1 00:00:05,920 --> 00:00:12,120 Speaker 1: Dit is een BNR-podcast. Nog zes dagen. Zo lang heeft 2 00:00:12,160 --> 00:00:16,239 Speaker 1: D66 de tijd om een nieuwe staatssecretaris van Financiën te vinden. 3 00:00:16,280 --> 00:00:20,480 Speaker 1: Gisteren trok Nathalie van Berkel aan de stutlatten... nadat onthullingen 4 00:00:20,520 --> 00:00:24,470 Speaker 1: kwamen over onjuistheden in haar cv. 23 februari moet het 5 00:00:24,510 --> 00:00:27,710 Speaker 1: kabinet Jetten op het bordet staan. Dus nu wordt er 6 00:00:27,730 --> 00:00:30,650 Speaker 1: naast haar gezocht naar een staatssecretaris van Financiën. En ondertussen 7 00:00:30,670 --> 00:00:33,250 Speaker 1: weten we ook dat Van Berkel stopt als kamerlid... want 8 00:00:33,269 --> 00:00:35,629 Speaker 1: dat heeft ze vanmiddag in een statement op X gemeld. 9 00:00:35,870 --> 00:00:39,710 Speaker 1: Hoe gaat de partij de zoektocht naar een nieuwe kandidaat aanpakken? 10 00:00:39,750 --> 00:00:45,559 Speaker 1: Dat bespreken we met Julia Wouters, oud-spindokter van de PvdA. Goedemiddag. 11 00:00:45,580 --> 00:00:46,360 Speaker 2: Goedemiddag. 12 00:00:46,400 --> 00:00:48,080 Speaker 1: Het zat er wel een beetje aan te komen dat 13 00:00:48,100 --> 00:00:49,520 Speaker 1: Van Berkel ging stoppen als Kamerlid. 14 00:00:50,760 --> 00:00:54,700 Speaker 2: Nou, dat raakte mij toch wel weer. Want op zich, 15 00:00:54,740 --> 00:00:57,800 Speaker 2: als Kamerlid ben je gewoon volksvertegenwoordiger. En je mag zelfs 16 00:00:57,820 --> 00:01:01,140 Speaker 2: een strafblad hebben. Je mag zelfs ervan verdacht worden dat 17 00:01:01,180 --> 00:01:04,330 Speaker 2: je eigen vrouw verkracht hebt. En gewoon aanblijven als Kamerlid. 18 00:01:04,340 --> 00:01:08,630 Speaker 2: Dus als Kamerlid ligt een stuk lager dan als staatssecretaris 19 00:01:08,670 --> 00:01:12,270 Speaker 2: of minister. Dus ze had gewoon aan kunnen blijven. Maar 20 00:01:12,330 --> 00:01:15,380 Speaker 2: ik kan me goed voorstellen dat ze dacht... waar ben 21 00:01:15,420 --> 00:01:17,980 Speaker 2: ik in beland? Dit is toch niet waar ik me 22 00:01:18,000 --> 00:01:20,100 Speaker 2: prettig bij voel? Ik ga weer eens wat anders doen. 23 00:01:20,140 --> 00:01:22,340 Speaker 1: Ja, want je kunt natuurlijk wel voorzien dat daar in 24 00:01:22,380 --> 00:01:24,870 Speaker 1: elk geval... in de eerste tijd veel grappen of opmerkingen 25 00:01:24,910 --> 00:01:26,190 Speaker 1: over worden gemaakt, toch 26 00:01:26,750 --> 00:01:29,610 Speaker 2: Ja, kijk, het vervelende is dat we ons dat niet realiseren. 27 00:01:29,650 --> 00:01:33,550 Speaker 2: Maar dit soort dingen komen natuurlijk overal voor. Maar als 28 00:01:33,590 --> 00:01:37,190 Speaker 2: er zoiets gebeurt in de politiek... ten eerste ligt de 29 00:01:37,230 --> 00:01:40,869 Speaker 2: lat hoger, je moet aan... Van alles en nog wat voldoen. 30 00:01:40,910 --> 00:01:44,150 Speaker 2: Maar het gaat ook allemaal zo in de totale openbaarheid. 31 00:01:44,170 --> 00:01:47,050 Speaker 2: We hebben het er al met z'n allen twee dagen over. 32 00:01:47,090 --> 00:01:50,610 Speaker 2: En we vergeten af en toe dat dit gewoon ook een... 33 00:01:49,780 --> 00:01:53,280 Speaker 2: een zeer competente vrouw is met een prachtige staat van dienst... 34 00:01:52,960 --> 00:01:55,420 Speaker 2: die allang heeft bewezen dat, of ze nou wel of 35 00:01:55,440 --> 00:01:59,040 Speaker 2: niet die diploma's had... dat ze gewoon goed functioneert. En 36 00:01:59,060 --> 00:02:01,900 Speaker 2: daar hebben we het dan massaal over. En dan gaat 37 00:02:01,920 --> 00:02:03,940 Speaker 2: het op de sociale media er natuurlijk ook heel hard 38 00:02:03,980 --> 00:02:07,590 Speaker 2: aan toe. Dus er wordt nu... al allemaal opmerkingen gemaakt... 39 00:02:07,330 --> 00:02:12,360 Speaker 2: of ze dan ook wel af zal zien van haar wachtgeld. Ja, 40 00:02:12,389 --> 00:02:13,339 Speaker 2: ga er maar aan staan. 41 00:02:13,380 --> 00:02:16,780 Speaker 3: Maar zij zou staatssecretaris van Financiën worden... ook belast met 42 00:02:16,820 --> 00:02:20,460 Speaker 3: de belasting. En we weten natuurlijk allemaal wat er gebeurt... 43 00:02:20,220 --> 00:02:23,000 Speaker 3: als je een klein foutje maakt op je belastingformulier. Daar 44 00:02:23,020 --> 00:02:27,360 Speaker 3: hebben we allemaal een collectief trauma aan overgehouden... na het toeslagenschandaal. 45 00:02:27,380 --> 00:02:31,380 Speaker 3: Dus in die functie moet je van onbesproken gedrag zijn. 46 00:02:33,240 --> 00:02:36,960 Speaker 2: Nou, kijk, ik maak echt een verschil tussen staatssecretaris minister 47 00:02:37,000 --> 00:02:40,299 Speaker 2: en kamerlid. Ik vind als staatssecretaris en minister is het 48 00:02:40,360 --> 00:02:45,370 Speaker 2: heel erg belangrijk dat je zorgvuldig met feiten omgaat, zeker 49 00:02:45,389 --> 00:02:48,829 Speaker 2: in deze tijd, waarin steeds meer politici daar de kantjes 50 00:02:48,870 --> 00:02:51,910 Speaker 2: van aflopen en het niet zo nauw nemen met de waarheid. 51 00:02:51,930 --> 00:02:57,960 Speaker 2: Dus dat zijn niet meer... te handhaven als staatssecretaris was, 52 00:02:58,000 --> 00:03:00,340 Speaker 2: dat snap ik heel goed. En ik denk ook dat 53 00:03:00,380 --> 00:03:03,660 Speaker 2: ze de enige juiste beslissing heeft genomen... om zich in 54 00:03:03,700 --> 00:03:08,480 Speaker 2: die hoedanigheid terug te trekken. Je verwacht inderdaad dat we 55 00:03:08,520 --> 00:03:12,720 Speaker 2: allemaal onze belastingaangifte... heel keurig netjes invullen. Dan kan je 56 00:03:12,760 --> 00:03:16,200 Speaker 2: dat niet van ons als burgers en inwoners van dit 57 00:03:16,240 --> 00:03:18,900 Speaker 2: land vragen... als je het zelf niet zo neemt met 58 00:03:18,919 --> 00:03:24,169 Speaker 2: de feitjes. Toen ik gisteren de Volkskrant pakte... dan wist 59 00:03:24,190 --> 00:03:25,510 Speaker 2: ik al dat ze het eind van de dag niet 60 00:03:25,530 --> 00:03:29,310 Speaker 2: zou gaan halen. Zo gaat het in de beeldvorming. In 61 00:03:29,350 --> 00:03:33,310 Speaker 2: Politiek Den Haag doet het er niet meer zo heel 62 00:03:33,330 --> 00:03:35,640 Speaker 2: veel toe... waar je nou over gelogen hebt, maar gewoon 63 00:03:35,680 --> 00:03:41,480 Speaker 2: dat je gelogen hebt. Dus ik maak echt een duidelijk onderscheid... 64 00:03:40,980 --> 00:03:42,020 Speaker 2: dat ze teruggetreden 65 00:03:42,080 --> 00:03:42,160 Speaker 1: als 66 00:03:42,180 --> 00:03:43,880 Speaker 2: staatssecretaris lijkt me nogal wie dus. 67 00:03:43,920 --> 00:03:45,940 Speaker 1: Het is ook nooit zo dat iemand zegt... ik ben 68 00:03:45,970 --> 00:03:48,710 Speaker 1: vergeten te vermelden dat ik cum laude ben afgestudeerd... want 69 00:03:48,750 --> 00:03:50,630 Speaker 1: ik had op mijn cv per ongeluk staan dat ik 70 00:03:50,650 --> 00:03:55,660 Speaker 1: alleen maar hbo heb gedaan. Het is altijd dat mensen 71 00:03:55,700 --> 00:03:59,100 Speaker 1: zichzelf groter hebben gemaakt. Waar komt die verleiding in Politiek 72 00:03:59,140 --> 00:04:03,170 Speaker 1: Den Haag dan vandaan? Nou... Altijd. Ik bedoel, dat doen 73 00:04:03,190 --> 00:04:04,690 Speaker 1: ze er niet zo heel vaak voor. Maar de gevallen 74 00:04:04,730 --> 00:04:09,910 Speaker 1: die we kennen, ging het om een fout in de cv... 75 00:04:08,470 --> 00:04:10,090 Speaker 1: die het mooier deed lijken dan het was. 76 00:04:11,070 --> 00:04:14,350 Speaker 2: Ja, ik denk dat al onze cv'en onszelf iets mooier 77 00:04:14,370 --> 00:04:17,810 Speaker 2: maken dan dat we zijn. Daar doelen cv'en op. Ik 78 00:04:17,830 --> 00:04:19,729 Speaker 2: heb zelf ooit het advies gekregen dat je nooit... als 79 00:04:19,750 --> 00:04:22,640 Speaker 2: je ergens een klus van een half jaar hebt gedaan... 80 00:04:21,920 --> 00:04:24,200 Speaker 2: de maanden erbij moet zetten, maar gewoon alleen het jaartal. 81 00:04:24,220 --> 00:04:26,160 Speaker 2: Dan denken mensen dat je daar een heel jaar hebt gedaan. 82 00:04:26,180 --> 00:04:28,320 Speaker 2: Daar zitten natuurlijk grenzen aan. Als je zegt dat je 83 00:04:28,339 --> 00:04:32,979 Speaker 2: iets gestudeerd hebt... wat je helemaal niet gestudeerd hebt... 84 00:04:32,180 --> 00:04:34,589 Speaker 1: Heb je ook maar een half jaar voor de PvdA gewerkt, Julia? Ja. 85 00:04:35,850 --> 00:04:41,670 Speaker 2: Nee, twaalf en een half jaar. Maar ik bedoel, dat 86 00:04:41,730 --> 00:04:45,040 Speaker 2: er dingen in de politiek gebeuren... het is net het 87 00:04:45,060 --> 00:04:46,520 Speaker 2: gewone leven. Nee, dat 88 00:04:46,600 --> 00:04:51,380 Speaker 1: snap ik wel, maar wij hadden het even over Lisbeth. 89 00:04:51,420 --> 00:04:54,420 Speaker 1: Waarom voel je je de neiging om dan... 90 00:04:54,690 --> 00:04:56,050 Speaker 3: Ja, of de noodzaak kennelijk. 91 00:04:56,150 --> 00:04:56,750 Speaker 1: De noodzaak, ja. 92 00:04:57,910 --> 00:05:01,089 Speaker 2: Nou, ik vermoed eigenlijk dat deze noodzaak... om zichzelf groter 93 00:05:01,110 --> 00:05:03,490 Speaker 2: te maken dan ze is... al veel eerder in haar 94 00:05:03,510 --> 00:05:08,500 Speaker 2: carrière is gebeurd. Dat ze gewoon zichzelf moest verkopen en 95 00:05:08,540 --> 00:05:11,780 Speaker 2: een kans moest krijgen. En op welk moment ga je 96 00:05:11,800 --> 00:05:13,980 Speaker 2: dan zeggen dat je hebt gejokt? Dat is een beetje 97 00:05:14,000 --> 00:05:16,810 Speaker 2: het probleem. En in de politiek wordt dat dan... En 98 00:05:16,820 --> 00:05:18,550 Speaker 2: dat is ook goed, hè? Dus dat wordt door de 99 00:05:18,570 --> 00:05:22,890 Speaker 2: journalistiek dan genadeloos opmaskerd. En wat je ziet, is dat 100 00:05:22,930 --> 00:05:26,410 Speaker 2: wat ze vooral heeft gedaan... als ze nou meteen had toegegeven... 101 00:05:26,150 --> 00:05:28,200 Speaker 2: dat ze het allemaal wat mooier had voorgedaan. Maar ze 102 00:05:28,240 --> 00:05:31,120 Speaker 2: is met de journalist van de Volkskrant... tot drie keer 103 00:05:31,140 --> 00:05:34,310 Speaker 2: toe weer met nieuwe feitjes... die dan ook weer niet 104 00:05:34,330 --> 00:05:37,450 Speaker 2: blijken te kloppen. Kijk, dan is Gwen in een halve stap, 105 00:05:37,470 --> 00:05:38,350 Speaker 2: denk ik. Ja, ja. 106 00:05:40,660 --> 00:05:43,500 Speaker 3: En Julia, over zes dagen... dan zou er toch een 107 00:05:43,520 --> 00:05:48,190 Speaker 3: nieuw kabinet op het bordes moeten staan. Een nieuwe Kamerlid 108 00:05:48,230 --> 00:05:50,350 Speaker 3: is makkelijker gevonden... want dan ga je gewoon naar de 109 00:05:50,370 --> 00:05:54,370 Speaker 3: volgende op de lijst. Maar een nieuwe staatssecretaris... is dat 110 00:05:54,390 --> 00:05:57,510 Speaker 3: nou lastig in zes dagen, iemand vinden? Lijkt mij wel. 111 00:05:57,570 --> 00:05:59,800 Speaker 2: Dat is wel lastig, maar dat is ook te doen. 112 00:05:59,830 --> 00:06:05,560 Speaker 2: Want partijen hebben meestal gewoon een longlist... van mensen die 113 00:06:05,600 --> 00:06:12,110 Speaker 2: ze geschikt lijken... dat er een minister of een staatssecretaris... 114 00:06:11,130 --> 00:06:15,609 Speaker 2: twee dagen van tevoren weet opeens... dat die functie voor 115 00:06:15,650 --> 00:06:19,440 Speaker 2: haar of hem open ligt. Dus ja, ik weet uit 116 00:06:19,460 --> 00:06:25,369 Speaker 2: mijn eigen tijd... toen het kabinet Rutte-Asscher gevormd werd... Jetta 117 00:06:25,390 --> 00:06:27,950 Speaker 2: Kleinsma twee dagen van tevoren hoorde... of misschien zelfs de 118 00:06:27,990 --> 00:06:31,190 Speaker 2: avond van tevoren... dat zij de staatssecretaris werd. Het is 119 00:06:31,250 --> 00:06:33,539 Speaker 2: altijd een puzzeltje en het is heel jammer... als het 120 00:06:33,580 --> 00:06:36,480 Speaker 2: zo in openbaarheid mislukt. Ja, maar 121 00:06:36,520 --> 00:06:39,279 Speaker 1: dat hebben ze ook wel een beetje zo veroorzaakt misschien... 122 00:06:38,940 --> 00:06:43,089 Speaker 1: door die namen naar buiten te brengen, partij voor partij. 123 00:06:43,589 --> 00:06:45,030 Speaker 1: Toen waren ze dus nog niet gecheckt. 124 00:06:46,130 --> 00:06:50,050 Speaker 2: Nee, en je weet ook altijd wel... journalisten kunnen beter 125 00:06:50,089 --> 00:06:56,029 Speaker 2: checken soms dan de AIVD. Dus dit risico loop je allemaal. 126 00:06:56,130 --> 00:06:58,370 Speaker 2: Ik weet niet of jullie dat nog kunnen herinneren... maar 127 00:06:58,390 --> 00:07:05,500 Speaker 2: Filomena Bijlhout, die was vijf uur staatssecretaris... toen er een 128 00:07:05,540 --> 00:07:12,790 Speaker 2: foto van haar in Surinaamse militaire kledij verscheen... En die 129 00:07:12,810 --> 00:07:19,470 Speaker 2: moest toen alsnog aftreden. Ja. Dit soort dingen, het gebeurt. 130 00:07:19,510 --> 00:07:23,420 Speaker 1: Maar goed, er moet dus nu wel dringend iemand gevonden worden... 131 00:07:23,180 --> 00:07:29,160 Speaker 1: voor deze eervolle post van hoofdbelasting. Ja, D66 zal een 132 00:07:29,200 --> 00:07:33,050 Speaker 1: shortlist hebben, zeg jij. Dus die mensen worden dan nu benaderd, 133 00:07:33,060 --> 00:07:35,190 Speaker 1: wordt er nog over vergaderd. Hoe gaat het, hoe snel 134 00:07:35,210 --> 00:07:35,810 Speaker 1: kan dit rond zijn? 135 00:07:36,650 --> 00:07:39,850 Speaker 2: In een hele kleine kring wordt dat bepaald. En er 136 00:07:39,870 --> 00:07:42,330 Speaker 2: wordt nu naars te gebeld en gepuzzeld. Het kan ook 137 00:07:42,370 --> 00:07:44,790 Speaker 2: nog dat er een hele goede kandidaat is. Niet voor 138 00:07:44,810 --> 00:07:48,520 Speaker 2: deze post, maar dat er een shuffle gemaakt wordt. Ik 139 00:07:48,540 --> 00:07:50,960 Speaker 2: heb er alle vertrouwen in dat het goed komt. Zeker 140 00:07:51,000 --> 00:07:54,980 Speaker 2: ook bij D66, want ik kijk vaak met... Dit is 141 00:07:55,000 --> 00:07:58,480 Speaker 2: dus misgegaan, maar ik kijk vaak jaloers naar hun scouting. 142 00:07:58,520 --> 00:08:02,890 Speaker 2: Zij hebben toch elke keer weer verrassende mensen die ze weten... 143 00:08:04,190 --> 00:08:07,330 Speaker 2: zover te krijgen om een glansrijke carrière even op een 144 00:08:07,350 --> 00:08:10,970 Speaker 2: zijspoor te zetten... om de politiek in te gaan. Wat 145 00:08:11,010 --> 00:08:14,930 Speaker 2: ik extra droevig vind, is waar ik D66 ook om bewonder... 146 00:08:14,470 --> 00:08:17,000 Speaker 2: is dat het ze vaak lukt om imposante vrouwen te 147 00:08:17,020 --> 00:08:19,180 Speaker 2: strikken voor de politiek. En dat de lief van Berkels 148 00:08:19,220 --> 00:08:22,450 Speaker 2: dan ook nog eens een imposante vrouw van kleur... Nu 149 00:08:22,490 --> 00:08:27,550 Speaker 2: is Jessicus de enige persoon van kleur in dit hele kabinet. Ja, 150 00:08:27,570 --> 00:08:30,750 Speaker 2: dat vind ik in 2026 toch wel heel jammer. En of 151 00:08:30,770 --> 00:08:34,420 Speaker 2: het D66 nog gaat lukken om op die korte termijn... 152 00:08:34,000 --> 00:08:40,220 Speaker 2: onder deze omstandigheden nog een nieuw persoon van kleur te vinden... 153 00:08:39,679 --> 00:08:43,360 Speaker 2: dat lijkt me dan... Die spoeling is wat duurder natuurlijk. 154 00:08:43,390 --> 00:08:48,840 Speaker 3: Maar sowieso, die shortlist waar dan nu over gesproken wordt... 155 00:08:48,320 --> 00:08:50,540 Speaker 3: in zes dagen kun je misschien best het eens worden... 156 00:08:50,360 --> 00:08:53,440 Speaker 3: over degene van je voorkeur. En diegene moet het dan 157 00:08:53,460 --> 00:08:56,040 Speaker 3: ook willen natuurlijk. Maar kun je die dan ook nog checken, 158 00:08:56,090 --> 00:08:57,030 Speaker 3: helemaal 159 00:08:57,990 --> 00:09:02,090 Speaker 2: Dat moet met een ontzettende bloedspoed gebeuren. Maar dat kan. 160 00:09:02,130 --> 00:09:03,809 Speaker 2: En dan kan je er ook nog steeds weer foutjes 161 00:09:03,850 --> 00:09:08,870 Speaker 2: in maken. Er zijn natuurlijk maar heel weinig beroepsgroepen... waar 162 00:09:08,890 --> 00:09:11,679 Speaker 2: de sollicitatieprocedure zo idioot is 163 00:09:12,530 --> 00:09:16,200 Speaker 1: Het is een heel klein clubje die bepaalt wie dit wordt. 164 00:09:16,360 --> 00:09:18,780 Speaker 1: Of wie er benaderd wordt in elk geval. Wie zijn 165 00:09:18,820 --> 00:09:21,089 Speaker 1: dat dan over het algemeen? De partijleider zelf ook? 166 00:09:21,740 --> 00:09:24,000 Speaker 2: Ja, en ik weet niet hoe dat bij D66 is, 167 00:09:24,020 --> 00:09:28,189 Speaker 2: maar de partijleider... maar ook een kleine scoutingscommissie waarschijnlijk... dat 168 00:09:28,210 --> 00:09:33,070 Speaker 2: moet in hele kleine kring, omdat je iemand moet kunnen polsen... 169 00:09:32,670 --> 00:09:36,180 Speaker 2: en die daarna weer afbellen. En dat moet zonder schade 170 00:09:36,220 --> 00:09:41,360 Speaker 2: aan dienst... Ja, het is niet leuk als mensen weten 171 00:09:41,380 --> 00:09:44,080 Speaker 2: dat je... Ja, niet alleen reputatie, maar je hebt een 172 00:09:44,100 --> 00:09:46,970 Speaker 2: goede baan. Je zoekt iemand van een bepaald kaliber. Dus 173 00:09:46,990 --> 00:09:49,470 Speaker 2: dat zijn meestal mensen die niet thuis hun nagels zitten 174 00:09:49,490 --> 00:09:52,670 Speaker 2: te veilen. En die vraag je dan om de politiek 175 00:09:52,690 --> 00:09:54,310 Speaker 2: in te gaan. En als het dan niet gebeurt, dan 176 00:09:54,330 --> 00:09:58,540 Speaker 2: wil je niet dat jouw dat je eigenlijk al met 177 00:09:58,600 --> 00:10:03,260 Speaker 2: één been buiten de deur stond. Dus als het om 178 00:10:03,280 --> 00:10:05,830 Speaker 2: mensen gaat, moet het allemaal heel vertrouwelijk gebeuren. En pas 179 00:10:05,850 --> 00:10:08,490 Speaker 2: als je zeker weet dat iemand het woord wordt, het bekend. 180 00:10:08,510 --> 00:10:11,790 Speaker 3: Het was toch ook met de nummer twee van de GroenLinks-PvdA... 181 00:10:11,830 --> 00:10:15,989 Speaker 3: die daarvan lekte uit dat zij al gesolliciteerd had... als 182 00:10:16,030 --> 00:10:18,130 Speaker 3: burgemeester van Tilburg tijdens de campagne 183 00:10:18,610 --> 00:10:19,550 Speaker 2: Ja, dat is inderdaad pijnlijk 184 00:10:20,710 --> 00:10:23,650 Speaker 2: Ja, en het is ook echt heel ingewikkeld... omdat ik 185 00:10:23,690 --> 00:10:26,110 Speaker 2: geef je op een briefje dat er heel veel mensen... 186 00:10:25,790 --> 00:10:28,059 Speaker 2: die ergens op een plek zitten waar ze als onmisbaar 187 00:10:28,080 --> 00:10:31,599 Speaker 2: gezien worden... of waar ze toezeggingen hebben gedaan... hebben gesolliciteerd 188 00:10:31,620 --> 00:10:36,670 Speaker 2: om burgemeester te worden. Je moet dat soort sollicitaties gewoon 189 00:10:36,710 --> 00:10:40,120 Speaker 2: in totaal vertrouwen kunnen doen... dat niemand erachter komt als 190 00:10:40,130 --> 00:10:44,200 Speaker 2: het niet lukt. En dat geldt ook voor dit soort posities. 191 00:10:44,240 --> 00:10:46,850 Speaker 2: In totale discretie. Dus dank je wel, Julia 192 00:10:46,880 --> 00:10:50,429 Speaker 3: Wouters. Autopolitiek adviseur in de PvdA.