WEBVTT - Rusland test Navo-grens 0:00:01.260 --> 0:00:03.560 Blijf scherp. BNR 0:00:03.600 --> 0:00:12.030 Nieuwsradio. Boekestein in de Wijk. Hugo Rijtsma. Woensdag 7 oktober. 0:00:12.070 --> 0:00:13.910 Welkom bij Boekestein in de Wijk. Op zoek naar de 0:00:13.950 --> 0:00:19.200 nieuwe wereldorde. In de Oekraïnse stad Riluki, ten oosten van Kiev, 0:00:19.220 --> 0:00:23.080 zijn vandaag door een Russische ballistische raket op een appartementengebouw 0:00:23.140 --> 0:00:26.760 negen doden gevallen, onder wie drie kinderen en vijftig gewonden. 0:00:26.800 --> 0:00:30.810 In totaal waren... begin van de middag al 19 doden 0:00:30.870 --> 0:00:34.879 gemeld als gevolg van Russische aanvallen naast woonhuizen vooral ook 0:00:34.909 --> 0:00:40.760 op de energieinfrastructuur de Russen zetten daarbij naast drones ook 0:00:40.760 --> 0:00:46.140 70 ik meen 70 ballistische raketten in Zelensky die noemde 0:00:46.180 --> 0:00:52.559 dat een demonstratief pijnlijke aanval een verjaardagskadootje voor Poetin die 0:00:52.580 --> 0:00:56.420 wordt 74 hij had al gewaarschuwd voor een massale aanval 0:00:56.840 --> 0:01:00.100 Volgens de Wall Street Journal, interessant detail, zijn twee ballistische 0:01:00.140 --> 0:01:04.380 raketten gericht op overheidsgebouwen in Kiev. De rivier de Dnipro 0:01:04.420 --> 0:01:09.330 ingestuurd door de eenheid elektronische oorlogsvoering met de naam Lima. 0:01:09.370 --> 0:01:12.470 Als handtekening van die eenheid zagen inwoners van Kiev dat 0:01:12.510 --> 0:01:15.890 ze volgens de navigatie van hun telefoon in Lima waren, 0:01:15.930 --> 0:01:19.429 in Peru. Dus dat is ook verwarrend voor raketten. In 0:01:19.470 --> 0:01:19.950 de nacht 0:01:19.970 --> 0:01:20.810 van maandag op 0:01:20.850 --> 0:01:25.669 dinsdag zeiden de Russen 900 Oekraïnse drones te hebben neergehaald 0:01:25.690 --> 0:01:28.750 boven verschillende regio's en bezet gebied. In Moskou werd een 0:01:28.770 --> 0:01:35.060 groot oliepompstation geraakt. Gisteravond raakte Oekraïnse zeedrones een olietanker op 0:01:35.100 --> 0:01:37.200 de Zwarte Zee voor de kust van Sochi met een 0:01:37.240 --> 0:01:42.450 enorme brand tot gevolg. Een waarschijnlijk Russische drones en zeedrones 0:01:42.510 --> 0:01:46.709 raakten twee vrachtschepen op de Zwarte Zee in de Bulgaarse 0:01:46.750 --> 0:01:50.850 exclusieve economische zone. Eén schip is gezonken en de bemanning 0:01:50.890 --> 0:01:54.780 wordt vermist. Van het fonds heb ik niet echt iets 0:01:54.800 --> 0:01:55.430 concreets 0:01:56.100 --> 0:01:58.360 Nou ja, ik vind wat er gebeurt voor de kust 0:01:58.400 --> 0:02:01.200 van Bulgarije, en er is ook een aanwijzing dat er 0:02:01.240 --> 0:02:04.930 iets gebeurd is voor de kust van Roemenië, Ik vind 0:02:04.950 --> 0:02:08.709 dat wel heel zorgwekkend hoor. Want dit betekent dus dat 0:02:08.750 --> 0:02:13.340 er aanvallen plaatsvinden in de exclusieve economische zon. Dus niet 0:02:13.400 --> 0:02:16.500 in de territoriale water. Als dat zou zijn gebeurd, dan 0:02:16.520 --> 0:02:19.880 zou het bij wijze van spreken een artikel 5 situatie zijn. 0:02:19.919 --> 0:02:21.500 Als de Russen hierachter zitten, dan gaan we er maar 0:02:21.520 --> 0:02:25.850 even gemaakt halver van uit. Ja, weet je, we hebben 0:02:25.990 --> 0:02:29.549 het eerder geconstateerd. Maar die oorlog wordt wel steeds dichter 0:02:29.590 --> 0:02:34.990 bij het NAVO-verdragsgebied geplaatst. En dat is denk ik slecht nieuws. 0:02:35.050 --> 0:02:38.020 En aan het front. Ja dat gebeurt er niet zoveel. 0:02:38.060 --> 0:02:40.359 Maar tegelijkertijd gebeurt er een hele hoop. Want als je 0:02:40.400 --> 0:02:43.640 gewoon kijkt. Wat voor innovaties er op dit ogenblik worden gepleegd. 0:02:43.660 --> 0:02:47.720 Door de Russen. Ja dan geeft dat ook te denken. Oleksandrivka. 0:02:47.740 --> 0:02:49.220 Daar hebben we het ook heel vaak over gehad. Dat 0:02:49.250 --> 0:02:53.869 is een belangrijke plek. Als je die gaat veroveren. Dat 0:02:53.910 --> 0:02:58.690 biedt de mogelijkheid om door te stoten. Naar de gefortificeerde steden. 0:02:58.750 --> 0:03:02.370 In de Donbass. Ja, daar zie je dus dat er 0:03:02.410 --> 0:03:07.010 gebruik wordt gemaakt van in de gebieden die door Rusland 0:03:07.050 --> 0:03:12.390 zijn veroverd en gefronterd zijn van Oekraïnse fortificaties. Ze bouwen 0:03:12.430 --> 0:03:16.190 nieuwe fortificaties onder andere op de grond. Ze zijn aan 0:03:16.210 --> 0:03:19.230 het nadenken, de Russen, kennelijk, dat kan je namelijk aflezen 0:03:19.270 --> 0:03:24.600 aan de eenheden die worden gepositioneerd over geveganiseerde oorlogsvoering. Dus 0:03:24.620 --> 0:03:29.840 dat betekent dat er een periode gaat aanbreken waarin die 0:03:30.639 --> 0:03:34.440 infiltraties niet verder kunnen doorgaan. En dat heeft te maken 0:03:34.460 --> 0:03:36.760 met het feit... dat straks de bladeren van de bomen gaan. Nou, 0:03:36.780 --> 0:03:38.660 wat gaan we dan doen? Dan heb je nog maar 0:03:38.680 --> 0:03:43.260 één mogelijkheid over. En dat is met behulp van... gemechaniseerde 0:03:43.320 --> 0:03:45.710 eenheden op te rukken. Vooral als het straks ook nog 0:03:45.720 --> 0:03:49.550 een keer... nogal mistig gaat worden. En die neiging bestaat 0:03:49.590 --> 0:03:54.089 daar ook. Vervolgens zien we dat Rusland... de slag erboven 0:03:54.110 --> 0:03:57.470 begint te komen... van het verlies van Starlink. Ze hebben 0:03:57.490 --> 0:04:03.470 een eigen systeem, RASVET... Dat begint nu op stoom te komen. 0:04:03.490 --> 0:04:07.350 Waardoor dus ook de nauwkeurigheid van hun wapensystemen kan veranderen. 0:04:07.370 --> 0:04:11.119 Van hun drones bijvoorbeeld en lange afstandswapens met name. Wat 0:04:11.140 --> 0:04:13.300 we ook nog eens een keer zien is dat er 0:04:13.320 --> 0:04:17.820 nieuwe drone innovaties zijn in Rusland. En dat vond ik 0:04:17.839 --> 0:04:22.349 wel een heel opmerkelijk bericht. die Gerand 4 drone die 0:04:22.370 --> 0:04:25.050 wordt dus ook nauwkeuriger onder andere door gebruik te maken 0:04:25.089 --> 0:04:29.330 van Amerikaanse componenten dat is toch echt wel heel erg 0:04:29.370 --> 0:04:34.110 bijzonder en er komt ook een nieuwe straalmotor in die 0:04:34.130 --> 0:04:37.400 droods niet meer Chinees maar Russisch dus ze zijn lekker 0:04:37.420 --> 0:04:41.980 bezig daar En tegelijkertijd zie je dat de spoorwegen, en 0:04:42.040 --> 0:04:43.540 dat loopt al een tijdje, daar hebben we het ook 0:04:43.580 --> 0:04:48.060 al vaak over gehad, steeds harder worden getroffen. Inmiddels zijn 0:04:48.100 --> 0:04:50.560 er dus 500 locomotieven gesloopt 0:04:51.270 --> 0:04:52.990 Al sinds het begin van de oorlog, maar het gaat 0:04:53.050 --> 0:04:58.190 eigenlijk steeds harder. En de Oekraïneren beginnen nu toch echt 0:04:58.210 --> 0:05:01.219 wel problemen te krijgen om die boel aan te houden. Dus... 0:05:03.339 --> 0:05:06.140 Ik vind het moeilijk om te beoordelen... maar als je 0:05:06.180 --> 0:05:09.140 gewoon alles bij elkaar optelt... dan zie je toch denk 0:05:09.180 --> 0:05:13.900 ik een aantal bewegingen. Op het slagveld begint het... niet 0:05:13.990 --> 0:05:16.370 echt in het voordeel van Rusland te verschuiven... maar ze 0:05:16.400 --> 0:05:20.969 doen het wel steeds beter. Met betrekking tot die grote droneaanvallen... 0:05:20.290 --> 0:05:24.850 die strategische aanvallen op Oekraïne vanuit Rusland. Nou ja, daar 0:05:24.910 --> 0:05:28.250 is toch nog steeds heel moeilijk een antwoord op te geven. 0:05:28.330 --> 0:05:30.669 En vervolgens, en dat is punt drie... Wordt die oorlog 0:05:30.690 --> 0:05:33.450 steeds meer naar het naam van het verdragsgebied gebracht. En 0:05:33.490 --> 0:05:35.550 dat is wel problematisch hoor 0:05:36.310 --> 0:05:38.550 Rob, ik heb daar een vraag over aan je. Ik 0:05:38.610 --> 0:05:42.420 las dus bij Reuters dat Moskou beweert dat het vooral 0:05:42.450 --> 0:05:48.300 de Oekraïnse defensieindustrie heeft aangevallen. Waaronder faciliteiten van Firepoint, producent 0:05:48.339 --> 0:05:52.820 van lange afstandsdrones en ook die beroemde Flamingo kruisraketten. Kijk, 0:05:52.839 --> 0:05:54.660 of dat waar is weet ik niet. Ik denk dat 0:05:54.700 --> 0:05:56.919 dat wel waar is. Ja, dat moet wel waar zijn. 0:05:56.940 --> 0:05:58.220 Maar dat is heel ernstig. 0:05:58.870 --> 0:06:01.900 Ja, maar dat weet je natuurlijk. Kijk, je weet dat 0:06:01.920 --> 0:06:06.339 die oorlogsindustrie continu wordt aangepakt. Dus daar houdt men ook 0:06:06.380 --> 0:06:09.760 rekening mee. Die oorlogsindustrie is ook zo georganiseerd dat je 0:06:09.779 --> 0:06:13.000 hem nooit in één klap kunt vernietigen. En ze zitten 0:06:13.020 --> 0:06:17.340 natuurlijk ook bijvoorbeeld in ondergrondse faciliteiten om daar de raketten 0:06:17.360 --> 0:06:20.450 en de drones met elkaar te knutselen. Dus ja, nee, 0:06:20.490 --> 0:06:25.969 dat vind ik hele plausibele berichten. Dat gebeurt ook, dat 0:06:26.010 --> 0:06:29.110 weten we ook, dat die oorlogsindustrie continu wordt aangepakt. Het 0:06:29.150 --> 0:06:31.109 is eigenlijk gewoon nog een wonder dat dat allemaal zo 0:06:31.130 --> 0:06:34.330 goed functioneert. Maar het is ook een van de redenen 0:06:34.370 --> 0:06:38.409 waarom er een hele grote samenwerking op gang is gekomen 0:06:38.450 --> 0:06:42.310 met bedrijven in de rest van Europa. Waar bijvoorbeeld ook 0:06:42.330 --> 0:06:47.070 Firepoint mee samenwerkt en waarom er geïmporteerd wordt vanuit landen 0:06:47.100 --> 0:06:48.880 inclusief Nederland 0:06:50.300 --> 0:06:53.419 Als we dan kijken naar de aanvallen dus in onze richting, 0:06:53.460 --> 0:06:55.860 om het maar zo te zeggen, in dus de exclusieve 0:06:55.900 --> 0:06:59.400 economische zone van Bulgarije. Inderdaad, ik zag ook iets over Roemenië. 0:06:59.440 --> 0:07:02.650 Ik heb daar denk ik overheen gelezen, maar Daar zou 0:07:02.690 --> 0:07:04.330 ook nog wel eens een schip kunnen zijn geraakt. En 0:07:04.370 --> 0:07:12.820 daarnaast waren gemaskerde mannen vanuit Belarus de grens met Letland overgestoken. 0:07:12.840 --> 0:07:18.840 Die hebben daar iets en iets elektrisch gesaboteerd en bewakingscamera's gejat. 0:07:18.880 --> 0:07:22.200 De Letse minister van Binnenlandse Zaken heeft dat bekendgemaakt. De 0:07:22.240 --> 0:07:26.410 indringers waren weer terug naar Belarus voordat de Letse grenswacht arriveerde. 0:07:26.700 --> 0:07:30.050 Een paar uur eerder zouden gewapende mannen vanaf de Belarusische 0:07:30.060 --> 0:07:34.190 kant van de grens... wetse militairen hebben bedreigd. Volgens mij 0:07:34.230 --> 0:07:39.510 waren dat begeleiden, die gewapende mannen, migranten... die daar in 0:07:39.530 --> 0:07:42.680 de zomer ook al eens de grens over zijn geduwd... 0:07:42.380 --> 0:07:47.100 zoals dat eerder ook gebeurde bij de Belarusisch-Poolse grens. Ja, 0:07:47.120 --> 0:07:48.040 dat zijn 0:07:48.080 --> 0:07:53.430 gewoon provocaties, jongens. Nee. Dat moet je wel echt serieus nemen. 0:07:53.460 --> 0:07:55.730 Ik neem aan dat het waar is. Want het past 0:07:55.790 --> 0:08:00.150 gewoon helemaal in het beeld. Van toenemende provocaties. Als je 0:08:00.170 --> 0:08:03.190 het allemaal bij elkaar optelt. Dan word je niet vrolijk hiervan. 0:08:03.370 --> 0:08:06.230 Je ziet dus ook dat ze behoorlijk zenuwachtig beginnen te worden. 0:08:07.390 --> 0:08:09.890 In die landen. Met name Litouwen. Heb jij het toch 0:08:09.910 --> 0:08:14.510 ook gezien Arjan? Nucleair. Wat heb jij 0:08:14.550 --> 0:08:18.330 daarvan gezien? Het parlement in Litouwen zei. Wij gaan dus 0:08:18.770 --> 0:08:22.240 de mogelijkheid. van kernwapen kunnen we allemaal niet meer uit. 0:08:22.260 --> 0:08:25.420 Dat gaat dan natuurlijk via die Franse connectie. Dus die 0:08:25.440 --> 0:08:26.840 nemen daar dus echt stappen 0:08:27.420 --> 0:08:29.720 Ja, ze halen het uit de grondwet. Ze zeggen, er 0:08:29.760 --> 0:08:33.330 is een verbod op het stationeren van kernwapens in de grondwet. 0:08:33.350 --> 0:08:35.220 Die wordt er nu uitgesloopt, net zoals Finland 0:08:35.809 --> 0:08:36.720 Ja, ik heb dat meer gehoord 0:08:36.870 --> 0:08:37.929 Finland heeft dat ook gedaan, 0:08:37.970 --> 0:08:41.900 ja. Ja. Ja, dus de Russen die worden dan natuurlijk 0:08:41.940 --> 0:08:44.860 een beetje angstig. En die beginnen te roepen dat dit 0:08:44.880 --> 0:08:48.800 een onvoorstelbare provocatie is. Kijk, weet je, je ziet natuurlijk 0:08:48.820 --> 0:08:52.510 wel meer actiereactie op dit ogenblik. Nou, uit de internationale 0:08:52.530 --> 0:08:55.850 betrekking kennen we het zogenaamde veiligheidsdilemma. Dat wanneer de een 0:08:55.870 --> 0:08:59.570 zich gaat bewapenen, dan voelt de andere zich toch een 0:08:59.590 --> 0:09:04.679 beetje bedreigd. En die gaat dan ook maatregelen nemen. Zo 0:09:04.740 --> 0:09:07.180 ontstaan dus wapenwetlopen en dat zien we op dit ogenblik 0:09:07.220 --> 0:09:07.540 wel gebeuren 0:09:08.280 --> 0:09:09.950 Met name in de Baltische Staten 0:09:10.710 --> 0:09:13.870 Litouwen wil ook meer Amerikanen lokken, meen ik. 0:09:13.910 --> 0:09:18.430 Er zitten dus duizend Amerikaanse militairen in roterende inzet. En 0:09:18.470 --> 0:09:22.699 Litouwen wil heel graag dat het een permanente Amerikaanse basis wordt. 0:09:22.740 --> 0:09:26.300 En Trump zei maandag dat Washington dat serieus zal bekijken. 0:09:26.340 --> 0:09:30.559 En Litouwen is zelfs bereid om de kosten te dragen. Nou, 0:09:30.580 --> 0:09:34.559 dat is één aspect. Het andere aspect is die gekke Luke-all-deal... 0:09:34.600 --> 0:09:37.520 waar we straks misschien nog over gaan praten... Trump heeft 0:09:37.540 --> 0:09:41.240 ook een dubbele agenda. Het is echt heel moeilijk om 0:09:41.260 --> 0:09:42.460 dat allemaal te 0:09:42.480 --> 0:09:44.920 duiden, vind ik. Ik begrijp dat dus wel, waarom ze 0:09:44.950 --> 0:09:47.969 dat willen. Kijk, duizend soldaten is natuurlijk niks. Maar die 0:09:48.010 --> 0:09:50.209 Amerikanen zijn wel eens een tripwaaier voor een nucleaire. En 0:09:50.230 --> 0:09:53.170 daar hebben we het net over gehad. Dus als Amerikaanse 0:09:53.230 --> 0:09:58.430 eenheden worden beschoten en er vallen doden, dan zou dat 0:09:58.490 --> 0:10:02.080 in theorie... een reden kunnen zijn voor de Amerikaanse president 0:10:02.100 --> 0:10:06.860 om kernwapens in te zetten. Zo werkt de nucleaire doctrine 0:10:06.900 --> 0:10:07.040 van 0:10:07.059 --> 0:10:12.480 de NAVO. Peskov reageerde ook direct. Een permanente Amerikaanse basis 0:10:12.520 --> 0:10:17.510 als eventuele nucleaire stationering zal een significante escalatie betekenen. Nou ja, 0:10:17.530 --> 0:10:18.130 het is in ieder 0:10:18.150 --> 0:10:20.950 geval iets waar de Russen wel rekening mee moeten houden. 0:10:21.150 --> 0:10:23.890 Ze zullen dan nog veel harder gaan schreeuwen. En er 0:10:23.910 --> 0:10:27.040 zullen nog veel hardere nucleaire dreigementen gaan komen 0:10:27.870 --> 0:10:31.819 Frankrijk heeft een nucleair inzetbare raket getest. 0:10:31.860 --> 0:10:35.860 Nou ja, een SLBM. Dus een Sea Launch Ballistic Missile. 0:10:35.880 --> 0:10:37.860 Dus eentje van al hun onderzeeboot. 0:10:40.220 --> 0:10:44.120 Ik meen ook dat Europese ministers verder aan het nadenken 0:10:44.140 --> 0:10:48.070 zijn over hoe te reageren op Russische sabotage en ander 0:10:48.110 --> 0:10:51.770 gespook op EU-grondgebied. Er komt een 0:10:51.809 --> 0:10:55.260 heel groot sanctiepakket aan. Dat heeft er niks 0:10:55.600 --> 0:10:59.800 mee te maken. Wat er gebeurt is op de vraag van... 0:11:00.780 --> 0:11:05.719 Uw grote antwoorden is dat er heel goed wordt nagedacht, 0:11:05.740 --> 0:11:10.910 zowel in Brussel als elders binnen de Europese Unie, om 0:11:10.950 --> 0:11:15.809 je voorbereid te maken op die grootschalige hybride operaties. Want 0:11:15.830 --> 0:11:17.710 het is natuurlijk een kwestie van tijd, met wat we 0:11:17.750 --> 0:11:23.640 nu allemaal zien, dat die Russen gewoon slachtoffers gaan maken 0:11:23.679 --> 0:11:28.839 op NAVO-verdragsgebieden. En dat gebeurt eigenlijk, zien we ook al, 0:11:28.860 --> 0:11:33.200 de toenemende drone-ongelukken, aanvallen, hoe je dat kan maar zo 0:11:33.220 --> 0:11:36.610 willen noemen. Het zijn eigenlijk gewoon provocaties van drones in Moldavië. Nou, 0:11:36.630 --> 0:11:39.050 dat is dan geen lid van de NAVO of de 0:11:39.070 --> 0:11:45.650 Europese Unie. Maar de EU-ambassadeurs zijn nu bij elkaar gekomen 0:11:45.710 --> 0:11:49.760 in een zogenaamd restricted format. En restricted format betekent geen 0:11:49.780 --> 0:11:54.429 telefoons en geen assistenten erbij. al wat onze kant uitlekken. 0:11:54.470 --> 0:11:57.610 En die zijn dus nu aan het nadenken over wat 0:11:57.670 --> 0:12:00.530 er moet gaan gebeuren. Nou, dan zie je dus dat 0:12:00.590 --> 0:12:05.740 er een discussie begint te ontstaan Maar die discussie ontstaat 0:12:05.760 --> 0:12:08.320 al langer tussen de lidstaten. Van zijn we dan eigenlijk 0:12:08.360 --> 0:12:12.880 voorbereid ook qua communicatie op wat er aan de hand is. 0:12:12.920 --> 0:12:16.130 Dan zie je dus dat de Duitse minister van Defensie zegt, 0:12:16.290 --> 0:12:21.709 er moet een nieuw emergency security protocol komen. Dus een 0:12:21.770 --> 0:12:24.880 richtlijn van hoe je moet handelen als er zoiets gebeurt. 0:12:24.910 --> 0:12:32.130 Maar tegelijkertijd hebben binnen de Europese Unie allerlei crisisresponsmechanismen. Dus 0:12:32.170 --> 0:12:34.510 het bestaat er al. Het enige wat je moet doen 0:12:34.570 --> 0:12:36.069 is het gebruiken. Maar je ziet dat het al een 0:12:36.130 --> 0:12:41.150 onbedringbare neiging... bestaat bij politici om weer wat nieuws te bedenken. 0:12:41.170 --> 0:12:43.570 Het enige wat nieuw is en wat mij heel erg 0:12:43.610 --> 0:12:48.030 nuttig lijkt... is een Europese Veiligheidsraad... waarin je dit soort 0:12:48.100 --> 0:12:54.720 zaken kunt bespreken. Maar we hebben natuurlijk gewoon... een crisisresponsmechanisme 0:12:54.740 --> 0:12:58.500 binnen de Europese Unie. Hoe dat... Hoe dat werkt, dat 0:12:58.540 --> 0:13:00.420 moeten we nog een keer uit gaan leggen als de 0:13:00.470 --> 0:13:04.530 tijd daar is. Maar men begint toch wel een bepaalde 0:13:04.550 --> 0:13:05.830 mate van zenuwachtigheid 0:13:05.850 --> 0:13:07.150 te verdonen. Die wat mij 0:13:07.190 --> 0:13:10.110 betreft echt volkomen terecht is 0:13:11.410 --> 0:13:13.510 Die sancties, Arjan, dat was geloof ik wel een fors 0:13:13.530 --> 0:13:15.170 pakket dat er aan zit te komen. 0:13:15.230 --> 0:13:19.330 Ja, de EU-ambassadeurs staan op het punt een zeer groot 0:13:19.350 --> 0:13:25.150 pakket goed te keuren. Met ongeveer 1650 nieuwe sanctievermeldingen. Vooral 0:13:25.170 --> 0:13:29.949 tegen personen. Een bedrijf in het Russische Militair Industrieel Complex. 0:13:29.990 --> 0:13:35.339 Volgens Reuters zou dit de grootste afzonderlijke reeks nieuwe EU-designaties 0:13:35.360 --> 0:13:39.780 zijn sinds de invasie van 2022. En daarna moeten de 0:13:39.840 --> 0:13:44.280 EU-ministers natuurlijk het pakket nog formeel aannemen. Dat komt bij 0:13:44.300 --> 0:13:47.979 Reuters vandaan. Ze hadden het niet in de krant trouwens. 0:13:49.730 --> 0:13:53.030 Misschien tot slot bij Europa nog een raar verhaal over 0:13:53.050 --> 0:13:57.170 het voormalig hoofd van de Duitse Buitenlandse Veiligheidsdienst BND. Die 0:13:57.190 --> 0:14:02.600 is gearresteerd op verdenking van spionage en landverraad 0:14:04.190 --> 0:14:05.850 Rob, ik heb het een beetje zitten lezen. Ik weet 0:14:05.870 --> 0:14:08.050 er ook allemaal niks van. We hebben te weinig informatie. 0:14:08.070 --> 0:14:11.390 Maar het lijkt erop dat die man dus bepaalde dingen 0:14:11.410 --> 0:14:15.130 heeft doorgespeeld aan een buitenlandse mogendheid. Het 0:14:15.170 --> 0:14:17.510 leuke is aan welke mogendheid dan? 0:14:18.030 --> 0:14:22.550 Dat is het natuurlijk gewoon. De hamvraag. Rusland is het niet, 0:14:22.590 --> 0:14:27.230 zeggen sommige bronnen dan. Maar wie is het dan wel? 0:14:27.270 --> 0:14:29.010 Dat dat dus kan gebeuren is 0:14:29.090 --> 0:14:30.810 onvoorstelbaar. Dat 0:14:30.830 --> 0:14:30.930 we 0:14:30.970 --> 0:14:33.930 daar even snel over eens zijn. Dus je inlichting niet 0:14:33.950 --> 0:14:37.290 zal niet kan vertrouwen. Wie kan er dan wel vertrouwen? 0:14:37.310 --> 0:14:37.850 Maar eerst even 0:14:37.870 --> 0:14:43.660 dit. Welkom terug. Hij was dus voor zichzelf begonnen. Hij 0:14:43.680 --> 0:14:47.160 zat op 2005, meneer Hanning, bij de BND. En daarna 0:14:47.200 --> 0:14:50.520 is hij consultant geworden. En daarbij heeft hij gebruik gemaakt 0:14:50.560 --> 0:14:53.260 van informatie van een mannetje dat hij nog had bij 0:14:53.280 --> 0:14:57.260 de BND. Exact zo. Ja. Onbegrijpelijk. Zo moet dat niet werken. 0:14:57.280 --> 0:15:00.650 Onbegrijpelijk. Nee, onbegrijpelijk. Nee, maar dat je ook zo stom 0:15:00.670 --> 0:15:04.430 kunt zijn. Dan doe je het wel echt met opzet 0:15:04.470 --> 0:15:06.950 en je weet gewoon wat de consequenties ervan zijn 0:15:07.590 --> 0:15:10.770 Dat weet je gewoon als je die positie hebt gehad 0:15:12.110 --> 0:15:13.630 Laten we naar het Midden-Oosten. En dan moeten we denk 0:15:13.670 --> 0:15:16.360 ik tegenwoordig beginnen bij de hoeties. Ja. Ja. 0:15:17.850 --> 0:15:20.310 Nou ja, die aanvallen zijn nu even gestopt. En dat 0:15:20.370 --> 0:15:23.210 heeft te maken met het feit dat het Jemenitische leger... 0:15:22.910 --> 0:15:26.350 die probeert langs een soort... langs de kust over een 0:15:26.370 --> 0:15:29.710 hoofdvlakte naar het noorden door te stoten. Dat lukt niet helemaal. 0:15:30.170 --> 0:15:34.910 Dus die zijn nu gestaakt, die operaties. Beide zijden, de 0:15:34.930 --> 0:15:39.930 Zohoutis en de Jemenitische landstrijdskrachten... die zeggen nu van... we 0:15:39.960 --> 0:15:45.820 moeten proberen nu om onze positie te consolideren. De wonden 0:15:45.860 --> 0:15:49.890 worden gelekt... En dan kunnen ze straks weer gezellig verder gaan. Ja, 0:15:49.960 --> 0:15:52.980 er wordt dus nu gesproken over een nieuwe paszelling die 0:15:53.020 --> 0:15:56.780 er ontstaan is. Dus over en weer wordt er gebombardeerd, 0:15:56.820 --> 0:16:00.280 maar ze komen op dit moment niet heel erg veel verder. 0:16:00.360 --> 0:16:03.180 Er is wel een heel grote verbazing over de kracht 0:16:03.230 --> 0:16:09.770 van de Houthis. En waar ze over beschikken. Kruisraketten, balistische raketten. 0:16:09.790 --> 0:16:13.110 Ik bedoel, je kan het zo gek niet bedenken. Allerhande drones... 0:16:13.380 --> 0:16:14.900 En daar weten ze ook nog een keer op een 0:16:14.940 --> 0:16:20.060 ongelooflijk effectieve manier mee om te gaan. Dus ja, die 0:16:20.100 --> 0:16:25.320 strijd is echt nu verlegd van Iran, want die steunt 0:16:25.340 --> 0:16:31.100 de Houthis, naar Jemen en naar de Rode Zeekust. En 0:16:31.160 --> 0:16:35.120 je hebt ook gezien hoe Saudi-Arabië zich op dit ogenblik 0:16:35.160 --> 0:16:36.020 aan het positioneren 0:16:36.060 --> 0:16:39.360 is. Kijk, weet je, Houthis hebben dus gewoon opnieuw ballistische 0:16:39.400 --> 0:16:43.660 raketten en drones op Saudi-Arabië afgevuurd, hè? Onder meer richting 0:16:43.700 --> 0:16:50.740 Khamis Moussaid. En volgens Doherty zelf ook op luchthavens. Wat 0:16:50.760 --> 0:16:53.240 voor doel dan? Wat zeg je? Wat voor doelwit? Volgens 0:16:53.260 --> 0:16:56.440 Doherty zelf ook luchthavens en militaire doelen. 0:16:56.480 --> 0:16:58.880 Ja, ik zag ook luchthavens. Ja, inderdaad. 0:16:59.900 --> 0:17:03.140 Nou ja, daardoor wordt dus Saudi-Arabi nu zelf ook steeds 0:17:03.180 --> 0:17:06.350 dieper de oorlog ingetrokken. Terwijl eigenlijk Saudi-Arabi er een beetje 0:17:06.380 --> 0:17:09.929 buiten wil blijven. Die wil wel dus de Yemenitische officiële 0:17:09.970 --> 0:17:13.479 regering daar steunen. Wat ik ook heel interessant vind, maar 0:17:13.500 --> 0:17:16.320 nog te weinig onderzoek naar heb gedaan. Wat doen Pakistan 0:17:16.380 --> 0:17:20.540 en Turkije? Weet je wel, dat mekkapakt met Saudi-Arabië. Volgens 0:17:20.560 --> 0:17:23.640 mij zitten die nog een beetje af te wachten. Maar 0:17:23.660 --> 0:17:27.400 het is verbazingwekkend hoe die ze inderdaad allemaal hebben. En 0:17:27.440 --> 0:17:30.850 kennelijk hebben ze dat toch ook een beetje via Iran gekregen. 0:17:30.880 --> 0:17:34.490 Ja, dat moet wel haast. Die aanwijzingen zijn er ook 0:17:34.510 --> 0:17:35.270 dat dat zo is. Ja. 0:17:38.290 --> 0:17:41.189 Luisteraars van Boekestein en de Wijk Plus wijs ik op 0:17:41.210 --> 0:17:48.119 het college van Arizalden over de hoedjes. Voor extra achtergrond. 0:17:48.160 --> 0:17:52.119 Dan is het misschien goed om gezien de datum 7 0:17:52.119 --> 0:17:56.719 oktober toch een beetje terug te blikken op die verschrikkelijke 0:17:56.760 --> 0:18:02.890 dag drie jaar geleden van de Hamas aanval vanuit Gaza 0:18:02.930 --> 0:18:07.219 op de kibboetsen in de buurt. En Alles wat er 0:18:07.260 --> 0:18:10.400 daarna is gebeurd in reactie daarop. 0:18:11.350 --> 0:18:18.310 Vandaag is dus inderdaad drie jaar na datum. Vreselijke aanval. 0:18:18.310 --> 0:18:25.020 1200 mensen gedood. 251 gegeiseld. Wat er dus nu allemaal 0:18:25.060 --> 0:18:29.460 gebeurt aan Israël. Tijdens die herdenking op de achtergrond. Netanjauw 0:18:29.520 --> 0:18:33.690 ligt natuurlijk nog steeds onder vuur. Vanwege zijn weigering om een... 0:18:34.550 --> 0:18:39.450 Onafhankelijke staatscommissie. Aan te stellen naar die veiligheidsfouten. Die hebben 0:18:39.490 --> 0:18:42.389 geleid tot zeven kwart. Het speelt nog steeds. Gaat ook 0:18:42.430 --> 0:18:46.719 de verkiezingen bepalen. Waar we misschien ook over moeten praten. 0:18:46.840 --> 0:18:51.020 Trumps vredesplan in Gaza. Daar hebben we heel veel over gesproken. 0:18:51.180 --> 0:18:55.200 Ik heb nu nog even wat cijfers. Er is gewoon 0:18:55.240 --> 0:18:58.899 niks van terecht te komen. Tweederde van Gaza. Is door 0:18:58.940 --> 0:19:04.560 Israël nu onder militaire controle. De Palestijnse doden. Er zijn 0:19:04.560 --> 0:19:11.340 1400 nu. Sorry? 1400? Sinds het staakt het vuur. En 0:19:11.359 --> 0:19:15.280 de internationale stabilisatiemacht die Gaza zou moeten helpen besturen is 0:19:15.300 --> 0:19:20.080 nog steeds in het operationeel. Wederopbouw komt nauwelijks op gang. 0:19:20.119 --> 0:19:23.500 Die beroemde Peace Board, waar Rob ook vaak over praat, 0:19:23.520 --> 0:19:26.050 die schijnt één keer bijeengekomen te zijn, maar ik hoor 0:19:26.109 --> 0:19:28.490 er verder ook helemaal niks meer over. Dus wat er 0:19:28.530 --> 0:19:30.250 eigenlijk aan de hand is, het is gewoon een stalemate, 0:19:30.290 --> 0:19:34.760 een schaakmat, of gewoon een Ja, zit vast. En dat 0:19:34.780 --> 0:19:38.320 akkoord heeft de gijzeling kwestie wel opgelost. Maar niet de 0:19:38.359 --> 0:19:42.580 toekomstige machtsverdeling in Gaza. En Hamas is er nog steeds 0:19:43.350 --> 0:19:44.889 Nou ja goed, ik bedoel als je gewoon kijkt wat 0:19:44.930 --> 0:19:48.950 er gebeurd is in Gaza. Ja, je moet eigenlijk eerst 0:19:48.970 --> 0:19:52.620 zeggen van... het heeft een nationaal trauma opgeleverd die aanval 0:19:52.650 --> 0:19:55.280 in Israël. Dat is denk ik het allerbelangrijkste om dat 0:19:55.300 --> 0:20:00.659 nu even te constateren. En dat nationale trauma dat is 0:20:00.700 --> 0:20:04.100 natuurlijk ook ontstaan onder de Gazanen. En dat heeft weer 0:20:04.119 --> 0:20:09.129 te maken met de wijze waarop Israël is opgetreden. Dus 0:20:09.170 --> 0:20:16.170 pak weg van 90% van de bevolking daar is ontheemd. 80, 90% 0:20:16.170 --> 0:20:21.590 van de woningen zijn beschadigd of vernietigd. De economie die is, 0:20:21.630 --> 0:20:25.409 die bestaat bijna niet meer, is met 84% te gekompen. 0:20:25.450 --> 0:20:29.899 De kosten die je moet maken om die boel op 0:20:29.940 --> 0:20:33.619 te bouwen zijn astronomisch. Maar je ziet dus dat je 0:20:33.640 --> 0:20:40.070 een totaal getraumatiseerd deel van het Midden-Oosten krijgt. Maar voor 0:20:40.130 --> 0:20:44.250 ons denk ik is buitengewoon belangrijk wat de bredere consequenties 0:20:44.290 --> 0:20:49.270 hiervan zijn. Want daar gaat dit programma over. Kijk, het 0:20:49.310 --> 0:20:54.500 heeft een kettingreactie veroorzaakt de afgelopen drie jaar. Waardoor wij 0:20:54.520 --> 0:20:57.540 dus nu ook midden in de discussie zitten over wat 0:20:57.600 --> 0:21:01.560 er eigenlijk gebeurt in het Midden-Oosten. Er is een directe lijn. 0:21:02.619 --> 0:21:06.740 Tussen de Amerikaanse betrokkenheid. Op verzoek. En eigenlijk gedwongen bijna 0:21:06.760 --> 0:21:12.320 door Israël. Bij het conflict in Iran. Dus de kaskade 0:21:12.359 --> 0:21:17.970 effect is er opgetreden. Problemen met Gaza. Heeft geleid tot 0:21:18.050 --> 0:21:23.129 eigenlijk weer aanvallen van Iran. Dat heeft weer geleid tot tegenaanvallen. 0:21:23.170 --> 0:21:27.410 En we zitten dus nu gewoon in de situatie. Waarin eigenlijk. 0:21:28.140 --> 0:21:33.020 De oorlog in Gaza, de bestaande regionale en internationale orde 0:21:33.060 --> 0:21:35.859 in dat deel van de wereld heeft veranderd. En het 0:21:35.880 --> 0:21:39.510 heeft ook een grote verandering teweeg gebracht in de wijze 0:21:39.530 --> 0:21:42.469 waarop de rest van de wereld tegen Israël aankijkt. Als 0:21:42.490 --> 0:21:42.550 je 0:21:42.590 --> 0:21:45.570 gewoon kijkt wat er in Amerika gebeurt, hoe er over 0:21:45.609 --> 0:21:49.250 Israël wordt gepraat. De steun die holt achteruit. In Europa 0:21:49.310 --> 0:21:53.859 is het niet veranderd. Ja, en tegelijkertijd, interessant genoeg, verandert 0:21:53.930 --> 0:21:56.720 er in Israël niet veel. Ik zag die laatste peilingen 0:21:56.780 --> 0:22:00.020 en ik denk dat Netanjahu dit gewoon weer gaat winnen 0:22:01.420 --> 0:22:04.500 Weet je, de Israëli's zijn natuurlijk zo getraumatiseerd door die 0:22:04.540 --> 0:22:09.280 afschuwelijke aanval dat veiligheid nu voorop staat. En dat mensen 0:22:09.359 --> 0:22:15.040 eigenlijk ook het Gaza-beleid van Netanjahu door een veiligheidsperspectief bekijken. 0:22:15.080 --> 0:22:20.560 Dat wil zeggen van wij moeten beschermd worden. En mijn 0:22:20.580 --> 0:22:24.430 grote probleem blijft daarbij. Natuurlijk moest Israël wat doen. Na 0:22:24.450 --> 0:22:28.690 die vreselijke aanval. Ik ben totaal geen fan van Hamas. 0:22:28.710 --> 0:22:31.810 Ik vind het een abjecte organisatie. Maar ik denk dat 0:22:31.830 --> 0:22:36.730 het exclusief militaire beleid. Dat Israël nu doet. Dat dat 0:22:36.780 --> 0:22:40.160 op de lange termijn niks oplost. Ik bedoel. Als je 0:22:40.220 --> 0:22:46.380 ziet met Google Maps. Daar zijn zo ontzettend veel gebouwen 0:22:46.400 --> 0:22:51.210 kapot gemaakt. Dat is toch ook een. Public Relations Disaster 0:22:51.230 --> 0:22:54.430 van de Eerste Orde. Hoe kan dat nou ooit leiden 0:22:54.470 --> 0:22:56.709 tot stabiliteit op de lange 0:22:57.030 --> 0:23:00.410 termijn? Een heel groot deel van de Gazastok is gewoon 0:23:00.450 --> 0:23:06.120 bezet door Israël. Dus de inwoners die er naar over zijn... 0:23:05.840 --> 0:23:10.140 die zitten op een kleiner stuk grondgebied opgepakt. En hebben 0:23:10.180 --> 0:23:12.820 geen huizen. Nee, dat is natuurlijk verschrikkelijk. Maar 0:23:12.840 --> 0:23:12.919 daar 0:23:12.940 --> 0:23:20.400 bestaat wel enig... over in Israël. Maar eigenlijk interesseert het 0:23:20.440 --> 0:23:23.080 zich geen zak. En ik kan me dat wel voorstellen. 0:23:23.160 --> 0:23:27.940 En dat heeft weer te maken... met het nationale trauma... 0:23:27.040 --> 0:23:31.590 wat 7 oktober drie jaar geleden heeft opgeleverd. Maar dat 0:23:31.650 --> 0:23:35.590 is natuurlijk niet... een aardig uitgangspunt... om toch eens te 0:23:35.630 --> 0:23:38.760 kijken of je misschien nog... uit deze zit kan komen 0:23:39.510 --> 0:23:41.810 Zou het feit dat je nu... in een deel van 0:23:41.830 --> 0:23:45.260 de Verenigde Staten... en in een deel van Europa... Echte 0:23:45.300 --> 0:23:50.459 verandering ziet van houding ten aanzien van Israël. Dat een 0:23:50.480 --> 0:23:54.570 gevolg kunnen hebben dat Israël wordt gedwongen om een Palestijnse 0:23:54.590 --> 0:23:58.710 staat te accepteren. Nu niet. Een andere uitweg, anders blijft 0:23:58.730 --> 0:23:59.650 het aanrommelen. Op 0:23:59.690 --> 0:24:01.530 dezelfde bloedige manier. 0:24:01.630 --> 0:24:01.910 Ja, daar 0:24:01.950 --> 0:24:05.090 denk ik dat dat zo is. Het enige wat je 0:24:05.130 --> 0:24:07.649 nu ziet is dat Israël zegt van de rest van 0:24:07.690 --> 0:24:10.570 de wereld is altijd tegen ons geweest. En dat blijft 0:24:10.590 --> 0:24:12.770 nu bestaandig alleen maar verergerd. Dat is natuurlijk gewoon niet zo. 0:24:13.670 --> 0:24:16.390 Ze hadden een enorme bondgenoot in de Verenigde Staten. Landen 0:24:16.410 --> 0:24:21.740 in Europa waren ook bondgenoot. Die hebben zich nu afgekeerd 0:24:21.780 --> 0:24:26.520 van Israël. Dus dat hele idee klopt in ieder geval niet. 0:24:26.560 --> 0:24:30.700 Dat zij niet in staat zijn. Of dat de hele 0:24:30.720 --> 0:24:34.719 wereld zich tegen hun keert. Daar hebben ze in belangrijke 0:24:34.740 --> 0:24:40.310 mate zelf toe geleid. Dat hebben ze zelf veroorzaakt in 0:24:40.350 --> 0:24:43.070 belangrijke mate. Maar wat ik denk dat er gaat gebeuren 0:24:43.109 --> 0:24:45.590 op een gegeven ogenblik. Er zal toch op een gegeven 0:24:45.630 --> 0:24:49.550 ogenblik een verandering moeten gaan ontstaan. En ik denk dat 0:24:49.609 --> 0:24:54.270 er zoiets gaat gebeuren als druk op Israël. Dreiging met sancties. 0:24:54.609 --> 0:24:59.600 De tijd moet dan leren of dat effecten heeft. En 0:24:59.640 --> 0:25:04.000 dan proberen maar om uiteindelijk te komen tot een situatie 0:25:04.040 --> 0:25:08.030 waarin er een werkbare oplossing komt. Ik zie niet veel 0:25:08.070 --> 0:25:11.409 andere mogelijkheden, Arjan. Ik ook niet. En weet je, het 0:25:11.430 --> 0:25:14.710 is ook een tragedie eigenlijk van alle kanten. De Israëli's 0:25:14.750 --> 0:25:17.970