1
00:00:04,360 --> 00:00:12,820
Speaker 1: Dag,

2
00:00:12,860 --> 00:00:14,920
Speaker 2: fijn dat je luistert. Nieuws om mee thuis te komen

3
00:00:14,940 --> 00:00:18,450
Speaker 2: is dit. Defensie leidt ruim duizend drone-experts op. De eerste

4
00:00:18,470 --> 00:00:22,450
Speaker 2: deskundigen begonnen vandaag. Rusland zet een Nederlandse journalist het land uit.

5
00:00:22,489 --> 00:00:26,750
Speaker 2: Wat betekent dat voor de nieuwsvoorziening voor ons uit dat land?

6
00:00:26,770 --> 00:00:29,590
Speaker 2: Maar we beginnen met een nieuw dreigerband van president Trump.

7
00:00:31,100 --> 00:00:34,870
Speaker 3: Ja, want Trump zegt, quote, sterk te overwegen de Verenigde

8
00:00:34,890 --> 00:00:37,350
Speaker 3: Staten terug te trekken uit de NAVO. Dat zei hij

9
00:00:37,370 --> 00:00:40,250
Speaker 3: vandaag tegen de Britse krant The Telegraph. En volgens Trump

10
00:00:40,270 --> 00:00:43,519
Speaker 3: hebben de andere NAVO-landen de VS te weinig geholpen in

11
00:00:43,550 --> 00:00:47,419
Speaker 3: zijn oorlog tegen Iran. Europa-correspondent Stefan de Vries is bij ons.

12
00:00:47,440 --> 00:00:48,080
Speaker 3: Hi Stefan

13
00:00:48,720 --> 00:00:49,640
Speaker 4: Hi Lisbeth.

14
00:00:49,680 --> 00:00:52,800
Speaker 3: Ja, weer een uitspraak van Trump over de NAVO. Hoe

15
00:00:52,840 --> 00:00:53,950
Speaker 3: is dat gevallen in Europa?

16
00:00:54,910 --> 00:00:59,150
Speaker 4: Ja, nou ja, Frankrijk, Duitsland en Polen halen eigenlijk de

17
00:00:59,190 --> 00:01:02,790
Speaker 4: schouders op. Want ja, dit is niet nieuw. Dit heeft

18
00:01:02,830 --> 00:01:05,429
Speaker 4: Trump natuurlijk al vaker gezegd. Maar ja, het is nu

19
00:01:05,470 --> 00:01:09,020
Speaker 4: toch wel heel erg duidelijk... dat er iets aan het

20
00:01:09,060 --> 00:01:14,039
Speaker 4: schuiven is. Interessant genoeg gaf de Britse premier Keir Starmer...

21
00:01:13,480 --> 00:01:17,199
Speaker 4: een persconferentie, die stond al gepland. Maar hij kon daar

22
00:01:17,560 --> 00:01:20,780
Speaker 4: eigenlijk direct reageren... op de uitspraken van Donald Trump

23
00:01:21,170 --> 00:01:25,330
Speaker 5: Whatever the pressure... op mij en anderen, wat ook al

24
00:01:25,350 --> 00:01:29,910
Speaker 5: de ruis is... ik ga acteren in het Britse nationale interesse...

25
00:01:29,470 --> 00:01:32,090
Speaker 5: in alle beslissingen die ik maak. En daarom ben ik

26
00:01:32,130 --> 00:01:35,030
Speaker 5: absoluut duidelijk... dat dit niet onze oorlog is... en we

27
00:01:35,050 --> 00:01:37,520
Speaker 5: gaan er niet in worden gedraaid. Maar ik ben ook

28
00:01:37,560 --> 00:01:40,699
Speaker 5: duidelijk dat als het gaat om... defensie en veiligheid... en

29
00:01:40,720 --> 00:01:43,460
Speaker 5: onze economische toekomst... we moeten dichter bij Europa.

30
00:01:45,610 --> 00:01:50,170
Speaker 4: Ja, de Britten dus weer in de armen van Europa gedreven.

31
00:01:50,210 --> 00:01:53,750
Speaker 4: Donald Trump heeft magische krachten, kan misschien Brexit ongedaan maken.

32
00:01:53,770 --> 00:01:56,870
Speaker 4: Maar goed, zover is het niet. Ook de Europese Commissie

33
00:01:56,910 --> 00:02:00,050
Speaker 4: reageerde via een woordvoerder... en die commissie zei dat de

34
00:02:00,090 --> 00:02:04,210
Speaker 4: NAVO cruciaal is voor de veiligheid van de EU. Ja,

35
00:02:04,230 --> 00:02:07,030
Speaker 4: daar hoor je toch eigenlijk allemaal reacties van... het zal

36
00:02:07,070 --> 00:02:08,049
Speaker 4: wel niet zo'n vaart

37
00:02:08,090 --> 00:02:08,470
Speaker 5: lopen,

38
00:02:08,490 --> 00:02:12,920
Speaker 4: de NAVO blijft belangrijk voor onze defensie... Maar ja, het

39
00:02:12,960 --> 00:02:16,880
Speaker 4: is ook een beetje toch nog een ontkenningsfase hoor, heb

40
00:02:16,919 --> 00:02:19,660
Speaker 4: ik de indruk. Het idee dat de Verenigde Staten echt

41
00:02:19,700 --> 00:02:23,040
Speaker 4: uit de NAVO zullen stappen lijkt in de hoofden in

42
00:02:23,060 --> 00:02:26,640
Speaker 4: ieder geval van de Europese leiders onmogelijk. Maar op een

43
00:02:26,660 --> 00:02:30,440
Speaker 4: gegeven moment moet je natuurlijk denken dat dit toch serieus

44
00:02:30,490 --> 00:02:31,030
Speaker 4: kan gaan worden.

45
00:02:31,060 --> 00:02:32,310
Speaker 3: Ja, want hoe is dat in jouw hoofd?

46
00:02:34,190 --> 00:02:37,290
Speaker 4: Sorry. Ja, in mijn hoofd. Ik zeg het al een

47
00:02:37,330 --> 00:02:41,570
Speaker 4: hele tijd. En natuurlijk op BNR hebben we daar heel

48
00:02:41,590 --> 00:02:43,830
Speaker 4: veel aan gedaan. Aan wat er aan de hand is

49
00:02:43,870 --> 00:02:47,370
Speaker 4: in de NAVO. Het is klaar met de NAVO. De

50
00:02:47,410 --> 00:02:52,049
Speaker 4: transatlantische band is dood. Dat is heel pijnlijk om toe

51
00:02:52,070 --> 00:02:55,810
Speaker 4: te geven. Je kan het nog lang ontkennen. Je kunt zeggen, ja,

52
00:02:55,830 --> 00:02:59,309
Speaker 4: voor de Amerikanen is de NAVO ook belangrijk... Maar er

53
00:02:59,350 --> 00:03:03,919
Speaker 4: is echt iets fundamenteels veranderd. En daar moet je natuurlijk

54
00:03:03,940 --> 00:03:07,300
Speaker 4: een antwoord op vinden, eigenlijk. Niet bij de pakken neerzitten,

55
00:03:07,840 --> 00:03:11,360
Speaker 4: ook niet treuren. Maar echt gaan werken aan een gezamenlijke

56
00:03:11,380 --> 00:03:15,220
Speaker 4: Europese defensie. Dat kan eventueel met de Canadezen, met de Japanners.

57
00:03:15,260 --> 00:03:18,990
Speaker 4: Maar toch echt een hele andere veiligheidsstrategie... dan we de

58
00:03:19,030 --> 00:03:21,310
Speaker 4: afgelopen tachtig jaar gewend zijn geweest.

59
00:03:21,370 --> 00:03:25,170
Speaker 3: Ja, want... Als Amerika de NAVO verlaat, dat betekent voor

60
00:03:25,210 --> 00:03:27,780
Speaker 3: Europa ten eerste... dat er een soort hele sterke Europese

61
00:03:27,790 --> 00:03:30,800
Speaker 3: gezamenlijke defensie... opgetuigd moet worden, kan ik me voorstellen.

62
00:03:31,690 --> 00:03:35,990
Speaker 4: Ja, dat zie je natuurlijk nu al. Het gebeurt te traag.

63
00:03:36,030 --> 00:03:39,330
Speaker 4: Maar ook weer vandaag is de boodschap simpel. We kunnen

64
00:03:39,370 --> 00:03:44,130
Speaker 4: niet langer rekenen op Amerika... zoals we dat hebben kunnen doen, automatisch.

65
00:03:44,190 --> 00:03:47,050
Speaker 4: En ja, dat is weer een signaal. We hebben het

66
00:03:47,070 --> 00:03:49,350
Speaker 4: steeds over wake-up calls... maar het lijkt wel alsof we

67
00:03:49,390 --> 00:03:54,090
Speaker 4: iedere keer weer op de snoezeknop drukken. Het is klaar.

68
00:03:54,170 --> 00:04:00,840
Speaker 4: En kleine maatregelen helpen niet meer. Allerlei bilaterale initiatieven zijn leuk.

69
00:04:00,880 --> 00:04:03,760
Speaker 4: Maar dat is ook niet genoeg. Er moet echt een

70
00:04:03,800 --> 00:04:08,160
Speaker 4: enorme Europese revolutie komen op dit gebied. Want het is duidelijk,

71
00:04:08,430 --> 00:04:11,610
Speaker 4: zelfs al blijft de VS bij de NAVO... Dit soort

72
00:04:11,630 --> 00:04:15,210
Speaker 4: dreigementen keer op keer... daar kun je niet meer je

73
00:04:15,250 --> 00:04:17,470
Speaker 4: veiligheidsbeleid op aanpassen.

74
00:04:17,529 --> 00:04:19,870
Speaker 3: En dat geluid over die NAVO, dat komt vooral wel

75
00:04:19,910 --> 00:04:23,060
Speaker 3: van Trump. Maar de laatste weken hebben ook meer NAVO-bondgenoten...

76
00:04:23,100 --> 00:04:26,700
Speaker 3: zich tegen Trump gekeerd. Spanje sluit het luchtruim voor toestellen

77
00:04:26,720 --> 00:04:31,980
Speaker 3: van het Amerikaanse leger. Italië laat geen Amerikaanse vliegtuigen meer landen...

78
00:04:31,240 --> 00:04:35,529
Speaker 3: op een militaire basis in Sicilië, op Sicilië. Dus ja,

79
00:04:35,589 --> 00:04:37,690
Speaker 3: iedereen kijkt weer naar Mark Rutte, kan ik me voorstellen.

80
00:04:37,730 --> 00:04:40,960
Speaker 3: De NAVO-chef. Is dit dan te lijmen? Of moet hij

81
00:04:41,000 --> 00:04:42,810
Speaker 3: ook zich realiseren dat het klaar is?

82
00:04:43,610 --> 00:04:46,490
Speaker 4: Nou, Rutte zit in een bijna onmogelijke positie. Die durft

83
00:04:46,510 --> 00:04:50,430
Speaker 4: natuurlijk niet toe te geven dat de NAVO zoals die

84
00:04:50,450 --> 00:04:55,950
Speaker 4: nu bestaat... toch wel in levensgevaar is eigenlijk. Hij wordt

85
00:04:55,970 --> 00:04:58,570
Speaker 4: ook steeds meer bekritiseerd... omdat hij Trump te veel naar

86
00:04:58,600 --> 00:05:02,120
Speaker 4: de mond praat. Het kost hem wat geloofwaardigheid bij de

87
00:05:02,140 --> 00:05:09,420
Speaker 4: Europese bondgenoten. Dus er wordt natuurlijk wel naar gekeken of

88
00:05:09,460 --> 00:05:13,839
Speaker 4: het te lijmen valt... De scherven zijn er wel. In

89
00:05:13,860 --> 00:05:16,940
Speaker 4: het Japans heb je kintsuki. Dat is het principe dat

90
00:05:16,960 --> 00:05:18,980
Speaker 4: je gebroken aardewerk

91
00:05:19,020 --> 00:05:19,799
Speaker 1: lijmt

92
00:05:20,620 --> 00:05:21,219
Speaker 4: Met goud

93
00:05:21,640 --> 00:05:24,529
Speaker 4: En dat is dan de schoonheid van de breuk. Misschien

94
00:05:24,550 --> 00:05:28,410
Speaker 4: kan dat nog. Misschien beheerst Mark Rutte ook de kunst

95
00:05:28,450 --> 00:05:32,870
Speaker 4: van kintsuki. Maar zijn positie is onmogelijk. Want iedere keer

96
00:05:32,910 --> 00:05:37,050
Speaker 4: weer goed praten wat Daddy zegt tegen de Europeanen. Terwijl

97
00:05:37,070 --> 00:05:39,839
Speaker 4: de Europeanen nu toch echt wel... Er genoeg van beginnen

98
00:05:39,880 --> 00:05:42,880
Speaker 4: te krijgen. Het lijkt me een enorm

99
00:05:42,920 --> 00:05:44,560
Speaker 3: lastige positie. Onmogelijk

100
00:05:45,360 --> 00:05:48,080
Speaker 3: Is heel anders nog, Stefan. Er lijkt eindelijk een ei

101
00:05:48,120 --> 00:05:51,320
Speaker 3: gelegd te zijn in Brussel... over de EU-lening voor Oekraïne.

102
00:05:52,360 --> 00:05:56,210
Speaker 4: Ja, nog niet helemaal. Het probleem is natuurlijk dat die

103
00:05:56,250 --> 00:05:59,190
Speaker 4: lening die vorig jaar werd besloten door alle lidstaten ineens

104
00:05:59,210 --> 00:06:04,750
Speaker 4: geblokkeerd wordt door Hongarije. Het gaat om 90 miljard euro. Daar

105
00:06:04,770 --> 00:06:07,940
Speaker 4: moet nu iets voor gevonden worden, want zolang Hongarije blokkeert

106
00:06:07,960 --> 00:06:10,619
Speaker 4: kan dat officieel niet. En daarom stelt de Europese Commissie

107
00:06:10,640 --> 00:06:14,670
Speaker 4: nu voor om 45 miljard euro uit te betalen... Dat is

108
00:06:14,690 --> 00:06:19,340
Speaker 4: dus de helft. En daarvan is 28 miljard euro liefst bestemd...

109
00:06:19,020 --> 00:06:23,169
Speaker 4: voor de Oekraïnse drone-industrie. Dat zei Ursula von der Leyen vandaag.

110
00:06:23,230 --> 00:06:26,870
Speaker 4: Orbán wordt dus simpelweg... En er was ook nog een

111
00:06:26,910 --> 00:06:30,860
Speaker 4: ander belangrijk financieel signaal vandaag in Brussel. Dat is dat

112
00:06:30,890 --> 00:06:35,820
Speaker 4: de commissie 1,4 miljard euro overmaakt... uit de opbrengsten van de

113
00:06:35,839 --> 00:06:39,880
Speaker 4: bevroren Russische tegoeden. Een paar maanden geleden hadden we het erover...

114
00:06:39,720 --> 00:06:43,200
Speaker 4: dat die tegoeden misschien gebruikt zouden worden. Maar die leveren

115
00:06:43,220 --> 00:06:47,640
Speaker 4: ook geld op, rente. En ja, dat geld... Dat wordt

116
00:06:47,680 --> 00:06:51,740
Speaker 4: nu gebruikt, dat gaat rechtstreeks naar Oekraïne. Dus eigenlijk Poetin's

117
00:06:51,800 --> 00:06:54,950
Speaker 4: eigen kapitaal betaalt mee... aan de verdediging van het land

118
00:06:54,990 --> 00:06:55,310
Speaker 5: dat hij

119
00:06:55,330 --> 00:06:59,890
Speaker 4: binnenviel. Maar Oekraïne zal, denk ik, hoe dan ook die 90

120
00:07:00,170 --> 00:07:04,170
Speaker 4: miljard uiteindelijk krijgen... of Hongarije nu dwars blijft liggen of niet.

121
00:07:04,190 --> 00:07:07,180
Speaker 4: Het kan ook zijn dat eind volgende week Viktor Orbán

122
00:07:07,220 --> 00:07:10,760
Speaker 4: weg is. Er zijn dan verkiezingen in Hongarije. Zeer belangrijke

123
00:07:10,780 --> 00:07:14,160
Speaker 4: verkiezingen voor Europa. En als Orbán vertrekt, dan ziet de

124
00:07:14,180 --> 00:07:17,580
Speaker 4: wereld weer heel anders uit. Maar Oekraïne heeft dat geld nodig.

125
00:07:17,620 --> 00:07:21,040
Speaker 4: En daarom heeft de commissie nu besloten... om alvast 45 miljard

126
00:07:21,100 --> 00:07:22,620
Speaker 4: euro uit te betalen.

127
00:07:22,680 --> 00:07:26,080
Speaker 3: En die rente, die 1,2 miljard? 1,4 miljard. Hoeft daar dan

128
00:07:26,110 --> 00:07:27,410
Speaker 3: geen unanimiteit over te zijn?

129
00:07:30,360 --> 00:07:33,580
Speaker 4: Nee, dat is weer een andere constructie. Daar zijn de

130
00:07:33,600 --> 00:07:37,060
Speaker 4: lidstaten het al lang geleden over eens geworden. Dus dat

131
00:07:37,080 --> 00:07:37,440
Speaker 3: gaat dan

132
00:07:37,480 --> 00:07:39,550
Speaker 4: rechtstreeks naar Oekraïne.

133
00:07:39,560 --> 00:07:41,690
Speaker 3: Dank je wel, Stefan. En wil je meer horen, dan

134
00:07:41,710 --> 00:07:44,350
Speaker 3: ga je naar de podcast-app... en download je Make Europe

135
00:07:44,370 --> 00:07:45,630
Speaker 3: Great Again, de podcast.

136
00:07:50,760 --> 00:07:54,480
Speaker 2: Sinds vandaag heeft Nederland speciale drone-troepen. Deze troepen ondersteunen divisies

137
00:07:54,500 --> 00:07:57,820
Speaker 2: van de landmacht met hun expertise. In totaal zullen de

138
00:07:57,840 --> 00:08:01,860
Speaker 2: drone-troepen uit 1200 specialisten bestaan. De eerste daarvan zijn vandaag begonnen

139
00:08:01,880 --> 00:08:06,320
Speaker 2: in het Brabantse Oorschot. Brigade-generaal Jolant Dubbeldam is commandant van

140
00:08:06,370 --> 00:08:09,790
Speaker 2: de Task Force Drones. Welkom in de podcast en in

141
00:08:09,810 --> 00:08:13,450
Speaker 2: de uitzending. Dank u wel. Wat gaan deze mensen precies

142
00:08:13,470 --> 00:08:14,410
Speaker 2: doen in Oorschot?

143
00:08:16,330 --> 00:08:23,020
Speaker 6: Ja, deze mensen gaan zorgen dat de Nederlandse eenheden... veilig

144
00:08:23,060 --> 00:08:27,180
Speaker 6: kunnen opereren onder een veilige drone-dreiging. Eigenlijk wat je ziet

145
00:08:27,200 --> 00:08:30,780
Speaker 6: gebeuren in de Oekrine. En we geven ook drones aan

146
00:08:30,800 --> 00:08:34,440
Speaker 6: de eenheden op alle niveaus... om zelf effectiever en meer

147
00:08:34,480 --> 00:08:37,939
Speaker 6: gewestkracht te genereren. Dus het werkt twee kanten op. Aan

148
00:08:37,960 --> 00:08:40,160
Speaker 6: de ene kant bescherming... en aan de andere kant meer

149
00:08:40,200 --> 00:08:42,319
Speaker 6: effectiviteit voor de Nederlandse eenheden.

150
00:08:42,360 --> 00:08:45,740
Speaker 2: Maar ze besturen niet van daaruit de drones van Nederland...

151
00:08:47,940 --> 00:08:52,550
Speaker 6: Nee, het gaat echt over geïntegreerde eenheden. Bij de normale infanterieeenheden.

152
00:08:52,570 --> 00:08:56,370
Speaker 6: Dus als die zouden moeten ontplooien in de richting van Oost-Europa...

153
00:08:56,390 --> 00:09:01,410
Speaker 6: dan gaan daar geïntegreerd die drone-eenheden mee... om samen met

154
00:09:01,450 --> 00:09:04,109
Speaker 6: andere wapens geïntegreerd te vechten.

155
00:09:04,150 --> 00:09:07,340
Speaker 2: Ja, precies. En hun basis is dan eigenlijk min of

156
00:09:07,360 --> 00:09:09,600
Speaker 2: meer toevallig oorschot? Of is daar wel een reden voor

157
00:09:09,640 --> 00:09:10,120
Speaker 2: dat het daar is?

158
00:09:12,220 --> 00:09:15,120
Speaker 6: Nou ja, het is een van de grote landmachtkazernes. Het

159
00:09:15,140 --> 00:09:17,380
Speaker 6: had ook op een van de andere grote kazernes kunnen zijn.

160
00:09:17,400 --> 00:09:21,450
Speaker 6: Maar het is landmachtbreed. Dus het is voor alle gevechtsbrigades

161
00:09:21,470 --> 00:09:25,210
Speaker 6: van de Nederlandse landmacht. En het korps commandotroepen. Maar deze

162
00:09:25,230 --> 00:09:26,990
Speaker 6: locatie is gekozen omdat vandaag...

163
00:09:28,360 --> 00:09:30,880
Speaker 2: Ik ben geneigd om het dronepiloten te noemen... maar misschien

164
00:09:30,920 --> 00:09:33,900
Speaker 2: klopt dat niet helemaal... omdat er ook andere expertise wordt geleverd.

165
00:09:33,920 --> 00:09:34,020
Speaker 2: Niet

166
00:09:34,040 --> 00:09:40,140
Speaker 6: alleen het bestuur. De counterdronecapaciteiten die we opbouwen... dat zijn

167
00:09:40,160 --> 00:09:42,229
Speaker 6: ook andere middelen. Je kan natuurlijk een drone tegen een

168
00:09:42,250 --> 00:09:46,690
Speaker 6: drone inzetten... maar dat kan ook een kanonsysteem zijn... of

169
00:09:46,770 --> 00:09:48,709
Speaker 6: een jammer bijvoorbeeld.

170
00:09:48,730 --> 00:09:49,010
Speaker 2: U heeft er

171
00:09:49,130 --> 00:09:50,630
Speaker 6: uiteindelijk 1200 nodig.

172
00:09:50,670 --> 00:09:51,590
Speaker 2: Hoeveel daarvan heeft u al?

173
00:09:56,620 --> 00:10:02,880
Speaker 6: We hebben 1200 functies erbij gekregen, waarvan we 600 open hebben gezet,

174
00:10:03,740 --> 00:10:07,189
Speaker 6: zodat mensen daarop kunnen opteren. Op de eerste dag hebben

175
00:10:07,210 --> 00:10:11,069
Speaker 6: we er al 200, dus wat dat betreft gaan we goed.

176
00:10:11,110 --> 00:10:13,569
Speaker 6: De komende weken en maanden zullen we de rest vullen

177
00:10:14,270 --> 00:10:17,699
Speaker 2: Waarom zijn drones zo belangrijk voor Defensie geworden?

178
00:10:19,429 --> 00:10:21,860
Speaker 6: Ja, als we kijken naar wat er gebeurt in de Oekraïne,

179
00:10:21,880 --> 00:10:24,740
Speaker 6: maar eigenlijk daarvoor zag je het al in Kornokarabach, dat

180
00:10:24,780 --> 00:10:28,280
Speaker 6: het belang van drones in het gevecht is enorm toegenomen.

181
00:10:28,300 --> 00:10:32,160
Speaker 6: Op dit moment veroorzaken drones ongeveer 80% van de doden

182
00:10:32,179 --> 00:10:35,959
Speaker 6: en de gewonden in de oorlog in Oekraïne. En dat

183
00:10:35,980 --> 00:10:38,650
Speaker 6: betekent dat wij ons daar aan moeten passen.

184
00:10:40,370 --> 00:10:44,390
Speaker 2: Misschien voor het gevoel van het algemene publiek een beetje laat.

185
00:10:44,410 --> 00:10:47,189
Speaker 2: Die ontwikkeling is in Oekraïne in elk geval heel snel gegaan.

186
00:10:47,230 --> 00:10:50,230
Speaker 2: En daar hebben ze natuurlijk ook een hele eigen drone-industrie opgezet.

187
00:10:50,250 --> 00:10:52,630
Speaker 2: Zelfs zoveel expertise nu ook. Dat ze het snel voor

188
00:10:52,650 --> 00:10:56,199
Speaker 2: die kennis willen exporteren. Naar het Midden-Oosten bijvoorbeeld. Kunnen wij

189
00:10:56,220 --> 00:10:57,620
Speaker 2: daar een beetje mee meekomen inmiddels?

190
00:10:59,500 --> 00:11:01,800
Speaker 6: Ja, toch in de oorlog in de Oekraïne zie je

191
00:11:01,820 --> 00:11:04,890
Speaker 6: ook wel een shift daarin. Het begon vooral met de

192
00:11:04,910 --> 00:11:10,610
Speaker 6: traditionele middelen... zoals gevechtsvoertuigen en atjeriek. Archerie was nog 80%

193
00:11:11,030 --> 00:11:15,250
Speaker 6: verantwoordelijk voor de slachtoffers... in het begin van de oorlog.

194
00:11:15,290 --> 00:11:19,210
Speaker 6: En inderdaad, in de loop van het jaar is dat veranderd...

195
00:11:18,830 --> 00:11:24,450
Speaker 6: in 80% slachtoffers door drones. Wij hebben wel vijf jaar

196
00:11:24,470 --> 00:11:29,080
Speaker 6: geleden een initiatief gestart... waarbij eenheden kunnen experimenteren... of moeten

197
00:11:29,120 --> 00:11:32,940
Speaker 6: experimenteren met drones. Dus vandaar dat we nu ook al

198
00:11:32,960 --> 00:11:37,400
Speaker 6: de eerste 200 drone-operators hebben. Dus we hebben eenheden eigenlijk bottom-up...

199
00:11:37,929 --> 00:11:43,020
Speaker 6: geconfronteerd met drones. We hebben ze concepten laten uitwerken. En

200
00:11:43,059 --> 00:11:47,560
Speaker 6: eigenlijk wat we nu doen is een bevestiging van alles...

201
00:11:46,679 --> 00:11:48,650
Speaker 6: wat er door de eenheden bedacht is. Dat hebben we

202
00:11:48,670 --> 00:11:51,970
Speaker 6: samengevoegd in een concept counterdrone... en een

203
00:11:52,010 --> 00:11:52,370
Speaker 2: concept

204
00:11:52,390 --> 00:11:52,970
Speaker 6: drones.

205
00:11:53,010 --> 00:11:54,250
Speaker 2: En daarbij behoren de

206
00:11:54,290 --> 00:11:54,770
Speaker 6: functies.

207
00:11:54,830 --> 00:11:57,380
Speaker 2: En is dat ook in overleg met Oekraïne eigenlijk? Wordt

208
00:11:57,400 --> 00:11:58,600
Speaker 2: er samengewerkt? Er

209
00:11:58,679 --> 00:12:05,439
Speaker 6: is een enorme goede uitwisseling van kennis tussen Oekraïne en Nederland.

210
00:12:05,460 --> 00:12:05,480
Speaker 5: U

211
00:12:05,540 --> 00:12:09,160
Speaker 6: weet dat wij een van de grote sponsoren zijn van Oekraïne,

212
00:12:09,179 --> 00:12:12,729
Speaker 6: met name op het gebied van drones leveren. En er

213
00:12:12,750 --> 00:12:17,270
Speaker 6: zijn ook Nederlandse bedrijven, dronebedrijven... die actief zijn in de Oekraïne.

214
00:12:17,309 --> 00:12:19,600
Speaker 6: Onder andere ook door het Drone Line Initiative... van de

215
00:12:19,620 --> 00:12:22,160
Speaker 6: minister van Defensie vorig jaar. Dus er is een hele

216
00:12:22,179 --> 00:12:28,160
Speaker 6: intense uitwisseling van lessons learned... die wij kunnen toepassen op

217
00:12:28,200 --> 00:12:29,319
Speaker 6: onze organisatie.

218
00:12:29,380 --> 00:12:32,540
Speaker 2: U bent nog op zoek naar mensen, want niet iedereen

219
00:12:32,580 --> 00:12:35,660
Speaker 2: is al aan de slag. Wat moeten die mensen kunnen eigenlijk?

220
00:12:35,679 --> 00:12:37,160
Speaker 2: Waar werft u deze...

221
00:12:38,660 --> 00:12:41,200
Speaker 6: Ja, we hebben in eerste instantie de kans gegeven aan

222
00:12:41,220 --> 00:12:44,160
Speaker 6: wat wij doorstromers noemen, dus mensen die bij Defensie wensen

223
00:12:44,220 --> 00:12:47,610
Speaker 6: en de ambitie werken en de ambitie hebben om drone-operator

224
00:12:47,630 --> 00:12:53,150
Speaker 6: te worden. Daarna is er een badge beschikbaar voor dienjarigen,

225
00:12:53,170 --> 00:12:57,560
Speaker 6: dus de mensen die een dienjaar bij Defensie willen draaien.

226
00:12:58,610 --> 00:13:00,429
Speaker 6: En afhankelijk van de uitkomsten van die... dan denken we

227
00:13:00,470 --> 00:13:02,390
Speaker 6: al dat we een groot gedeelte van de functies gevuld hebben.

228
00:13:02,410 --> 00:13:02,530
Speaker 5: En de

229
00:13:02,590 --> 00:13:05,770
Speaker 6: rest wordt dan opengesteld. Wat je ziet is dat in

230
00:13:05,809 --> 00:13:10,090
Speaker 6: Nederland de VMBO's en MBO's al geïnteresseerd zijn... om droneopleidingen

231
00:13:10,110 --> 00:13:13,100
Speaker 6: te maken. Die benaderen ons ook om te kijken of

232
00:13:13,150 --> 00:13:16,849
Speaker 6: er ook stageplaatsen en functies bij ons zijn. Dus ik

233
00:13:16,890 --> 00:13:19,810
Speaker 6: denk dat die werving op zich wel goed zal lopen.

234
00:13:19,890 --> 00:13:22,570
Speaker 3: Ik heb nog een advies misschien. In de media zijn

235
00:13:22,610 --> 00:13:25,100
Speaker 3: ook heel veel mensen die al cameraman of vrouw zijn...

236
00:13:24,940 --> 00:13:28,720
Speaker 3: en zich dan hebben gespecialiseerd in het bedienen van drones.

237
00:13:28,960 --> 00:13:30,690
Speaker 3: Daar zou je ook nog kunnen kijken

238
00:13:31,610 --> 00:13:34,949
Speaker 6: Ja, er zijn enorm veel toepassingen van drones door de

239
00:13:34,970 --> 00:13:38,490
Speaker 6: hele maatschappij heen. En soms kiezen mensen dan voor om

240
00:13:38,510 --> 00:13:42,630
Speaker 6: dat bij Defensie te doen. Omdat ze dat belangrijk vinden.

241
00:13:42,650 --> 00:13:45,750
Speaker 6: Dus ik denk dat er wel heel veel interesse voor is.

242
00:13:45,790 --> 00:13:47,770
Speaker 6: Daar ben ik niet bang voor

243
00:13:48,490 --> 00:13:51,790
Speaker 2: Dank, Brigade-Generaal Jolland Dubbeldam, commandant Task Force Drones.

244
00:13:57,440 --> 00:14:00,800
Speaker 3: Rusland gaat een Nederlandse journalist uitzetten. Dat heeft het Russische

245
00:14:00,820 --> 00:14:05,550
Speaker 3: ministerie van Buitenlandse Zaken aangekondigd. Er is nog geen naam bekendgemaakt.

246
00:14:05,570 --> 00:14:09,790
Speaker 3: We gaan erover praten met Rusland-correspondent Joost Bosman. Goedemiddag, Joost

247
00:14:10,450 --> 00:14:11,250
Speaker 7: Goedemiddag.

248
00:14:11,309 --> 00:14:13,860
Speaker 3: Op de redactie vroegen wij ons natuurlijk af om wie

249
00:14:13,880 --> 00:14:16,500
Speaker 3: gaat dit? Kennen we hem of haar? Wat denk jij?

250
00:14:17,900 --> 00:14:21,440
Speaker 7: Ja, zeker. Er is er nog maar eentje namelijk in Rusland.

251
00:14:21,460 --> 00:14:25,000
Speaker 7: Maar ja, goed, omdat de naam nog niet bekend is gemaakt...

252
00:14:24,100 --> 00:14:25,800
Speaker 7: moeten we dat ook nog even in het midden laten.

253
00:14:25,820 --> 00:14:29,760
Speaker 7: Het kan ook nog in theorie gaan om een cameraman...

254
00:14:29,180 --> 00:14:32,900
Speaker 7: ook met een Nederlandse nationaliteit die met hem samenwerkt. Maar

255
00:14:32,920 --> 00:14:38,640
Speaker 7: die hebben technische accreditaties. Dus de eerlijkheid gebied gewoon te zeggen...

256
00:14:38,420 --> 00:14:41,290
Speaker 7: dat het waarschijnlijk toch om de journalist gaat... Ja, we

257
00:14:41,310 --> 00:14:42,630
Speaker 7: moeten dit verder nog afwachten.

258
00:14:42,650 --> 00:14:46,770
Speaker 3: Ja, we zullen de naam niet noemen... om hem verder

259
00:14:46,790 --> 00:14:50,880
Speaker 3: niet of haar in verlegenheid te brengen. Maar belangrijker, waarom

260
00:14:50,900 --> 00:14:51,820
Speaker 3: doet Rusland dit?

261
00:14:53,290 --> 00:14:57,350
Speaker 7: Het punt is dat het ministerie van Buitenlandse Zaken, de

262
00:14:57,370 --> 00:15:02,700
Speaker 7: woordvoerster van Buitenlandse Zaken, heeft gezegd dat Nederland de verblijfsvergunning

263
00:15:02,720 --> 00:15:06,380
Speaker 7: van een Russische journalist van RIA Novastir, het persbureau, niet

264
00:15:06,420 --> 00:15:10,260
Speaker 7: heeft verlengd. En ja, dan is Rusland toch altijd, wat

265
00:15:10,280 --> 00:15:12,980
Speaker 7: ze dan doen, is het met gelijke munt terugbetalen. En

266
00:15:13,000 --> 00:15:15,510
Speaker 7: daarom hebben ze gezegd van, ja, dit kunnen we niet

267
00:15:15,550 --> 00:15:20,990
Speaker 7: over onze kant laten gaan. We trekken de De accreditatie

268
00:15:21,030 --> 00:15:21,150
Speaker 3: van

269
00:15:21,190 --> 00:15:24,050
Speaker 7: deze journalist, de Nederlandse journalist, trekken we ook in.

270
00:15:24,110 --> 00:15:25,580
Speaker 3: Ja, dus het is een beetje oog om oog, tand

271
00:15:25,600 --> 00:15:30,600
Speaker 3: om tand. Die journalist wordt dus uitgezet. Maar wat nou

272
00:15:30,640 --> 00:15:34,960
Speaker 3: als Nederland besluit de Russische journalist alsnog niet uit te zetten?

273
00:15:34,980 --> 00:15:36,970
Speaker 3: Dan zou je denken, dan hoeft die Nederlandse journalist ook

274
00:15:36,990 --> 00:15:39,170
Speaker 3: niet weg uit Rusland. Of werkt het zo weer niet?

275
00:15:40,220 --> 00:15:43,200
Speaker 7: Nou, dat zou de laatste strohalm kunnen zijn. Dat heeft

276
00:15:43,240 --> 00:15:46,880
Speaker 7: Buitenlandse Zaken wel met zoveel woorden aangegeven. Als Nederland zich bedenkt,

277
00:15:46,920 --> 00:15:51,210
Speaker 7: dan kijken we verder. Dan zal het waarschijnlijk niet doorgaan.

278
00:15:51,230 --> 00:15:54,870
Speaker 7: Maar het feit dat Buitenlandse Zaken in Nederland... deze journalist,

279
00:15:54,910 --> 00:15:58,210
Speaker 7: die Russische journalist, wil uitzetten... betekent al dat ze daar

280
00:15:58,230 --> 00:16:01,610
Speaker 7: van tevoren over na hebben gedacht. En ja, dan zullen

281
00:16:01,630 --> 00:16:06,230
Speaker 7: ze niet op hun schreden terugkeren. Dat lijkt mij vrij onwaarschijnlijk.

282
00:16:06,930 --> 00:16:09,670
Speaker 3: Je zei al dat er nog één is in Rusland

283
00:16:09,710 --> 00:16:14,120
Speaker 3: namens Nederland. En als die laatste ook letterlijk wordt uitgezet...

284
00:16:13,520 --> 00:16:17,620
Speaker 3: dan komt er een einde aan ruim 40 jaar correspondentschap in Rusland...

285
00:16:17,220 --> 00:16:20,320
Speaker 3: voor Nederlandse media. Dan hebben we dus geen ogen en

286
00:16:20,360 --> 00:16:21,340
Speaker 3: oren meer in Rusland.

287
00:16:22,640 --> 00:16:25,320
Speaker 7: Nee, en dat is natuurlijk toch wel een zwaar verlies.

288
00:16:25,340 --> 00:16:27,660
Speaker 7: Want ja, als correspondent ben je net wat je zegt,

289
00:16:27,680 --> 00:16:30,860
Speaker 7: ogen en oren. Je ziet dingen, je hoort dingen op straat,

290
00:16:30,900 --> 00:16:33,120
Speaker 7: je voelt dingen, je voelt de atmosfeer. En dat is

291
00:16:33,140 --> 00:16:36,430
Speaker 7: toch belangrijk om ook nieuws te kunnen duiden. Om te

292
00:16:36,470 --> 00:16:39,770
Speaker 7: kunnen laten zien wat er werkelijk in het land gebeurt.

293
00:16:39,830 --> 00:16:43,090
Speaker 7: En ja, als er dan geen Nederlandse journalist meer is...

294
00:16:42,970 --> 00:16:45,150
Speaker 7: dan zal dat voor de Nederlandse media... die kunnen dat

295
00:16:45,170 --> 00:16:47,580
Speaker 7: dan op afstand nog blijven volgen. En dat doen ze

296
00:16:47,620 --> 00:16:53,690
Speaker 7: overwegend ook goed. Maar dan is het toch lastig om... Ja,

297
00:16:53,730 --> 00:16:56,410
Speaker 7: dat echte gevoel bij zo'n land te geven... en echt

298
00:16:56,470 --> 00:16:58,590
Speaker 7: aan te voelen wat er gebeurt. Dus het is echt

299
00:16:58,610 --> 00:17:01,180
Speaker 7: wel een aandelating voor de Nederlandse journalistiek.

300
00:17:01,200 --> 00:17:04,100
Speaker 3: Want jij bent er ook niet meer in Rusland... door

301
00:17:04,140 --> 00:17:08,330
Speaker 3: alle oorlogsomstandigheden. En jij volgt natuurlijk alles in Rusland. En

302
00:17:08,350 --> 00:17:11,170
Speaker 3: je spreekt de taal en je hebt al je contacten nog.

303
00:17:11,190 --> 00:17:13,330
Speaker 3: Maar wat is het verschil tussen er zijn en er

304
00:17:13,350 --> 00:17:13,730
Speaker 3: niet zijn?

305
00:17:15,560 --> 00:17:18,420
Speaker 7: Nou ja, wat ik zei, je voelt dingen, je ziet dingen.

306
00:17:19,060 --> 00:17:21,139
Speaker 7: Of je hoort dingen, je staat in de supermarkt... je

307
00:17:21,160 --> 00:17:24,359
Speaker 7: hoort Russen onderling ergens over praten... of je staat bij

308
00:17:24,380 --> 00:17:28,180
Speaker 7: een bushalte waar je dat hoort. Je ziet dingen op straat,

309
00:17:28,220 --> 00:17:33,020
Speaker 7: bijvoorbeeld dat ineens overal... winkels leeg beginnen te staan. Dat betekent,

310
00:17:33,060 --> 00:17:35,600
Speaker 7: dan zie je ook van... hé, er gaat hier economisch

311
00:17:35,640 --> 00:17:38,400
Speaker 7: iets niet goed, bijvoorbeeld. Nou ja, als je dat niet

312
00:17:38,420 --> 00:17:40,840
Speaker 7: meer hebt... dan verlies je toch de feeling met het land.

313
00:17:40,880 --> 00:17:44,560
Speaker 7: En je kunt het natuurlijk... op de voet blijven volgen,

314
00:17:44,580 --> 00:17:47,940
Speaker 7: maar het zal toch altijd op afstand zijn. En ja,

315
00:17:47,980 --> 00:17:51,150
Speaker 7: dat is toch minder dan dat je er zelf bent, natuurlijk.

316
00:17:51,190 --> 00:17:54,970
Speaker 3: Natuurlijk. En dan moeten wij onze informatie krijgen... van mensen

317
00:17:54,990 --> 00:17:57,250
Speaker 3: die er nog wel zijn, buitenlandse journalisten.

318
00:17:58,869 --> 00:18:03,410
Speaker 7: Ja, ik heb begrepen dat er tussen de 60 en 75 buitenlandse

319
00:18:03,450 --> 00:18:09,419
Speaker 7: correspondenten nog in Moskou aanwezig zijn. Voor de invasie in

320
00:18:09,440 --> 00:18:13,080
Speaker 7: Oekraïne waren dat er honderden. Dus dat is al een

321
00:18:13,119 --> 00:18:15,770
Speaker 7: stuk minder natuurlijk. De spoeling wordt al een stuk dunner.

322
00:18:16,220 --> 00:18:19,410
Speaker 7: Het wordt allemaal al schraler. Maar goed, de BBC zit

323
00:18:19,450 --> 00:18:22,770
Speaker 7: er nog, de New York Times zit er nog. En

324
00:18:22,790 --> 00:18:25,169
Speaker 7: die doen ook heel erg goed werk. Maar ja, daar

325
00:18:25,190 --> 00:18:27,570
Speaker 7: zul je dan van afhankelijk blijven. En het punt is

326
00:18:27,590 --> 00:18:29,300
Speaker 7: dat er natuurlijk al zoveel mensen

327
00:18:29,340 --> 00:18:29,520
Speaker 5: zijn

328
00:18:29,580 --> 00:18:34,920
Speaker 7: verdwenen, journalisten. Dat als dit doorgaat, Rusland uiteindelijk een soort

329
00:18:35,240 --> 00:18:40,439
Speaker 7: zwart gat... wat informatievoorziening betreft. En dat we dan ook

330
00:18:40,500 --> 00:18:43,550
Speaker 7: eigenlijk niet meer precies weten... wat er in Rusland zelf gebeurt.

331
00:18:43,590 --> 00:18:45,689
Speaker 7: En dat is toch wel kwalijk, denk ik.

332
00:18:46,320 --> 00:18:49,520
Speaker 3: Wij blijven gewoon jou bellen. Dank je wel, Rusland-correspondent Joost Bosman.

333
00:18:51,090 --> 00:18:55,490
Speaker 2: Nederlandse eigenaren van de illegale medicatie- en drugswebshop Funcaps... zijn

334
00:18:55,670 --> 00:19:00,150
Speaker 2: in België in hoger beroep. Beiden veroordeeld tot drie jaar cel.

335
00:19:00,210 --> 00:19:04,090
Speaker 2: Anderhalf jaar daarvan effectief, zoals ze in België zeggen. Dus onvoorwaardelijk.

336
00:19:04,130 --> 00:19:07,510
Speaker 2: Ze kregen ook een geldboete van 24.000 euro. En het bedrijf

337
00:19:07,550 --> 00:19:11,649
Speaker 2: wordt een boete van 80.000 euro opgelegd. Bij ons misdaadverslaggever van

338
00:19:11,670 --> 00:19:15,470
Speaker 2: het AD, Giel Timmermans. Want die zaak speelt deels ook

339
00:19:15,510 --> 00:19:18,930
Speaker 2: in Nederland. Giel, even voor de luisteraars. Funcaps, waar gaat

340
00:19:18,950 --> 00:19:19,870
Speaker 2: die zaak ook alweer over?

341
00:19:21,480 --> 00:19:25,110
Speaker 8: Ja, Fundcaps is inderdaad een site die pillen verkocht. Twee

342
00:19:25,150 --> 00:19:28,930
Speaker 8: vormen eigenlijk van pillen. Dus enerzijds partypillen, een beetje lijkend

343
00:19:28,990 --> 00:19:32,990
Speaker 8: op ecstasy, speed, vlakken. Een beetje de bekende drugs waar

344
00:19:33,010 --> 00:19:37,690
Speaker 8: mensen plezier van hebben. Anderzijds verkochten zij ook slaapmiddelen. Dus

345
00:19:37,730 --> 00:19:41,450
Speaker 8: varianten op officiële slaapmiddelen die mensen gebruikten om in slaap

346
00:19:41,470 --> 00:19:45,420
Speaker 8: te komen of te kalmeren. Alleen wat gebeurde er? Er

347
00:19:45,480 --> 00:19:49,169
Speaker 8: is een wetswijzing geweest afgelopen zomer. En vlak na die

348
00:19:49,210 --> 00:19:55,189
Speaker 8: wetswijzing zijn de autoriteiten binnengevallen bij Funcaps. Met eigenlijk het

349
00:19:55,210 --> 00:19:58,949
Speaker 8: idee dat zij allerlei pillen en dergelijke verkochten waar ze

350
00:19:58,970 --> 00:20:02,300
Speaker 8: geen vergunning voor hadden. En vervolgens in het onderzoek is

351
00:20:02,340 --> 00:20:06,960
Speaker 8: gebleken dat er 58 mensen zijn overleden. In eerste instantie kregen

352
00:20:07,060 --> 00:20:09,060
Speaker 8: de mannen alleen een taakstraf. Waarom legt het Hof van

353
00:20:09,080 --> 00:20:20,639
Speaker 8: Beroep in België nu een zwaardere straf op? Ja, dus

354
00:20:20,680 --> 00:20:23,070
Speaker 8: in België speelde al langer een rechtszaak. Veel langer dan

355
00:20:23,109 --> 00:20:27,270
Speaker 8: in Nederland. Omdat daar die wet al langer verboden was.

356
00:20:27,290 --> 00:20:29,430
Speaker 8: Dat ze design drugs, zoals ze dat dan noemen. Dus

357
00:20:29,450 --> 00:20:33,050
Speaker 8: variant op legale drugs. Mocht je die al heel lang

358
00:20:33,070 --> 00:20:36,230
Speaker 8: in België niet verkopen. In eerste instantie na de taakstraf

359
00:20:36,260 --> 00:20:38,899
Speaker 8: in hoger beroep is het anders geoordeeld. Eigenlijk omdat het

360
00:20:38,920 --> 00:20:44,100
Speaker 8: Hof zwaarder teelt aan de dingen die zij deden. Vastgesteld

361
00:20:44,140 --> 00:20:48,040
Speaker 8: is bijvoorbeeld dat er een man van 44 jaar... in België

362
00:20:48,060 --> 00:20:51,820
Speaker 8: is overleden nadat hij een overdose had genomen... van middelen

363
00:20:51,840 --> 00:20:55,100
Speaker 8: van Fundacaps. Dus die zuinendruks had gebruikt van Fundacaps. Daar

364
00:20:55,140 --> 00:20:57,700
Speaker 8: teelt het Hof kennelijk veel zwaarder aan... dan in eerste

365
00:20:57,740 --> 00:21:05,880
Speaker 8: instantie de normale rechter. En verder, zij zagen ook duidelijk dat...

366
00:21:05,200 --> 00:21:08,280
Speaker 8: wat Fundacaps eigenlijk een beetje deed om zichzelf te beschermen juridisch...

367
00:21:07,940 --> 00:21:10,650
Speaker 8: is dat ze zeiden van wat wij verkopen noemen we

368
00:21:10,710 --> 00:21:14,590
Speaker 8: research chemicals. Oftewel, het is voor wetenschappelijk doeleinden. Het is

369
00:21:14,630 --> 00:21:17,270
Speaker 8: niet voor... Ja, als partymiddel

370
00:21:17,730 --> 00:21:17,790
Speaker 5: te

371
00:21:17,810 --> 00:21:20,510
Speaker 8: gebruiken. Dat is een beetje hoe zij probeerden te verkopen.

372
00:21:20,550 --> 00:21:23,129
Speaker 8: Daarvan zegt het Hof... jullie wisten eigenlijk donders goed dat

373
00:21:23,150 --> 00:21:26,510
Speaker 8: jullie partypillen gebruikten... want sterker nog, een van de twee

374
00:21:26,590 --> 00:21:28,939
Speaker 8: eigenaren van het bedrijf... die gaf toe dat hij op

375
00:21:28,960 --> 00:21:34,340
Speaker 8: een festival ook wel zijn eigen funcapsmiddelen gebruikte... als partymiddel. Bovendien,

376
00:21:34,380 --> 00:21:34,780
Speaker 8: je noemt

377
00:21:34,800 --> 00:21:36,950
Speaker 4: de website funcaps. Fun

378
00:21:37,280 --> 00:21:40,540
Speaker 8: party, nou ja, goed. In dat alles wordt gewoon duidelijk

379
00:21:40,560 --> 00:21:44,330
Speaker 8: dat het... Heel duidelijk met welk doel die pillen werden verkocht.

380
00:21:44,369 --> 00:21:46,950
Speaker 8: Namelijk om mensen plezier te bezorgen. En dat het enige

381
00:21:46,990 --> 00:21:48,470
Speaker 8: doel was heel veel geld verdienen.

382
00:21:48,490 --> 00:21:51,470
Speaker 2: Maar is het wel makkelijk te bewijzen dat iemand overlijdt...

383
00:21:50,970 --> 00:21:52,490
Speaker 2: door het gebruik van die fundcaps?

384
00:21:54,460 --> 00:21:57,260
Speaker 8: Nee, dat is precies het ingewikkelde wat nu ook in

385
00:21:57,280 --> 00:21:59,900
Speaker 8: de Nederlandse zaak speelt. Dat speelde ook al in deze

386
00:21:59,940 --> 00:22:04,380
Speaker 8: Belgische zaak. Wat je vaak ziet in algemeenheid is dat

387
00:22:04,400 --> 00:22:11,100
Speaker 8: klanten kochten bij Funcaps verschillende middelen. Bijvoorbeeld een XTC-achtig designerdrugs

388
00:22:11,160 --> 00:22:13,340
Speaker 8: om er lekker in te feesten. Maar als je dat

389
00:22:13,359 --> 00:22:16,350
Speaker 8: dan vervolgens op een avond gebruikt... En op dezelfde avond

390
00:22:16,390 --> 00:22:19,070
Speaker 8: ook alcohol gebruikt. Of je gebruikt op hetzelfde avond ook

391
00:22:19,109 --> 00:22:22,669
Speaker 8: een slaapmiddel. En uiteindelijk overlijd je. Overlijd je dan door

392
00:22:22,690 --> 00:22:26,719
Speaker 8: het slaapmiddel? Door de alcohol? Of overlijd je door de

393
00:22:26,760 --> 00:22:28,540
Speaker 8: partypil die je bij Funcaps hebt gekocht?

394
00:22:28,580 --> 00:22:30,660
Speaker 2: En wat hebben ze daar in België over geoordeeld uiteindelijk?

395
00:22:32,050 --> 00:22:35,310
Speaker 8: Nou ja, daar hebben ze uiteindelijk dus één sterfgeval overgehouden...

396
00:22:34,810 --> 00:22:38,400
Speaker 8: van waar ze van zagen. Deze persoon is duidelijk overleden

397
00:22:38,420 --> 00:22:38,659
Speaker 8: door het

398
00:22:38,700 --> 00:22:38,940
Speaker 2: gebruik

399
00:22:39,220 --> 00:22:42,359
Speaker 8: door een overdosis van het gebruik van de Funcaps-middelen. In

400
00:22:42,400 --> 00:22:46,240
Speaker 8: Nederland heb je dus 58 sterfgevallen. Daarvan wordt ook van al

401
00:22:46,260 --> 00:22:49,359
Speaker 8: die sterfgevallen wordt gekeken... oké, wat hadden die mensen dan

402
00:22:49,380 --> 00:22:52,000
Speaker 8: in hun bloed? Wat voor spullen hadden ze allemaal genomen?

403
00:22:52,040 --> 00:22:55,090
Speaker 8: En zitten daar ook slachtoffers tussen die alleen maar iets

404
00:22:55,109 --> 00:22:57,510
Speaker 8: hebben gebruikt... wat ze bij Funcaps hebben gekocht, zodat je

405
00:22:57,530 --> 00:23:00,750
Speaker 8: heel duidelijk kunt laten zien... Ze hebben iets bij Funcap gekocht.

406
00:23:00,790 --> 00:23:01,070
Speaker 8: Dat

407
00:23:01,090 --> 00:23:04,590
Speaker 2: kan alleen maar Funcap zijn. En dat zal ook bij

408
00:23:04,609 --> 00:23:08,070
Speaker 2: die Nederlandse zaak dus centraal staan. Die gaat over drie

409
00:23:08,109 --> 00:23:12,260
Speaker 2: weken verder. Is dat weer een tussentijdse zitting? Nog niet

410
00:23:12,300 --> 00:23:13,700
Speaker 2: echt een inhoudelijke behandeling waarschijnlijk?

411
00:23:14,820 --> 00:23:18,090
Speaker 8: Nee, precies. Dus er is nu een tussenzijdse zitting. In

412
00:23:18,119 --> 00:23:21,090
Speaker 8: februari is er ook al eentje geweest. Dat is overigens

413
00:23:21,109 --> 00:23:24,350
Speaker 8: nog wel interessant om te melden. Want in die vorige

414
00:23:24,390 --> 00:23:27,150
Speaker 8: zitting kwamen best wel heftige dingen naar voren. Namelijk ging

415
00:23:27,170 --> 00:23:30,649
Speaker 8: het over de berichtjes die die mensen... die medewerkers van

416
00:23:30,690 --> 00:23:35,380
Speaker 8: Funcaps naar elkaar stuurden. En dat was echt... hartverscheurend wat

417
00:23:35,400 --> 00:23:37,619
Speaker 8: ze af en toe naar elkaar appten... namelijk van, oh,

418
00:23:37,660 --> 00:23:42,600
Speaker 8: er is weer een dode gevaller. Bijna schouderophalend over de sterfgevallen...

419
00:23:41,880 --> 00:23:45,790
Speaker 8: die ze eigenlijk met hun eigen pillen veroorzaakten. Ze zeiden

420
00:23:45,830 --> 00:23:48,490
Speaker 8: ook in die berichten, ook eens over de Belgische zaak...

421
00:23:48,250 --> 00:23:50,869
Speaker 8: waar ze dus nu voor zijn veroordeeld... Daar zeiden ze

422
00:23:50,910 --> 00:23:54,390
Speaker 8: zoiets over van, ja, die kankerbelgen, daar hebben we mooie

423
00:23:54,470 --> 00:23:57,290
Speaker 8: cent aan verdiend. En zoveel dooien waren er toch niet gevallen,

424
00:23:57,330 --> 00:23:58,810
Speaker 7: weet je wel. Dus heel erg

425
00:23:58,850 --> 00:24:02,949
Speaker 8: mensontkund, heel erg grof. En dat laat ook wel een

426
00:24:02,970 --> 00:24:05,609
Speaker 8: beetje zien dus, wat voor type mensen dit zijn. Dus

427
00:24:05,650 --> 00:24:08,350
Speaker 8: blijkbaar vinden ze het geld verdienen heel belangrijk. Dat er

428
00:24:08,390 --> 00:24:11,449
Speaker 8: mensen bij komen te overlijden, een stuk minder belangrijk. Dat

429
00:24:11,510 --> 00:24:13,490
Speaker 8: is in ieder geval de indruk die die berichten wekken.

430
00:24:14,340 --> 00:24:16,180
Speaker 8: Nou ja, nu is er een nieuwe zitting, daar hoeven

431
00:24:16,200 --> 00:24:18,659
Speaker 8: we dit soort dingen niet meer te verwachten. Het is

432
00:24:18,700 --> 00:24:21,720
Speaker 8: nu eigenlijk vooral wachten op, oké, van hoeveel van die 58

433
00:24:21,680 --> 00:24:25,500
Speaker 8: sterfgevallen die worden gelinkt aan funcaps, kunnen we uiteindelijk ook

434
00:24:25,520 --> 00:24:29,140
Speaker 8: gaan bewijzen dat zij zijn overleden door middelen van funcaps.

435
00:24:29,160 --> 00:24:31,820
Speaker 8: En dat onderzoek loopt op dit moment, en dat zal

436
00:24:31,840 --> 00:24:34,119
Speaker 8: waarschijnlijk ook nog niet bekend zijn in april.

437
00:24:34,810 --> 00:24:37,270
Speaker 2: Maar goed, die voordeling in België, die ligt er nu.

438
00:24:37,330 --> 00:24:40,270
Speaker 2: En dat is wel een voorbode misschien van wat er

439
00:24:40,330 --> 00:24:44,540
Speaker 2: in Nederland komen gaat. Dankjewel, Giel. Giel Timmermans, misdaadsverslaggever bij

440
00:24:44,560 --> 00:24:44,919
Speaker 2: het AD.