,170 Speaker 5: naar het Midden-Oosten zouden gaan... ten koste van de wapens 212 00:11:50,210 --> 00:11:52,849 Speaker 5: die naar Oekraïne zouden gaan? Bij de NAVO gaat het 213 00:11:52,870 --> 00:11:56,900 Speaker 5: altijd om hoe belangrijk de steun aan Oekraïne wel niet is. 214 00:11:56,920 --> 00:12:00,120 Speaker 5: Dat zei hij ook dit keer weer in de persconferentie. 215 00:12:00,179 --> 00:12:05,740 Speaker 5: Ook die Pearl-pakketten, dus dat zijn grote pakketten aan wapens... 216 00:12:05,200 --> 00:12:09,809 Speaker 5: die in Amerika worden gekocht en direct naar... naar Oekraïne gaan. 217 00:12:09,850 --> 00:12:12,810 Speaker 5: Dat geldt als een wapenfeit van de NAVO dit jaar... 218 00:12:12,650 --> 00:12:15,670 Speaker 5: dat dat succesvol die programma's zijn opgezet. Maar goed, deze 219 00:12:15,690 --> 00:12:19,170 Speaker 5: vraag was wel terecht. Als Amerika hun wapens, wat inderdaad 220 00:12:19,190 --> 00:12:22,700 Speaker 5: de Washington Post heeft geschreven... overweegt om niet naar Oekraïne 221 00:12:22,720 --> 00:12:24,600 Speaker 5: meer te sturen... maar naar 222 00:12:24,640 --> 00:12:24,939 Speaker 2: het 223 00:12:24,960 --> 00:12:27,980 Speaker 5: Midden-Oosten... dan kun je daar natuurlijk je vraagtekens bij stellen... 224 00:12:27,820 --> 00:12:32,080 Speaker 5: wat de NAVO-baas daarvan vindt. Het antwoord was van Rutte 225 00:12:32,120 --> 00:12:34,090 Speaker 5: weer een beetje ontwijkend. Hij zei, we geven heel veel 226 00:12:34,110 --> 00:12:36,490 Speaker 5: steun aan Oekraïne... en daarmee was deze kous af. 227 00:12:36,950 --> 00:12:39,030 Speaker 2: Maar ik begrijp haar zorg wel trouwens. Ja, zeker. Dat 228 00:12:39,090 --> 00:12:39,270 Speaker 2: is ook 229 00:12:39,290 --> 00:12:41,130 Speaker 5: wel een grote zorg, zeker voor Oekraïne. 230 00:12:41,170 --> 00:12:45,190 Speaker 2: Dankjewel, Europa-verslaggever Michal van der Toorn. En wil je meer Europa, 231 00:12:45,230 --> 00:12:49,480 Speaker 2: dan luister je natuurlijk naar Make Europe Great Again. De podcast, 232 00:12:49,520 --> 00:12:51,860 Speaker 2: een nieuwe aflevering, staat klaar in de BNR-app. 233 00:12:52,480 --> 00:12:55,960 Speaker 3: Het Europees Parlement heeft voor de handelsovereenkomst... met de Verenigde 234 00:12:55,980 --> 00:12:59,380 Speaker 3: Staten gestemd, maar alleen voor een deel daarvan. Het gaat 235 00:12:59,420 --> 00:13:02,330 Speaker 3: om de deal die Europese Commissie-voorzitter... Ursula von der Leyen 236 00:13:02,370 --> 00:13:06,010 Speaker 3: en Donald Trump vorig jaar sloten. Volgens Gerber Jan Gebrandi, 237 00:13:06,030 --> 00:13:09,370 Speaker 3: delegatieleider voor D66... in het Europees Parlement was het geen 238 00:13:09,390 --> 00:13:10,510 Speaker 3: gemakkelijk besluit... 239 00:13:13,059 --> 00:13:16,179 Speaker 8: Maar tegelijkertijd, het is het beste wat erin zit en 240 00:13:16,240 --> 00:13:21,370 Speaker 8: er is veel druk vanuit het bedrijfsleven. Geef ons alsjeblieft duidelijkheid. 241 00:13:21,390 --> 00:13:26,790 Speaker 8: Wij willen stabiliteit en voorspelbaarheid. Dus liever een wat onevenwichtiger 242 00:13:26,830 --> 00:13:28,010 Speaker 8: deal dan helemaal geen deal. 243 00:13:28,740 --> 00:13:31,780 Speaker 2: Europa gaat met de deal akkoord met Amerikaanse importheffingen... die 244 00:13:31,830 --> 00:13:36,030 Speaker 2: tot ruim 15 procent kunnen oplopen. Europa voert dan geen extra 245 00:13:36,050 --> 00:13:39,670 Speaker 2: heffingen in. In die deal zijn wel enkele voorwaarden opgenomen. 246 00:13:39,730 --> 00:13:44,290 Speaker 8: Dat de deal opgeschort wordt op het moment dat er weer... 247 00:13:43,330 --> 00:13:47,130 Speaker 8: rare dreigementen komen vanuit de Verenigde Staten... Er zit ook 248 00:13:47,150 --> 00:13:51,330 Speaker 8: nog iets in, ijzer, staal en aluminium... willen de Amerikanen 249 00:13:51,370 --> 00:13:55,500 Speaker 8: een hogere heffing hanteren. Nou, dat moet binnen zes maanden 250 00:13:55,530 --> 00:14:01,560 Speaker 8: ook verdwijnen. Dus ja, wij hebben enkele voorwaarden... en die 251 00:14:01,580 --> 00:14:03,720 Speaker 8: zijn wel heel erg belangrijk om druk op de Verenigde 252 00:14:03,760 --> 00:14:04,880 Speaker 8: Staten te houden. 253 00:14:04,920 --> 00:14:07,819 Speaker 2: Ja, dan moet er nog wel wat water door de rijn... 254 00:14:07,580 --> 00:14:11,040 Speaker 2: want na deze goedkeuring door het Europees Parlement... Moeten ook 255 00:14:11,070 --> 00:14:14,290 Speaker 2: de afzonderlijke lidstaten het nog eens worden? En daarna moeten 256 00:14:14,309 --> 00:14:17,630 Speaker 2: de Amerikanen nog akkoord gaan met alle nieuwe voorwaarden. En 257 00:14:17,650 --> 00:14:19,590 Speaker 2: dat proces duurt nog wel even. 258 00:14:25,270 --> 00:14:27,979 Speaker 3: De gemeenteraadsverkiezingen zijn nog maar net geweest, maar in sommige 259 00:14:28,020 --> 00:14:31,460 Speaker 3: fracties van Forum voor Democratie is nu al gedoe. De 260 00:14:31,480 --> 00:14:34,300 Speaker 3: partij boekte in verschillende gemeenten winst, maar in drie daarvan 261 00:14:34,340 --> 00:14:37,010 Speaker 3: is nog voor de inauguratie van de nieuwe raadsleden de 262 00:14:37,050 --> 00:14:41,190 Speaker 3: fractie al min of meer ingestort. Bespreken met Chris Alberts, 263 00:14:41,210 --> 00:14:45,000 Speaker 3: politiek journalist en onderzoeker politieke communicatie aan de Erasmus Universiteit. 264 00:14:45,030 --> 00:14:49,390 Speaker 3: Die volgt Forum voor Democratie op de voet. Chris, goedemiddag. Goedemiddag. 265 00:14:49,510 --> 00:14:54,350 Speaker 3: Er is trammelant in drie gemeenten. Den Helder, Hogeveen en Venlo. 266 00:14:55,030 --> 00:14:58,210 Speaker 3: Hogeveen is misschien wel het meest opvallend. Wat gebeurt daar 267 00:14:58,830 --> 00:15:02,670 Speaker 9: Nou ja, in Hogeveen hebben ze vijf zetels gewonnen... waarvan 268 00:15:02,710 --> 00:15:05,750 Speaker 9: vier mensen met voorkeurstem in de raad in zouden gaan. 269 00:15:05,810 --> 00:15:08,810 Speaker 9: En sommige mensen zouden er sowieso in gekomen zijn. Dus 270 00:15:08,830 --> 00:15:10,910 Speaker 9: daarbij maakt het eigenlijk geen verschil. Maar er zijn dus 271 00:15:10,960 --> 00:15:13,080 Speaker 9: twee mensen die op een onverkiesbare plek stonden... die dus 272 00:15:13,100 --> 00:15:15,320 Speaker 9: een plek in de raad zouden kunnen krijgen. En dat 273 00:15:15,380 --> 00:15:18,000 Speaker 9: wil Forum niet. En die raadsleden willen wel de raad in... 274 00:15:18,440 --> 00:15:19,220 Speaker 9: Dus er is een probleem 275 00:15:20,800 --> 00:15:22,820 Speaker 3: Hoe is dat probleem al opgelost? In de zin dat 276 00:15:22,860 --> 00:15:25,280 Speaker 3: die raadsleden zeggen... nou, dan gaan we lekker op eigen 277 00:15:25,300 --> 00:15:26,890 Speaker 3: titel erin zitten? Het 278 00:15:27,170 --> 00:15:29,350 Speaker 9: is niet helemaal... Ik moet zeggen dat ik het in 279 00:15:29,370 --> 00:15:31,550 Speaker 9: het geval van Hoogveen niet helemaal helder vind. Maar dat 280 00:15:31,610 --> 00:15:33,650 Speaker 9: is een mevrouw en een meneer. En die mevrouw heeft 281 00:15:33,690 --> 00:15:35,880 Speaker 9: in ieder geval gezegd dat ze sowieso haar zetel inneemt. 282 00:15:36,380 --> 00:15:37,940 Speaker 9: En die meneer denkt er geloof ik nog over na. 283 00:15:37,960 --> 00:15:41,560 Speaker 9: Ze zouden dan een soort tweemansfractie of twee eenmansfracties kunnen vormen. 284 00:15:41,580 --> 00:15:43,960 Speaker 9: Dus ja, wat je krijgt, je krijgt meer versnippering. Maar 285 00:15:44,120 --> 00:15:45,840 Speaker 9: Forum is in ieder geval die zetels kwijt. Daar komt 286 00:15:45,860 --> 00:15:46,620 Speaker 9: het wel op neer. 287 00:15:46,660 --> 00:15:49,420 Speaker 3: En in Den Helder en Venlo, zijn er vergelijkbare situaties? 288 00:15:49,600 --> 00:15:51,960 Speaker 9: Nou, in Venlo is er een mevrouw die is ook 289 00:15:52,020 --> 00:15:54,620 Speaker 9: op voorkeursstemmen gekozen. En dat wil de Forum ook niet. 290 00:15:54,660 --> 00:15:57,290 Speaker 9: En inmiddels is Steenwijkerland er ook bij gekomen. Daar zijn 291 00:15:57,350 --> 00:16:01,070 Speaker 9: ook twee mensen afgesplitst. Dus er zijn op allerlei plekken 292 00:16:01,330 --> 00:16:03,470 Speaker 9: mensen met voorkeursstemmen erin gekomen. En dat wil Forum niet, 293 00:16:03,510 --> 00:16:06,370 Speaker 9: omdat Forum in principe... We willen dat er een lijstvolgorde 294 00:16:06,390 --> 00:16:09,330 Speaker 9: wordt aangehouden. Ja, dat is natuurlijk heel erg raar, want 295 00:16:09,370 --> 00:16:11,490 Speaker 9: dat staat niet in de kieswet. Ik bedoel, de kieswet 296 00:16:11,530 --> 00:16:14,180 Speaker 9: gaat er gewoon vanuit... dat je met voorkeurstemmen gekozen kan worden. 297 00:16:14,220 --> 00:16:16,380 Speaker 9: Mensen kunnen gewoon een lokale achterban hebben... en kunnen op 298 00:16:16,400 --> 00:16:21,440 Speaker 9: basis daarvan gekozen worden. En ja, Forum, de partijleiding vindt 299 00:16:21,460 --> 00:16:24,540 Speaker 9: dat ze het beter weten... dan de kieswet. Maar zo 300 00:16:24,560 --> 00:16:26,160 Speaker 9: werkt dat natuurlijk in Nederland niet. 301 00:16:26,230 --> 00:16:30,840 Speaker 3: En vallen nu die zetels vrij? Dat is nog onduidelijk 302 00:16:31,390 --> 00:16:34,300 Speaker 9: Die zetels vallen niet vrij. In principe worden die zetels 303 00:16:34,320 --> 00:16:38,220 Speaker 9: natuurlijk op persoonlijke basis... mensen kennen natuurlijk vaak het kiesstelsel 304 00:16:38,240 --> 00:16:42,020 Speaker 9: in feite niet... Maar mensen worden op persoonlijke titel gekozen. 305 00:16:42,070 --> 00:16:45,109 Speaker 9: Mensen staan wel op een lijst. Bij Forum bijvoorbeeld, als 306 00:16:45,130 --> 00:16:48,210 Speaker 9: ze dan vijf zetels hebben... dan bepaalt het aantal stemmen 307 00:16:48,230 --> 00:16:51,790 Speaker 9: wie er dan precies gekozen zijn. En die zetels worden 308 00:16:51,830 --> 00:16:54,190 Speaker 9: op persoonlijke titel gegeven. En dan is het aan die 309 00:16:54,210 --> 00:16:58,010 Speaker 9: mensen zelf om te bepalen... of zij in een Forum-fractie 310 00:16:58,030 --> 00:17:01,359 Speaker 9: willen gaan zitten. Meestal gebeurt dat natuurlijk, dus dan heeft 311 00:17:01,380 --> 00:17:04,460 Speaker 9: niemand door... dat dat nog een keer een extra keuze is. 312 00:17:04,500 --> 00:17:07,820 Speaker 9: Maar nu zeggen natuurlijk wat paar mensen... ja, hallo, ik 313 00:17:07,840 --> 00:17:12,000 Speaker 9: ben gekozen... En Forum wil dat iemand anders die zetel inneemt. Ja, 314 00:17:12,020 --> 00:17:15,950 Speaker 9: zo gaat dat niet. Nou ja, dat is wel begrijpelijk eigenlijk. 315 00:17:15,970 --> 00:17:16,370 Speaker 9: Maar zijn 316 00:17:16,390 --> 00:17:18,690 Speaker 2: dat soort dingen, Chris, dan niet besproken in aanloop naar 317 00:17:18,710 --> 00:17:21,929 Speaker 2: de verkiezingen? Of bij het samenstellen van de lijst? 318 00:17:22,859 --> 00:17:27,260 Speaker 9: Ja, dat is een ontzettend goede vraag. Forum is niet 319 00:17:27,300 --> 00:17:30,680 Speaker 9: transparant over hoe zij werken. We weten niet hoe die 320 00:17:30,720 --> 00:17:33,830 Speaker 9: lijsten tot stand zijn gekomen. Wat we wel weten van 321 00:17:33,850 --> 00:17:37,310 Speaker 9: wat mensen die weggelopen zijn... is dat die lijsten op 322 00:17:37,350 --> 00:17:42,210 Speaker 9: vrijwilligers werden over hun uitgestoord. Dit is wat het partijbestuur 323 00:17:42,230 --> 00:17:45,149 Speaker 9: dan heeft bedacht. We weten ook dat het partijbestuur wil 324 00:17:45,170 --> 00:17:50,920 Speaker 9: dat deze mensen cursussen gaan volgen... nadat ze gekozen zijn. Ja, 325 00:17:50,960 --> 00:17:53,379 Speaker 9: je zou je kunnen afvragen of deze mensen heel erg 326 00:17:53,400 --> 00:17:56,500 Speaker 9: goed wisten... waar ze aan begonnen. Kijk, daar zit het 327 00:17:56,540 --> 00:17:59,600 Speaker 9: voorbeeld van Den Helder wel. Dat is er ook nog eentje, 328 00:17:59,619 --> 00:18:02,609 Speaker 9: die zeiden jullie ook al. Daar zijn geen mensen weggelopen. 329 00:18:02,660 --> 00:18:05,470 Speaker 9: Of tenminste, daar zijn de zetels niet van voren weg. 330 00:18:05,510 --> 00:18:08,190 Speaker 9: Maar de nummers 1 en 2 hebben daar gezegd... ja, we willen 331 00:18:08,210 --> 00:18:12,250 Speaker 9: bij nader inzien toch die gemeenteraad niet in... Dus die 332 00:18:12,290 --> 00:18:14,190 Speaker 9: eerste meneer woont in Hoeren. Maar 333 00:18:14,230 --> 00:18:15,000 Speaker 2: hoe kan dat 334 00:18:15,310 --> 00:18:19,890 Speaker 9: Ja, goeie vraag. Kijk, als je lijstduur bent op nummer 82... 335 00:18:20,390 --> 00:18:23,960 Speaker 2: oké, dat is een andere discussie. Maar als je gewoon 336 00:18:23,980 --> 00:18:26,159 Speaker 2: op de eerste tien staat... dan is de kans toch 337 00:18:26,180 --> 00:18:27,460 Speaker 2: aanwezig dat je gewoon de 338 00:18:27,480 --> 00:18:31,000 Speaker 9: raad in moet? Nou ja, je moet niet, want je 339 00:18:31,020 --> 00:18:33,480 Speaker 9: kan natuurlijk... het is een beetje onlogisch, maar je moet niet. 340 00:18:33,500 --> 00:18:37,179 Speaker 9: Maar waarom sta je er dan op? Ja, dat is 341 00:18:37,200 --> 00:18:39,020 Speaker 9: een hele goede vraag. Dat zou je aan meneer Antonio 342 00:18:39,040 --> 00:18:41,739 Speaker 9: Plas moeten vragen. Maar kijk, bij meneer Antonio Plas, dat 343 00:18:41,760 --> 00:18:46,020 Speaker 9: was de lijsttrekker... die verder helemaal niemand kent in Den Helder... 344 00:18:45,240 --> 00:18:47,800 Speaker 9: die stond op de kandidatenlijst al als dat hij in 345 00:18:47,840 --> 00:18:50,820 Speaker 9: Horen woont. En die zegt dan nu, ja, ik dacht 346 00:18:50,859 --> 00:18:52,659 Speaker 9: dat ik een jaar de tijd had... om naar Den 347 00:18:52,700 --> 00:18:56,320 Speaker 9: Helder te verhuizen en dat gaat niet. Maar dat is onzin, 348 00:18:56,340 --> 00:18:58,940 Speaker 9: want iedereen weet... als je in de gemeenteraad komt, moet 349 00:18:58,980 --> 00:19:03,240 Speaker 9: jij al vanaf dag één... in die gemeente wonen. Ja, 350 00:19:03,290 --> 00:19:06,510 Speaker 9: dus Forum heeft dat kennelijk niet tegen die man gezegd. 351 00:19:06,550 --> 00:19:09,470 Speaker 9: Die man heeft zich daar zelf ook niet over geïnformeerd. 352 00:19:09,490 --> 00:19:12,090 Speaker 9: Dan zegt de nummer twee, ja, ik heb eigenlijk geen tijd. 353 00:19:12,109 --> 00:19:14,830 Speaker 9: Dan denk ik, ja, als je op zo'n lijst gaat staan... 354 00:19:14,490 --> 00:19:16,270 Speaker 9: dat lijkt mij dat het logisch is om even na 355 00:19:16,290 --> 00:19:18,090 Speaker 9: te denken... over hoeveel tijd gaat mij dat kosten. Als 356 00:19:18,190 --> 00:19:18,250 Speaker 9: je 357 00:19:18,270 --> 00:19:20,650 Speaker 3: bovenin staat, want er staan wel meer mensen op een lijst... 358 00:19:20,430 --> 00:19:23,550 Speaker 3: die staan daar voor de vulling. En als die voorkeurstemmen krijgen, 359 00:19:24,010 --> 00:19:26,409 Speaker 3: zeggen ze wel vaker van... nou ja, maar dat is 360 00:19:26,430 --> 00:19:29,030 Speaker 3: niet de bedoeling. De top van de lijst moet 361 00:19:29,090 --> 00:19:29,449 Speaker 9: erin. 362 00:19:29,510 --> 00:19:31,730 Speaker 3: Alleen dat is aan de kandidaat zelf. 363 00:19:32,780 --> 00:19:37,620 Speaker 9: Ja, dat klopt. Dat is ook raar als een kandidaat zegt... 364 00:19:37,820 --> 00:19:40,500 Speaker 9: ik ben erop gaan staan als lijstvulling... en ik wil 365 00:19:40,560 --> 00:19:42,080 Speaker 9: er niet in nu ik gekozen ben. Dat vind ik 366 00:19:42,119 --> 00:19:45,310 Speaker 9: ook gek. Maar daar zit nog wel een soort begrijpelijkheid in. 367 00:19:45,350 --> 00:19:48,410 Speaker 9: Dat mensen dat niet verwachten hadden dat ze zo populair waren. 368 00:19:48,430 --> 00:19:52,770 Speaker 9: Maar dit zijn gewoon mensen die eigenlijk gezegd hebben... ik 369 00:19:52,790 --> 00:19:54,510 Speaker 9: vind het leuk om in de top van de lijst 370 00:19:54,530 --> 00:19:57,210 Speaker 9: van de helden te staan. Dan zou ik zeggen, wees 371 00:19:57,230 --> 00:19:58,949 Speaker 9: blij dat je gekozen bent. En ga het dan nu 372 00:19:58,970 --> 00:20:02,820 Speaker 9: maar doen. Maar ja, of ze voldoen niet aan de voorwaarden... 373 00:20:02,280 --> 00:20:06,300 Speaker 9: of ze hebben bij nader inzien nog een keer over nagedacht... 374 00:20:05,359 --> 00:20:07,360 Speaker 9: en denken, nou ja, doe dan maar niet 375 00:20:07,869 --> 00:20:12,150 Speaker 3: Verwacht je nog meer afsplitsingen uit eenvallende fracties... 376 00:20:12,600 --> 00:20:14,880 Speaker 9: Nou, dat verwachten we zeker. Kijk, het is natuurlijk heel 377 00:20:14,900 --> 00:20:19,609 Speaker 9: interessant dat gisteren begon dit. Den Helder, dat was maandagavond 378 00:20:19,650 --> 00:20:23,090 Speaker 9: dat dat bekend werd. Gisteren hoorden we Hogeveen. Een paar 379 00:20:23,130 --> 00:20:26,010 Speaker 9: uur later kwam die mevrouw uit Venlo. Die zich dus 380 00:20:26,030 --> 00:20:29,450 Speaker 9: nu in plaats van Forum bij een lokale partij heeft aangesloten. Nou, 381 00:20:29,470 --> 00:20:33,330 Speaker 9: vandaag is Steenwijkerland erbij gekomen. Dus Forum is eigenlijk nu al... 382 00:20:33,810 --> 00:20:37,680 Speaker 9: Voordat die installatie is begonnen... zijn ze al vijf raadsleden kwijt. 383 00:20:37,720 --> 00:20:39,680 Speaker 9: En hebben twee mensen gezegd... ik wil het niet, maar goed, 384 00:20:39,700 --> 00:20:42,500 Speaker 9: die zetels blijven dan bij Forum. Ja, ik zou zeggen... 385 00:20:42,280 --> 00:20:46,359 Speaker 9: de drempel om de benen te nemen... is absoluut verlaagd. 386 00:20:46,400 --> 00:20:48,880 Speaker 9: Dus iedereen die nu nog van Forum te horen krijgt... 387 00:20:48,700 --> 00:20:51,210 Speaker 9: van ja, je bent al met voorkeursstemmen gekozen... maar we 388 00:20:51,230 --> 00:20:53,630 Speaker 9: willen eigenlijk dat je je zetel inlevert. Al die mensen 389 00:20:53,650 --> 00:20:57,210 Speaker 9: zullen naar Steenwijkerland... en naar Venlo en naar Hogeveen kijken... 390 00:20:57,030 --> 00:20:59,990 Speaker 9: en denken, nou, weet je wat... het kan ook anders, 391 00:21:00,010 --> 00:21:00,939 Speaker 9: je bekijkt het maar 392 00:21:01,330 --> 00:21:05,370 Speaker 3: Onderzoekerepositie... Politieke communicatie, Chris Albert. Dank je 393 00:21:05,410 --> 00:21:09,119 Speaker 2: wel. Nog meer opmerkelijks bij de gemeenteraadsverkiezingen. Gisteren spraken we 394 00:21:09,130 --> 00:21:12,959 Speaker 2: al even over Roermond. Want daar haalde het CDA en 395 00:21:13,000 --> 00:21:16,500 Speaker 2: de Partij voor de Dieren... evenveel stemmen voor de laatste 396 00:21:16,540 --> 00:21:19,340 Speaker 2: restzetel die nog te verdelen viel. En dus werd er 397 00:21:19,359 --> 00:21:21,919 Speaker 2: vandaag door middel van een loting bepaald... wie dan die 398 00:21:21,960 --> 00:21:26,180 Speaker 2: laatste restzetel zou krijgen. Het CDA heeft er al twee zetels, 399 00:21:26,220 --> 00:21:28,679 Speaker 2: kon een derde erbij verdienen. Terwijl de Partij voor de 400 00:21:28,720 --> 00:21:33,350 Speaker 2: Dieren juist alleen via die restzetel... De setting doet een 401 00:21:33,380 --> 00:21:38,390 Speaker 2: beetje denken aan een bingo-avondje. Twee bakken met allemaal balletjes daarin. 402 00:21:38,450 --> 00:21:43,419 Speaker 2: En met ieder twee balletjes met briefjes wel een restzetel, 403 00:21:43,500 --> 00:21:45,820 Speaker 2: geen restzetel. En in die andere bak zaten dan de 404 00:21:45,859 --> 00:21:49,920 Speaker 2: briefjes van de namen van de beide partijen. En zoals 405 00:21:49,940 --> 00:21:52,109 Speaker 2: dat gaat op een bingo-avond, eerst even husselen. 406 00:21:54,640 --> 00:21:57,080 Speaker 10: Ik kijk even naar de partijleiders. Bent u tevreden met 407 00:21:57,100 --> 00:21:59,770 Speaker 10: mijn husselwerk? Of zegt u, doet u nog een rondje? Ja, 408 00:21:59,810 --> 00:22:04,250 Speaker 10: ik doe nog een rondje. Nou, toen was het zover. 409 00:22:04,310 --> 00:22:06,590 Speaker 10: En mevrouw Brul, mag ik u vragen om het eerste 410 00:22:06,630 --> 00:22:09,609 Speaker 10: balletje uit de bak te pakken? Meneer Van Putten, mag 411 00:22:09,630 --> 00:22:11,550 Speaker 10: ik u vragen om het eerste balletje uit de bak 412 00:22:11,570 --> 00:22:16,859 Speaker 10: te pakken? En mevrouw Brul, wilt u het eerste balletje openen? 413 00:22:16,880 --> 00:22:19,660 Speaker 10: En dat is de Partij voor de Dieren. En meneer 414 00:22:19,680 --> 00:22:22,219 Speaker 10: Van Putten, wilt u het balletje openen? 415 00:22:24,240 --> 00:22:26,880 Speaker 3: Ja, maar die kreeg dus al geen zetel meer. 416 00:22:26,900 --> 00:22:29,490 Speaker 2: Nee, maar toen bleek de Partij voor de Dieren die 417 00:22:29,530 --> 00:22:37,240 Speaker 2: restzetel te winnen. Ik heb er heel veel vragen bij. 418 00:22:37,300 --> 00:22:38,600 Speaker 3: Ja, dit is toch nooit vertoond? 419 00:22:38,640 --> 00:22:41,899 Speaker 2: Nee, maar kennelijk mag het wel. Restzetels, die moet je 420 00:22:41,920 --> 00:22:42,380 Speaker 2: verdelen 421 00:22:42,859 --> 00:22:45,170 Speaker 2: Maar dat via een soort bingo-spel gaat, dat is volgens 422 00:22:45,190 --> 00:22:47,450 Speaker 2: mij een unicum. Maar goed, dat gaan we nog uitzoeken. 423 00:22:47,470 --> 00:22:51,590 Speaker 3: Waarschijnlijk dat het inderdaad uitkomt op een... Hoe zeg je dat? 424 00:22:51,609 --> 00:22:52,270 Speaker 2: Een balletje. 425 00:22:52,350 --> 00:22:54,010 Speaker 3: Een balletje, ja, gelijk spel.